týsdagur 25. juni 1985síða 4

Telefon 118 20 Argjavegur 26. 3800 Argir Postsmoga 76, 3800 Tórshavn Útgávudagar: týsdag, hósdag og leygardag Lýsingar skutu vera okkum í hendi í seinasta lagi kl. 10 dagin fyri útgávudagin Útgevari: P/f Sosialurin Ábyrgdarbiaðstjóri: Jan Mútler Fyritaksstjóri: Krisjan Daht Blaðfólk: Hegni Djurhuus Randi Jacobsen Dagny Joensen Uppseting: P/f Sosialurin Prent: Píf Pressan 1981 Verkfall á fiskiflotanum NÚ fingu vit aftur eitt verk- fall. Hesa ferð eru tað fiski- menn, sum fyri fyrstu ferð í 15 ár fara í verkfall. Hetta hendir beint aftaná, at arbeiðsfólk fóru í landsum- fatandi verkfall fyri fyrstu ferð í 25 ár. Tað tykist sum at orsøk- irnar fyri hesum báðum verkføllum eru tær somu. Tá Føroya Arbeiðarafelag fór í verkfall, metti felagið seg tvingað út í hesa støðu vegna ta harðrendu støðu, sum arbeiðsgevararnir høvdu víst við at kveistra mestsum øll ynskir av borð- inum. NU hoyra vit, at fiskimanna- felagid eisini metir seg at vera noytt i hesa stødu at fara i verkfall. Reidarafelag- id hevur kveistrad øll ynski til viks. Tad, sum teir hava »slakad«, eru nakrar um- formuleringar av galdandi reglum í sáttmálanum saman við striking av regl- um, sum ongan praktiskan týdning hava. Men felags fyri alt hetta er, at tað, sum reiðarafelagið er gingið við til, kostar einki. Sjålvt at fáa somu reglur fyri fiskimenn sum reiðarafelagið og nevndarlimirnir hjá teimum hava fyri onnur, sum teir hava í vinnu, hevur verið av- víst. VIT meta fakfeløgini i Før- oyum fyri at hava eina åbyrgdarfulla leiðslu. Tá hesar leiðslur siga såttmål- an upp og koma við upp- oddagrein skotum um broytingar, meta vit ikki, at hetta verður gjørt bert til stutt- leikar. Hetta verður gjørt eftir ynski frá limunum, og feløgini hava tískil skyldu til at royna at fáa so frægt igjøgnum, at tey kunna taka við eini semju. VIT meta ikki, at feløgini fara í verkfall til stuttleikar. Hetta er ein tung og álvar- som avgerð, og bert tað at í hesum førinum eru 15 ár síðan seinasta verkfall, vís- ir, at hetta verður bert gjørt, tí einki annað er at gera. Tað sama er sjálvsagt eisini galdandi fyri verkfallið hjá arbeiðarum. SO er spurningurin, hví reið- arafelagið knappliga er vorðið so harðrent, tá tað enntá fyrr hevur borið til at fáa sáttmála uttan semings- mann. Vit eru samdir við fiskimannafelagið um, at ið hvussu er fleiri av teirra krøvum eru sera rímilig og enntá lítið peningakrevj- andi. Og undanførslurnar fyri støðuna hjá reiðarafel- agnum tykjast ikki so heilt lítið ullintar. VIT skilja fiskimenn, men vilja leggja dent á, at einki eigur at verða spart fyri at gera ein slíkan arbeiðs- steðg so stuttan sum gjør- ligt. Tí vilja vit heita á part- arnar um at fáa samráðing- ar í gongd aftur, so ein semja kann fáast áðrenn stórri skaði hendir. Sambandsflokkurin og trúverdigheit Í samband við vígsluna av bergholinum til Lorvíkar hevur Pauli Ellefsen fyrr verandi løgmadur nakrar hugleiðingar um hetta og onnur framd verk, og sum vanligt, so slær hann til hegru og vinstru, og ser liga leggur fyrrverandi løgmadur eftir samgongu- felagnum sinum i fyrru samgonguni Serliga er tað Fólka flokkurin, sum tað gongur út yvir, og hann er í veru- leikanum eitt bíligt offur, tí her má ein taka undir við fyrrverandi løgmanni, at politikkur hjá hesum flokki r ringur at fáa eyg- uni á, og tí vóru teir lættir hjá Paula Ellefsen at syfta. Men eg haldi, awt uttan mun til vánaliga og eftir Paula'sa hugsan ofta veiku steðu Fólkafloksins í fyrru samgonguni, so er tað ein lítil maður, sum soleiðis fer við fyrru sam- gongufelagum sínum, tí Pauli sigur framhaldandi í somu grein um hin sam- gonguflokkin, Sjálvstýris- flokkin, hann var har, men hann hevði slett onga stødu, og lítillátin sum leiðari Sambandsfloksins í veruleikanum er, so heldur hann fram. Sambandsflokkurin kappaðist ikki um at gera flest megulig > berhol, tvørturimoti vóru vit ímóti at fremja eina reð av sekunderum holum. Vit mettu ikki at pengar voru til tílík projekt, sum kosta eina rúgvu, men einki geva av sær Har aftur ímóti kravdi Sambandsflokkurin, at bergholið til Lorvíkar bleiv gjørt, og heldur Pauli fram, at við einum Sambandsflokki var Lorvík samdum attantyri seg, arbergholið prioriterað sum nr Og so leggur Pauli