hósdagur 14. november 1985síða 14

Síða 14 Sjúkrahúsverkið ! Taka vit tey umleið 140 fólkini, sum á Lands- sjúkrahúsinum eru vidgjørd hesi árini, snýr tað seg um 280 »mannaår« vid pinu og avlamni, sum eru spard. Hetta kann óivað eisini gerast upp í pengum, um ein ynskir tað. Ein avlamingur kost- ar samfelagnum rættiliga nógv. Kann hann fáa ta hjálp, sum krevst fyri at hann gerst sjálvbjargin og fleiri forum kann fara aftur í er tað ikki bert hann vinnu sjálvur, sum fær eitt betri og ríkari lív, men tann peningurin, sum hansara avlami kostar pension og rekt er spardur. — Hvussu er tervurin á slíkum viðgerðum í Feroyum ? — Kanningarnar, gjørdar í hinum norðan- londunum, vísa, at árliga er neyðugt við einari við- gerð fyri hverjar 800- 1000 íbúgvar. Hetta gevur í Feroyum umleið 40-50 viðgerðir árliga. Tervurin í Feroyum er tó enn nógv- ar ferðir sterri enn so. Landssjúkrahúsið hevur í letuni í hundraðtali av ávísingarseðlum liggjandi til hesar mjadna- og knæ- protesuviðgerðir. Einasta alternativ til nevndu við- gerð á Landssjúkrahús- inum er í letuni Ríkis- hospitalið. A Lands- sjúkrahúsinum — Nógv hevur seinastu árini verið tjakast um, hvussu ortopædiska skurðviðgerðin skal skip- ast í Føroyum. Hvat heldur tú? — Fyri mær er svarið heilt greitt. Ortopædiska skurðviðgerðin eigur at liggja á Landssjúkrahús- — Tað er fyri mær púra ert, at einasti læknin í ortopædi í Feroyum ikki er á Lands- sjúkrahúsinum, men ístaðin er á Klaksvíkar sjúkrahúsi, sigur Hanus Bærentsen, serlækni inum saman við hinum neyðugu serlæknagrein- unum. Hetta er fyri mær treytaleyst og uttanfyri alla diskussión. Frammanfyri er nevnt, hvussu umráðandi tað er við neyvum samarbeiði við aðrar læknagreinir, bæði áðrenn, undir og ikki minst aftaná slíkar stórar ortopædiskar operatiónir. Hesar sergreinir og aðrar við umframt ortopædiina eru ikki minni fyri neyðini at hava á staðnum, tá talan er um skaðatilburðir í ferðsluni Ein má minnast til, at umleið 85% av øllum skaðatilburðunum koma fyrst á Landssjúkrahúsið. Her finst sum er eingin serútbúgvin lækni at taka sær av hesum Ferðslan gevur so ymiskar, samansettar og kompliceraðar skaðar, at avgjørt neyðugt, at øll tøk serlæknaøki beinan- veg kunnu seta best meguligu viðgerðina í verk. Umframt ortopædiskari kirurgi er ofta brúk fyri narkosulækna, m.a. til respiratorviðgerð, intens- ivari deild (B8). Ein væl åtgjørd røntgendeild við serlæknum er neyðug. Ofta krevst serviðgerð av oyrna-nøs-hålslækna, tannlækna og eygnalækna (andlits- og eygnaskadar). Kirurgis viðgerð av ødrum lestum, eitt nú i båkinum er neyðug. Vælvirandi laboratorium við megu- leika fyri at skaffa til vega blóð skjótt somuleiðis. Viðhvert er brúk fyri hjartaspesialisti. Bert Landssjúkrahúsið hevur í Feroyum hesar meguleik- arnar. Tað er fyri mær púra ort, at einasti læknin i tíðindablaðið ortopædi í Feroyum ikki er á Landssjúkrahúsinum, men ístaðin á Klaksvíkar Sjúkrahúsi. Synd og skomm Eisini meini eg, at tað er bæði synd og skomm, at málið um ortopædiska skurðlæknan er vorðið tengt at politikki í ein so vorðnan mun, at øll sunn fornuft langt skúgvað til viks. Ístaðin sergreinin innan læknavis- indina brúkt og misbrúkt saman við aðrari útbygg- ing av sjúkrahúsverkinum í Feroyum til at tæna áhugamálinum hjá ávísum lokalpolitikarum Teir nýta Sjúkrahús- verkið sum jarnbrot undir teirra løgtingssessum. Politikararnir hava eina stóra ábyrgd í hesum máli, ikki minst floksfor- menninir á tingi. Tað var ikki synd at hála hesar góðu menn inn á skaða- stovuna á Landssjúkra- síðani er verður hendan Tað undrar meg, at landslæknin, hægsti em- bætismaðurin innan fer- oyska sjúkrahúsverkið, ikki hevur gjert vart við seg í hesum máli. Hverja hugsan hevur landslæknin um henda erskapin, spyr Hanus Bærentsen, lækni húsinum, tá eitt av hesum sundursorlaðu ungu ferðsluoffrunum kemur inn. Ein kundi tá spurt teir, um teir meta, at tað er rímiligt at senda sjúk- Feroyar — u-land „Tann avgerandi treytin fyri at kunna gera skurðviðgerðir av slíkum slag, sum tað at skifta út mjadnar, er, at tætt samband er ímillum orto- pædisku deildina og aðrar serdeildir á sjúkrahúsinum. Uttan hesar viðgerðarmeguleikar innan ortopædiina, mega Feroyar roknast sum eitt U-land í mun til hini nordanlondini«. Hanus Bærentsen, lækni Nov. 1985. lingin fyrst til Suduroyar ella Klaksvikar. Eftir metan, er tad bædi synd og skokmm, at yvir- lækni Rajani skal sita sum gíðsli norðuri í Klaksvík uttan meguleika fyri at geva feroyskum sjúkling- um ta viðgerð, sum hans- ara útbúgving og taðorto- y ediska steðið í dag gevur meguleika fyri. »Miraklernes tid er ikke forbi« — Hvat so við smáu sjúkrahúsunum? — Hvussu nógva fíggjarliga orku politikar- arnir vilja nýta til Klaks- víkar og Suðuroyar Sjúkrahús, skal eg íkki blanda meg í. Útfrá tí, eg havi sagt her, kunnu teir nýta 50, 100 ella 200 mill- iónir í Klaksvík, uttan at hetta gevur stórt betri meguleikar. Tað avgerandi er, at Sjúkrahúsverkið higartil hevur verið misnýtt sum partapolitisk kastiblødka í eini púra misfataðari bygdamenning til stóran skaða fyri at útnytta teir meguleikar, sum fyri- liggja. Eitt, sum undrar meg, er, at landslæknin, hægsti embætismaðurin innan føroyska sjúkrahúsverkið, ikki hevur gjørt var tvið seg í hesum máli. Hverja hugsan hevur landslæknin um henda erskapin? Tað liggur langt frá mær at siga, at núverandi skipan hevur kostað lív Nr. 130 — 14. november 1985 ella avlamni. Eg skal bert loyva mær at siga, at um hon íkki hevur gjert tað, so er »mir- aklernes tid ikke forbi«, sigur Hanus Bærentsen at enda. Svedbergs baðiverilsis meblar Fimm framsýningar í Føroyum FE SVEDBERGS Victor á Lakjuni Klaksvík, tif. 56068 Sandi, tif. 61610 Tvøroyri, tif. 71081 Litbúðin, Vági, tif. 73035 P/F Jákup á Dui Tórshavn, tif. 14949 AAA