týsdagur 22. januar 1985síða 5

Nr. 9 — 22. januar 1985 — Vit hava brúk fyri fjøll ARA nó Sosialurin unum, áunum og fossunum. % Hver lítil tjørn er ein glógvandi stjórna, hver rein kelda, ein edilig gáva skrivar Oddver Johansen m.a. í hesi grein- ini um ætlaðu vatnorkuútbyggingina hjá SEV. Hon sigur sína hugsan um >vísmenninar< sum eru kensluleysir og heldur fyri, at vit tverturímóti kenslubornum fólki Í samband við at kommunustýris- limir í Føroyum nú skulu til at at- kveða um útbygging av vatnorkuni við Eiðisvatn ella aðra alternativa vatnorkuútbygging, hava vit fingið sendandi greinina niðanfyri, ið Oddvør Johansen, føroyskur rithev- undi busitandi i skrivad. Danmark, hevur Langt burt frá eðrum londum — og báran gongur brett — ein oyggjaflokkur samlað- ur man finnast. Landið, har áir renna vakrar og fossa nógv, har vit telja mangt gott og vakurt millum fjals og fjøru. Fjellini tey ímóti himli høgt, duna í botnum. og vetnini skyggja blá. Her kunnu vit finna hvítan sand og bratta meitilbert. Her er dåmligt í Føroyum Hetta hava yrkjarar reisa seg fossar okkara sagt og sungið frá fornari tíð og siga tað enn, og syrgiligt var, um vit og børn okkara einaferð noyddust at syngja: Her var dámligt í Føroyum. Tað er nú einaferð so, at í løndunum norðast og sunnast á veraldarknøtt- inum er náttúran so sera viðbrekin. Har grópað verður, koma benid, og tey lekjast ikki aftur í eitt mannaminni kanska ongantíð. Ti mugu vit vera vandin í atferð okkara og kenna okkum Hetta er stor sár 1 hógv endamál Áðrenn bygdarráðslimir atkveða um vatnorku- útbygging Náttúru — og Umhverv- isverndarfelagsins, og hetta verða vit minnt á dag og dagliga av skila- fólki. Kortini er tað so, at stórir partar av Feroya- lands náttúru í dag eru í vanda. Hin nýggja tíðin er langtsíðani = komin til landa, og hin nýggja tíðin hevur tað eyðkenni. at orðanegd hennara er merkiliga avmakað. Eitt av loysunnarorðum henn ara er Orka Nýggja tíðin veit hava brúk fyri sum er veri at Vila er i hvørja løtu koma ungir, fusir og væl- verðini, og útbúnir lærusveinar til og bjóða seg fram at tæna nýggju tíðini. Hesir læru sveinar eru vismenn okk- ara. og vit vanligu menn- iskju standa oftast undir- dánig og lurta eftir vis- dómsorðum teirra Teir hava lært at hugsa rationelt at arbeiða systmatiskt teir skil á flokjaligum talvum, loysnina og hava teir kenna tann endaliga sannleikan Men merkja vit beinanvegin. at teir samstundis hugsa ødrvisi enn vanlig folk. Teir hugsa kenslu leyst Vit faa nu at vita, at orkan må fåast, og tað brædid. Teir kaga og leita kring landid alt og finna enda svarið so at sama sum javnlikar teirra funnu fyri hálvtrýss ella hundrað árum síðani: vetnini Vetnini skulu so við og við gerast til orku. Hetta er svarið. og lítið nyttar at muta ímóti hjá leikfólki Vismenninir seta seg at tekna og byggja modell og sekja sær hollan kunn- leika frá visindaligu vin- monnum sínum uttan- lands. Og nú er sjetul settur á — nú verða skjel undirskrivað — stór og segulig skjøl. Hetta er veldugt. og eingin vegur er aftur Og fyrst verður farið til Eiðis. O. Eidisvatn, stort er titt fall. >Í tåsund ar og meira aftrat, her okkara ætt á steinum sat.« Hvat munnu tindarnir halda l nú onkur vismaður it lesa hesi orð mini, inn halda, at hatta kki annað enn sama kensluborna meylið, sum i Jógvan i Løduni, Lasse Sørensen og (Co. hava meylad nu i åravis fólki og landi til stóran skaða Til vismannin vil eg bert siga: Gott í teg, góði, lurta eisini eftir tí kenslu borna. Vit hava brúk fyri ti í hesum so kensluleysa tíðarbili av Feroya segu Vit hava brúk fyri vetn unum eru fra skaparans hond. Vit hava brúk fyri fjøllunum sum tey aun um og fossunum. Hver lítil tjørn er ein glogvandi stjórna, hver rein kelda ein edilig gáva Úti verðini gráta 1 4 mennisKjunl 1 dag angrandi tár um tey mistu náttúrunnar páradis. Hor vin med alla. Eingin vegur var aftur. „Vit fáa ikki stedgad triggjar månadir.« So sig ur ein av yVIrvismonnumn okkara Klæmint Weihe Triggjar stokkutar månadir har tingið landsins hægsti myndug- leiki summar seg eitt sindur og dregur ondina. Best hevði verið at bi- lagt ein el-motor í stund- ini, og ímeðan gjert alt til reiðar til hansara. Il] hurð er betri enn eingin. Motor- urin kann so virka á sumri 1986. Trýr nakað menniskja, at útbyggingin av Eiðis- vatni kann verða liðug á heysti 1986? Minir kæru vismenn, landsmenn. Hvussu er steða tykkara til ta áhald- andi orkuna (vedvarende energi)? Til orkuna, ið ongatid ella sera sjáldan svikir. Til vindin og sjógvin. Her er orka og tad vid lit So harður er streymur í sund streymi Føroya firði. Hvort er ein meldur av ið mátti verið vorðin sum gloypubiti hjá svongum turbinum . Hvussu er tað? finna ikki at uppá? Trigva tit ikki upp á egn an mátt og lærdom, eila vilja tit bert brúka gamli ar. avoldaðar mátar? Og knappliga berst tað tann ringasti Munnu vetnini mær fyr tankin av øllum tit hava selt nakran Lesa vit blødini so sær tad ut til, at alt Hvat skulu vit svara ein børn okkara og Kom á Vatnið Verður dag. tå gestir siga við okkum okkara tá: Einaferð langt- síðani dundu fossar i botnum, og vetnini skygdu blá. Nú eru bert betongbyrgingarnar har svar Jóannes bóndi syngur einastaðni soleiðis um fossin: Men um hann var troyttur av tí longu, tungu leið og ei meira rann, felnaði hver blóma fri, í lundini hvert leyv, ei eitt strá eg fann, sum tá kundi klæða mina heimahøll, horvid var frå mær alt vakurt millum fjøll, rósan frið og hin blanka bjerk t var tá her í ovðimerk syrgilig Oddvør Johansen