eftir samgongufelagum sinum vid hesum orðum: Sjålv styrisflokkurin var sum vant lættur at syfta, og at enda gav Fólkaflokkurin g, heldur hann fram, seg Og, í hetta er ávísum monnum úr Sambandsflokkinum fyri at takka at bergholið er framt, og bert teimum. So vita vit tað, og sam- stundis vita vit, at somu menn og øll fyrra sam- gongan við Sambands- flokkinum og navngivnu monnunum á odda heilt gloymdu, at tað eisini eru onnur vanda- mikil eki i Føroyum. Og við egnu orðum fyrr- verandi teimum sambands- løgmans var Sunnbiar bergholid gjørt sekundert, ja tad var i veruleikanum heilt gloymt, i sigursrusi Sambandsfloksins gloymdu teir heilt at Sunnba var til. Hetta var konstaterað við grein Paula Ellefsens í Dimma- lætting, tí er tað gleðiligt, at vit fingu at vita frá nú verandi landsstýrismanni í vegamálum, atw verandi samgonga hevur lagt eina ætlan, sum ger tað, at Sunnbiar bergholið verður tað, sum nú verður byrjað Lasse Klein segði, at í vegamálum er legd ein skilagóð politisk ætlan, soleiðis at givin lyftir verða hildin og framd. Tó má tað vera hugstoytt fyri tey mongu viðhaldsfólk Sambandsfloksins Í Suðuroy nú atgfáa váttað frá sjálvum sambandsleið- aranum, at teirra at kveður til legting og onnur val, bert eru at rokna sekunderar, at teirra stuðul ikki telur positivt hjá leiðara Sam- bandsfloksins. Leiklutur Sambands- floksins í gomlu samgong- uni sambært greinini í Dimmalætting nr 68 vísir, at áhugamál navn- givnu persóna í Sam- bandsflokkinum, ferdu við sær gloymsku av Sunnbi- ar bergholinum. Eg má ynska suðuroy- ingum tillukku við greiðu stødu Sambandsfloksins á hesum eki Sverre Midjord [| IL Multinational eyðræning Hava míni orð havt ávirkan gjegnum hesi inn- legg í dagblødunum viðv. multinationalari eyðræn- ing — heilavasking av før- oyingum, tá skuldi tað verið skilt, at tað nú er upp til fjøldina, um koyr- ast skal vidari moti multi- nationalum tamarhaldi og eyðræning av Føroyum, um stórmiðsavnanin av ellum lívsneyðugum skal koyrast aftur til tað de- centrala samfelagið, vit hevdu áður, og tað sum tryggjað tí einstaka borg- aranum medávirkan ábyrgd/demokrati/fólka- ræði mótvegis at vit sum nú eru sett soleiðis fyri at fremja snildir sum við skinnvalið 1980. Alt orku- kjakið tey seinastu 10 ár- ini kring landið í dags- pressu/fjølmidlum og um allan heimin var einans bert skipað fyri skinn- kjaki, fyri at tann nýggja vitanin og teknologiin skuldi haldast duld, und- irkúgað, meðan tær Multi- nationalu risafyritøkurnar fingu tid til at uppblåsa oljuprisirnar, so sjålvt ein skerjan av oljusøluni vid 90 prosentum ikki skuldi vidføra umsetnings- og profitniðurgongd, síðu- loypandi við, at tær við hjálp av teimum tilognaðu meguleikum kundu keypa sær atgongd til allar meguleikar aðrar lívs- neyðugar fyritøkru enn tær oljufyritøkur, sum teir vóru vitandi um var deyðsjúkt at satsa fram- tíðina uppá. Henda Multi- nationala forháling vóru landspolitikararnir samdir í var neyðugt at fremja, óansæð um teir vóru móti ella fyri kapitalismuni, í tí teir serstakliga gott kun- du fremja tað, sum teir hevdu innlagt seg á við oljukreppuni og atom- kraftsvindlinum upp á ein avstand, teir hevdu brúk fyri. Trúgva tit, mínir les- arar, uppá, at tann so- kallaða ekonomiska heimsskipan av tí karak- teri, eg her tali um, hvílir upp á tað sterka grund- stødi, tå må eg rætta og våtta at ein heilur heimur bygdur uppá leikpláss fyri yvir altjóða og multi- nationalt samskipaðan svindil, ongantíð kann vera annað enn tann sand- botnur, sum eisini er byrj- aður at skriða undan teim- um, soleiðis at skriftin á vegginum fyri okkum øll er at lesa við síðuna av, at vit stjórnast av teimum, sum eru blivnir frá sær sjálvum av tí atvold, sjálvt um teir skilja stød- una, sum er duld, undir- kúgað, fyri okkum øll somul. Útviklingurin, gongdin í samfelagnum, um hon heldur áfram, vil gera okkum til korruptar borg- arar og lógbrótarar, í tí tað einasta, framtíðin og lívið kemur at snúgva seg um, er bedragan og snýtan seg igjøgnum til- veruna, og allar mest yvir fyri tí stati, sum skuldi verið okkum sjálvi, men sum alíkavæl ikki er tað, og snitariid vil finna stað undir heitinum: sum meistarin er eisini hansara sveinur. (Lættliga týtt úr donskum vegna V.H. Flach). Hans Birgir Hansen