hósdagur 17. januar 1985síða 10

Síða 10 Vatnorkuútbygging aftes ARB > Lagt til rættis: Jan Miiller Atli Dam Eiðis- ætlanin eigur at verða steðgað beinan- vegin Annars missa vit okkara kanska besta ali- fjørd — Funningsfjorð Nógv talar fyri, at verandi vatnorkuútbygging hjá SEV og H&S við Eiðisvatn er ikki tann rætta. Tað fæst nógv meiri orka burtur úr við at fara longur upp í hæddina í norðara parti av Eysturoynni og leggja kraftverk við Funningsfjørd. Tá forkoma vit heldur ikki teirri altavgerandi vatntilrenn- ingini i Funningsfjørå, og vit spara Eiðisvatn. Eisini Veðranesalternativini geva meiri orku enn Eiðisvatn, tí tey hava ta rettu fallhæddina. Vit eiga tí at sleppa Eiðisætlanini og útbyggja vatnorkuna á annan hátt. Somuleiðis eigur ein 12 mW motorur at verða settur upp á Sundi. 60 kV-netið norður til Við Strond í Klaksvík eigur at verða útbygt — og gamla elverkið Við Strond endurskoðað og útbygt til frama fyri Norð- oyggjar og eystara part av Eysturoynni. f.a. hetta sigur Atli Dam, formaður javnaðar- floksins og nývaldur legmaður, í sínum innleggi um útbyggingina av okkara orkuskipan. Hann sir eisini á, at verður verandi SEV-ætlan framd so verður avfallsvatnið tikið frá Funningsfirði og P 5 u all i Eiðisvatn. og tá er ein av okkara bes Sosialurin hevur heitt á meg um at lýsa hugsan mína um byrjaðu vatnorkuútbygg- ingina við Eiðisvatn. Blaðið metir, at tá eg var ein teirra, sum var við til at senda SEV-ætlanina til nærri kanningar, og ein av teim tingmonnum sum heittu á SEV um at steðga útbyggingini av Eiðisvatni, fyri at fara undir nærri viðgerð av Veðranesætlanini — og helst bygging har — og samstundis ein teirra, sum alment hevur talað fyri at fremja eina so skilagóða og umhvervisvinarliga vatnorkuútbygging sum gjerligt heldur enn at líta á termiska út- bygging åleina, so má eg hava gjørt mær metingar um hvat er skilabest. So er, og skal eg siga frá hesum, men lat meg fyrst tríva eitt sindur í forsøguna. Øll sekstiårini og meginpartin av sjeyti- árunum bert talaði og hugsaði SEV um at út- byggja vatnmegina, men seint í sjeytiárun- um kom so fram ein ætlan fyri útbygging av Vágoy, Streymoy og Eysturoy. Hendan var so dýr og gav so lítla orku, at landsstýrið metti tað beint at kanna um ikki meira fekst Arbeiðið uppá vegin til kraftsteðina niðanfyri Eiðisvatn avleiðing- ikki orkuútbygg Rakstrarligu eini Orkuútbyggingin er eitt tað mest týdningarmikla mál, ið steða skal takast til tey komandi árini. Avirkanin verður at sigg)- ast aftur á nærum ellum økjum samfelagsins. arnar at nóg skilagóðari ing er ein hogur streym- prísur, ið verður ein byrða bæði fyri tað einstaka hús- arhaldið og okkara vinnu, serliga flakavirkini, ið Á umhvørvi sum í okkara á á | verða minni kappingarfør. landi er ein ogn burturav, men sera viðkvæmt, tí ok- ið er lítið og fær lætt ein varandi skaða, har ikki ber Loyvi Eilif til at rætta upp aftur tað, A einni Samuelsens pr. 7. ið einaferð er gjort. Samfelagsins íloguorka NOV. 1984 er aumarkað. Okkara bú- Í sínum skrivi tann 7. skapur er nógu viknaður, nov. 1984 til SEV verður men um ikki búskaparliga = veruligt loyvi givið at orkan verður stýrd móti Nr. 7 — 17. januar 1985 burturúr at nýta vatnið meira beinleiðis ístaðin fyri at nýta hundraðir av milliónum til tunnlar og atkomuvegir til hesar. Mett varð, at yvir eina langa byggitíð (t.d. 10-15 ár) so táttaði alt projektið í tvær milliardir krónur. Partar av kanningini eru nú gjerdir við- víkjandi Eysturoy, men allir partar eru ikki samdir um eina loysn, sum hina skilabestu og bíligastu. Kortini verður hildið, at nú tað snýr seg um eina minni ætlan uppá 250-300 mill. kr., so kann farast í gongd hóast lítil rentabilitetur er í ætlanunum. Hesin betist tó nakað yvir eina avskrivingartíð uppá t.d. 30-40 ár. Spurningurin er so: Skal útbyggjast í hæddini (250-300 metr- ar) við Veðranes og norðantil á oynni við verkum ávikavist sunnanvert Oyri og við Funningsfjørd, ella skal vatnið alt savnast í byrging í 130 metra hædd við Eiðisvatn og nýtast í verki sunnanvert Eiði? Hugsan mín um hetta er partvíst lýst nið- anfyri: heldur fram. Kalmar tók hesa myndina týsdagin rætt, tí frágreiðingin VANDKRAFT EYSTUR- OY frá 8. august 1984 er ein »kompromis-saman- sjóðing av sjónarmiðum frá Orkuráðnum, Elsam og Berdal. Tey objektivu, sakligu og meira keldu sjónarmiðini fáast burtur- úr tí originalu Berdal-frá- greiðingini, men áðrenn trivið verður í nekur hev- uðstel úr hesi frágreiðing skal nertast við loyvi at byrja arbeiðið við Eiðis- vatn. sum gjerligt, javnber við- merkingarnar hjá VKI um avleiðingarnar fyri botn- gróðurin, um vatnsteðan verður broytt við meira enn 3-4 m<. Men í áset- ingunum á síðu 17 stk. 2 stendur >SEV átekur sær at bera so í bandi, at vatn- steðan í Eiðisvatni aftaná útbyggingina broytist minst meguligt<. T.v.s. at sjálvt um yvirfriðingar- nevndin í sínum premiss- um umreður markið 3-4 m, so er hetta ikki við í sjálv- um ásetingunum, og so- statt er SEV ikki juridiskt Yvirfriðingarnevndin gjørdi sín úrskurð hin 30. produktivari = vinnu, ið skapar utflutning og ar- beidspiåss so er vandi byrja arbeidid i samband vid Eidisvatn. Loyvid er grundad å stødutakan og tilmæli ymiska staðni frå Men tå id framgongur, at Berdal 9 hesa niður- stødu, so er hevur hetta ikki des. 1983 og gav loyvi at seta á Eiðisvatn. Á síðu 15 í úrskurðinum sigur yvir friðingarnevndin, »at tað eigur at verða álagt SEV at miðja halda vatnstødu moti at eina so javna forpliktað av hesum um- reddu 3-4 m. Tá ið arbeiðið nú er sett í verk og einki mark er fyri hvussu um- fatandi umhvervisliga ár- inið á Eiðisvatn og ekið er, so er hesin spurn-