týsdagur 6. november 1984síða 2

Síða 2 Feroyar í dag Fremsta fiskivinnutjóð — aftasta landbúnaðartjóð Orsøkin: foroyskt jarðarbrúk er rikið eftir fólkafloks- uppskrift Javnaðarflokkurin má og skal út í Tinga- nes og har syrgja fyri, at gongd kemur á jarðarbrúk. Í dag verður tað rikið eftir borgarligum prinsippi og tí arbeiða bónd- ur 24 tímar um samdøgrid allar 365 dagar um árið. Teir hava tí ongantíð frí og eru einasti stættur í samfelagnum, sum ikki hevur frítíðarpening, sigur Jákup Eides- gaard, bóndi á Eiði og valevni javnaðar- floksins í Eysturoynni — Fyri umleið 30 árum síðani tosaðu teir borgar- ligu nógv um, at nú fingu vit fjøllini heim, og nógvir, sum vóru áhugaðir fyri jaíðarbrúki, roknadu við, at nú fór gond at koma í føroyska jardarbrukid, sum bert hevði gingið aftur á hondina síðani krigslok. Reinur fólkafloks- politikkur Men tianverri siggja vit i dag, skjótt 30 ár aftaná, at tað hevur verið rikið ein reinur fólkaflokspolit- ikkur: ... einki skal henda, tað skal vera ójavni í fíggjarmeguleik- um og meguleikum sum heild at fáa úrteku. Ti er tað neyðugt, at javnaðarflokkurin tekur sær um reiggj eins og hann syrgdi fyri, at vit fingu endurnýggjað skipa- flotan, sum varð vorðin avoldaður, og meginpart- urin av honum niður- skotin undir krígnum. Vit síggja á livifótinum, hvussu stórt gagn javnað- arflokkurin gjerdi fiski- vinnuni Vit eru ein tann fremsta fiskivinnutjóðin i dag, men å landbiinadar- økinum eru vit ein tanri aftasta, og tad kemur helst av ti, at vit bert hava havt jarðarbrúk eftir fólkafloksuppskrift Og víðari sigur Jákup Eides- gaard: — Vit hava tí fyri neyðini, at tað verður javnaðar- flokkurin, sum kemur framat. Hyggja vit i stevnuskrá javnaðarfloks- ins, so síggja vit, at har er ein útbyggingarmeguleiki har allir, sum raka jarðar- brúk, hava meguleika at koma inn undir somu semdir og hava somu kappingarmeguleikar. Tað ber til við føroysk- um jarðarbrúki. Ein hoyr- ir tíverri sum jarðarbrúk- ari, at tað loysir seg betri at keypa mjólkina uttan- lands enn at framleiða hana í Føroyum. Eg vil siga, at hetta er rong tala, tí hver litur av mjólk, sum verður framleiddur í Før- oyum, hann sparir okkum umleið 1,50 til 2,00 kr. í út- lendskum gjaldoyra. Nú hesi seinastu fýra árini er tað vernsað í stór- um við tað, at vit hava keypt meira enn vit hava selt fyri. Ti er neyðugt at vit fáa eina framleiðslu sjálvir. Í aðrar mátar er hetta ein trygging. Vit tryggja okkum, vit tryggja bilar- nar o. s. fr. Men kemur ein krepputíð eins og mong av teimum eldru minnast, ja so hava vit ongar megu- leikar at yvirliva í Feroy- um, uttan at vit fáa jarðar- brúkið bygt upp. Bygdamenning er menning av jarðarbrúki Tað er eisini fávitskut at tosa um bygdamenning, kemur ikki jarðarbrúkið sum nummar 1. Vit mugu geva bygdunum megu- leika til at arbeiða ta jøri Javnaðarflokkurin tekur grundarlagið undan bæði fasistiskum høgrakreftum og kommunistiskum diktaturi. tíðindablaðið har sum hon liggur. Meg- inlandið og tey stóru plássini fáa gagn av hes- um, tey fáa ein trygging ímóti krepputíðum. Vit síggja, at tað prutlar undir lokinum rundan um okkum. Í Bretlandi og Is- landi reka teir ein slíkan politikk, sum gevur gróðr- arbotn fyri kommunismu, og skulu vit slepaa undan hesum í Feroyum, er neyð- ugt, at vit fáa javnaðar- flokkin til at stýra aftur í Tinganesi. Hann tekur grundarlagið undan bæði fasistiskum hegrakreftum og kommunistiskum diktaturi. Ongantid frí At jarðarbrúkið verður stýrt eftir borgarligum prinsippi er eyðsæð. Sum demi kann eg nevna, at vit sum arbeiða innan jarðar- brúk hava 24 tímar vakt um samdegrið, 365 dagar um árið. Vit hava ongan meguleika fyri frítíð. Vit er einasti stættur í sam- felagnum, sum ikki hevur frítíðarpening. Og minnir tað nógv um tann borgar- liga politikk, sum ein lesur um í Miðamerika, har einki er fyri tey smærru, sum onga frítíð skulu hava. Har eru vit aftar- liga. Eg veit, at tað før- oyska samfelagið, so ríkt tað er í dag, orsakað av javndarpolitikki, eitt av heimsins bestu, at vit hava ráð til eisini at fáa frí sum onnur. Royndir kring landið Royndarbrúk er alneyð- ugt fyri tað føroyska jarð- arbrúkið. Ein planlegging av, hvat vit skulu brúka til gras, hvat til retur og grønmeti, er neyðugt. Royndarsteðin verður bygd nú, alt gott um tað, Jákup Eidesgaard hevur megnað at byggja upp stórt fjós eftir fáum árum i þá 0 Nr. 130 — 6. november 1984 3 i 2 + MR f… > f pr Jákup Eidesgaard, bóndi á Eiði oktober 1984 men hon loysir ikki trup- ulleikarnar úti á smápláss- unum, tí gróðrarlíkindini í Kollafirði, á Sandi og í Norðoyggjum eru ikki tey somu. Tí krevja vit roynd- arbrúk kring oyggjarnar, t.v.s., at royndir verða gjørdar ymsastadni, har vit einastaðni skulu fram- leiða grønmeti, einastaðni kjøt og í einum eðrum plássi skulu vit framleiða mjólk. Hetta er nakað av tí, sum neyðugt er og sum javnaðarflokkurin vil átaka sær at syrgja fyri, at vit fáa eitt slíkt jarðar- brúk soleiðis, at vit, um stórkreppa tekur seg upp, ikki líða hungur, men hava ein ressurs og reserva, sum rekkur yvir eina longri tíð. Hava vit mjólk, kjøt, egg og grønmeti, so fåa vit væl nakrar fiskar aftrat vid strendurnar og klára so at yvirliva til kreppan er av, sigur Jákup Eidesgaard at enda. jan