týsdagur 16. juli 1985síða 4

Ein hugaligur Fiskasølu- stjóri TAÐ er ein bjartskygdur og hugaligur Fiskaselustjóri, sum trívir í pennin í juli- nummarinum av blaðnum + nÓkkara millum«, sum júst } | er komið inn um gáttina her á Argjum. Birgir Danielsen, sum annars fleiri ferðir hev- ur fingið ábreiðslur fyri ikki a vilja ganga nýggjar leiðir og fyri ikki at vilja stuðla ðrum — uttanfyri Føroya Fiskasølu — sum eru komn- ir við nýggjum hugskotum og ætlanum, sigur í leiðara- num, at vit eiga kanska at umhugsa møguleikan at fáa meira burtur úr okkara slógvi. Hann sigur m.a. „Var tað ikki ein tanki at nýta slógvið til minkakápur, eins og vit nýta tað til dýr- asta sila- og laksaúrdrátt?a Og aðrastaðni skrivar hann: »Ella kundu vit ikki fingið delikatessur burtur úr fiska- høvdum?« TAÐ fløvar at vita, at stjórin i Føroya størstu fyritøku — nu av »ålvara« ynskir at leita alternativar leidir innan fiskivinnyna. Í somu grein nemur hann eisini við spurningin at fiska og við- gera fiskasløg, sum vit hava fiskað lítið av, t.d. spori, gullaks o.a. lang- VIT skulu íkki leita so nógv- ar mánaðir aftur í tíðina, tá vit í Útvarpinum hoyrdu mann greiða frá, hvussu lít- ið hugað Føroya Fiskasøla var, tá menn av álvara fóru undir at gera royndir við at framleiða svartkjaft til matna. Tann spurningin kunnu vit so tjakast um nú — fyri og ímóti. Men hvat nyttar at leita aftur í tíðina og vísa á skeivleikar, um tað nú vísir seg, at eisini Føroya Fiskasøla lýtir fram- eftir og vil vera við í tjaki- num og royndunum at troyta flest allar møgu- leikar. VIT kunnu ikki annað enn fegnast um, at Føroya Fiskasgla nú av álvara er farin at umhugsa nýggjar leiðir — alternativar leiðir innan føroyska fiskivinnu og fiskiídnað. EFTIR er so bert at vóna, at Føroya Fiskasøla fer eins hugaliga til verka tá tað snýr seg um at selja hesar somu verur til tann besta prísin. jamú heimfeðingur í heimsklassa? Óli Breckmann gjerdi so væl at prenta sína mid- náttarreðu í Varmakeldu- stevnuni í Dagblaðnum í síðstu viku, so at eisini vit, ið ikki vóru so heppin at standa undir orðinum ella ikki fingu upp i lag at fara at lurta, skuldu smakka vísdóm hansara! Reðan var ein saman- dráttur av teim sjónarmið- um og pástandum, ið ferd hava verið fram í Dagblað- num seinastu tíðina, og tykist prógva, at vit í Fer- oyum eiga ein heimføding í heimsklassa. Nú plaga heimfeðingar at vera so meinaleysir, at ikki skuldi verið neyðugt at tala at teirra sjónarmið- um. Men heimfeðingar, ið eru so orðasnildir og væl- talandi og -skrivandi sum Óli, kunnu vera vanda- miklir. Vit hava í hvussu er í hesari eldini sæð demi um, at heimfeðislig lummafilo- sofi hevur tikið politiskt patent uppá ta sunnu for- nuftina og harvið lokka meginpartin av eini tjóð til at taka undir við eini ideologi, sum øll, ið hava sína sunnu fornuft óspilta, hava andstygd fyri. Nógv av tí, ið Oli ferir fram, ljóðar eisini so skila- gott og meinaleyst. Vit munnu vera fleiri, ið líta á, at supna fornuftin er besta trygdin fyri at und- irgangsspádómarnir, sum við góðum grundum eru é lofti, ikki fara at ganga + Men hvat er »sunn for- nuft« í grundini? Verður tað ikki altíð ein spurning- ur um vitan eisini? Tað tykir mær, at tað, sum Óli kallar >sunn fornuft< er tað, sum nógv onnur kalla fávitska. Tað var tann tíð, at tann sunna fornuftin« helt at jerðin var fløt, meðan ør vitisfreðingar segdu, at hon var rund. Nú mælir Óli til, at vit ikki skulu lurta eftir slíkum serfrød- ingum, sum bara snara veruleikanum, men heldur líta á okkara »sunna for- nuft«!! Tad er eisini nokk so åhugavert og skemtiligt, tað, Óli sigur um veru- leikasnaring í fjelmiðlu- num. Her minnir hann ikki sert um danska heimfød- ingin Erhard Jacobsen, sum eisini er påra samdur vid Ola i sinum metingum um stórveldini, Suður- afrika, umhvørvisvernd og fridarrørslur. Nidurstødan her er tann, at tidindamonopolini út- varp og sjónvarp við sín- um vinstrahallu lýsingum snara veruleikanum, so at fólk ikki fáa ta rettu ame- rikansk-kapitalistisku fat- anina av ellum heiminum! Men sannleikin er tann, at meginparturin av utt- anlandatíðindunum koma frá AP of Reuter, sum av- gjørt ikki vera mett at vera vinstrasinnaðar keld- ur, heldur tverturímóti. Tá so onkur skilagóður »serkønur eygleidari« av og å dugir at gjøgnum- skoda henda tidindaflutn- ing, verður tað rópt »veru- leikasnaring«. Tað er tó einki ímóti ti veruleikasnaring, sum fría og »frylynta« Dagblaðið borðreiðir við. Nekur fá demi eru prentað í reðuni hjá Óla: Men Óli, tað liggur nú minni veruleikasnaring í at umtala USA og Sovjett sum »tey bæði risaveldini« enn í at kalla USA >mest væleydnaði bardagin móti hopfåtækradømi« og Sov- jett »totalitert fongsul« Og tað er ikki minni veru leikasnaring bert at kalla leiklut USA's í Midamer- ika fyri »handilsboykott« og Sovjetts i Afganistan bert »følkamorå« ella i at kalla Suðurafrika „einasta land í Afrika, sum vert er at búgva í hjá svarta manninum.“ Tað má ein vælútbúgvin maður sum Óli vita, men tað tænir ikki hansara - politisku áhugamálum at bera neutral og objektiv tíðindi. Og blaðstjórin í einum fríum og óheftum blað í okkara frælsa landi nýtist heldur ikki at hugsa um slíkt, hann kann frítt reingja og snúgva veru- leikanum, sum hann vil, og hann kann á hugnalig- um midnáttarsamkomum á Varmakeldustevnu gremja seg um, at hansara sjónarmið ikki ótálmað verða flutt fram í >al- mennu tíðinda og útbúgv- ingarmonopol, sum hava skyldu til at bera so saklig tíðindi sum gjerligt. Tað eydnast verri enn so altíð, men snaringin er so næst- an ongantíð tann vegin, sum Óli pástendur. Og so tann flottasta Nr. 79 — 16. juli 1985 »snaringin« av øllum i sjålvum innganginum i røduni: At tíni sjónarmið mugu krúpa um geilar- horn í Fuglafirði á náttar- tráð, tá at tey ikki sleppa framat í tíðindamonopoli num og útbúgvingar stovnum fyri valdsharru- num! Og eg sum meinti, at valdsharrarnir í hesum heimi vóru ólasa menn!!! Og so fýlist Óli á, at tey upplýstu og bókliga lærdu í dag ikki eins og í fólka- fundartíðini eggja fólki til bjartskygni og álit á fram- tíðina. Íðan, gera tey ikki tað? Sjálvandi ber tað til at vera so heimfeðisliga og naivt bjartskygdur sum Óli og siga: >sunna for- nuftin< og áræði hjá tí ein- staka fer altíð at finna út- vegir, bara frælsi einstakl- ingsins og fría initiativið ikki verða skerd. So fina vit nokk uppá okkurt, tá ið svartkjafturin er burt- ur, tá ið toskurin er upp- fiskaður, tá ið oljan er uppi, tá ið bumban er tveitt. Onkur yvirlivir saktans, um 100.000 ár er alt gott aftur. Men tað er nú meira sunn fornuft í ikki at lata hetta henda, tí mugu vit sjálvandi lurta eftir »fiskifrødingum« og »undirgangsprofetum« og »fridaråpostlum« og »um- hvørvistum«. Ja, vit eru mong, sum halda, at just hesar rørslur, sum Oli talar so forhånisliga um, eru ein av grundunum til, at framtíðin er ljósari enn undirgangsprofetar vilja halda. Og so henda turka- trúgvin uppá, at ekt fram- leiðsla og ekt nýtsla skulu bjarga okkum burtur úr ollum trupulleikum og gera allar undirgangspro- fetar og 0O-vekstur-eko- nomar til skammar. Sjálvt ikki eitt kapitalist- iskt framleiðslumynstur kann framleiða avlops- virði um náttúrugrundar- lagið ikki er til. Um øll heimsins menniskju skulu kunna liva sum vit gera, hevði tað veri-tann vissi undirgangur, her hjálpir ongin trúgv uppá, at kapi- talistiska demokratiið kann laga seg eftir um- stødum. Skuldu ell menn- iskju brúkt olju sum vit, var eingin olja eftir á jól- um. Skuldu ell brúkt pappír sum vit, var eingin skógur eftir á jerðini á Olavsøku. Og skuldu #8 "Framhald á síðu 15 8? A R