leygardagur 1. mars 1986síða 32

Nr. 25 — 1. mars 1986 Síða 8 MM FRÍGGJADAGUR Fríggjadag kl 20.30 Elin S. Jacobsen skrivar Eg og genta mín Simon hittir vekru Helen Hon tímir ikki longur at hava tey trý bernini hjá systur síni búgvandi hjá sær. Hon orkar tey ikki Simon ger skjótt av. Hann bjóðar henni heim til sín eitt kveldið, so tey kunnu hugna sær. Tað vil hon ógvuliga fegin, men setir kortini eina treyt. At tað ikki eru bern í húsinum Hetta kann Simon játta, tí Fríggjadag kl. 20.55 hann veit, at Samantha sama dag skal til París Derek hevur tó sagt Nell frá, at Samantha skal út at ferðast, og tá hon frætt- ir tað, kemur eði í hana, og hon ynskir, at hetta skal Simon hoyra fyri. Men hon kemur ongantíð so langt sum at siga Helen frá hesum. Alt gongur sostatt eftir ætlan við hugnakveld- inum hjá Simon, líka til Samantha ringir úr París... Rætturin at vera menniskja 19. grein í nannarættinda- yvirlýsingini hjá ST snýr seg um skrivi- og talifræls- ið Í sendingini verður greitt frá arbeiðinum hjá Amnes International fyri nvitskufangum Hara! greidir Johann- es | erg. lækni frå teirr ip, sum felags- skapurin hevur latið ein- um s tskufanga í Sov- jets: dinum Fríggjadag kl. 21.30 Sjónleikarin Ole Møllegaard lesur ein monolog av Car- sten Jensen Orsaka, vit flýggja kan av stuttligastu fransku filmunum frá sekstiárunum er »Orsaka, vit flyggja« við skemti- leikaranum Louis de Funés. de Funés var sera vældåmdur og væl kendur i sin mongu filmum, oftast i leikluti sum tann illsinti franskmaðurin. I »Orsaka, vit flyggja« leika Funés saman vid Bour Hendingin fer Terry tram í seinra veraldarbar- daga, har teir m.a. skulu hjálpa trimum bretskum hermonnum, sum eru sleptir niður í Frakland úr flogfari. Fyri bretarnar er tað alt- avgerandi at koma fram at avmilitariseraðu geilini, og tí flyggja teir suður- eftir. Fyrst í einum post- bili, sum teir hava stolið. Harnæst í einum lastbili, fullum av grønmeti. de Funés, sum leikar Stanislas og Bourvil, sum leikar Augustin, lata seg i sum tyskir heryvirmenn og enda, avgjørt ímóti teirra egna vilja, i tyska høvudssætinum Eisini ein nunna luttekur í flýggjanini, sum endar í einum flogfari. 1omas og Louis de Funés í franska filminum frá 1966 »Orsaka, vit flyggja« Í sending um Isle of Man hesa vikuna hoydu vit eitt sindur um royndir at halda liv i ti mansk-gel iska upprunamålinum Men støia teirra er ein heilt onnur enn okkara: tað málið er gjøgnum øldir miðvíst kúgað í hel, eingi blød, ongar bøkur verða skrivað á gelisk- um, onkur fæst tó við at yrkja á tí gamla málinum. Hóast nøkur eldhugad fólk hava góðar vónir um at menna málið, so duga vit at huga okkum, hvussu vónleyst tað er, vit sum kenna trupulleik- arnar at rekja og menna okkara livandi mál, so vit skulu eiga orð og hugtek fyri ellum tí nýggja, sum stødugt broytir arbeiðs- og mentanarlív okkara. Útvarpssteð teirra sig ur seg leggja stóran dent á at hava gott samband við lurtarnar og at hava útvarpið so demokratiskt Gluggin sunnukveldið hevði fleiri tættir á skránn m.a. hevði sjónvarpið gjørt sær tann ómak, at fara úr Havnini »heilt« vestur í Vágar og vitjaði á bygda savninum Í Miðvági, Kálvalíð. Her vóru so allir meguleikar fyri at gera eina mentunarsending, bygda á føroyskt tilfar Sjónvarpið hevði fingið fatur á savnsvørbinum Jógvani Ravnsfjall, so ein kundi vænta sær eitt sindur, men gakk. Send- ingin úr Kálvalíð var synd- arlig. Har hevði sjónvarpið veruligan møguleika fyri at greiða fólki frá gomlum føroyskum amboðum og nýtslulutum, við bæði at greiða frá heitunum og samstundis taka tey upp í hondina og vísa í stuttum, hvussu nøkur av hesum amboðum vórðu nýtt í ger andisdegi føroyinga fyrr tíðir Men so eidasørt tað varð gjørt nei s fr sur nad auð Ov sionga øva Al fylgdust tala og myndató ið ikki! Og so einki meir Her var ov lítið av upplýs andi tilfari, sum kom fram í sendingini eg sum lær ari kundi hugsað mær, at børn og ungfólk fingu nakað at vita um hesar aldargomlu lutirnar í so vorðnari sending var so dyggiliga skuffaður men eq so Opedagogiskt skal eir ey eisini gloymt at nevnt Beintu hvi ikki lesa søgnina, meðan tey vóru á Johan Samuelsen skrivar sum meguligt. Til tess skipa tey fyri telefonprát sendingum, har lurtarar nir sleppa at siga sína hugsan bæði um politikk og ymisk gerandislig við urskifti. Útvarp Feroya hevur eisini av og á tele- fonprát við lurtararnar um ávís evni, og serliga ungdómssendingarnar og barnasendingarnar gera nógv av at hava samreður við »vanligar« lurtarar. Hetta er góður síður, sum óivað meira kundi verið gjørt við her hjá okkum fyri at beta um tað einvegis sam- skiftið og taka broddin av ti hugsan, at bert tey við serkunnleika og sum eiga TEN dýru orðini, eru fer fyri at hava eina meining, ið er verd at verða borin fram. Tað skal eisini til, men tað er ikki verri, um orðaskiftið um samfelagsvidurskifti onkuntíð kemur „niður á staðnum, kanska meðan eldurin brimaði á grúgv uni, fyri at skapa »stemn ing«, og tosað varð aftur og fram um húsini í Kálva- líð. Og hví standa og tøva í sama staði uttanfyri, meðan prátað var? Um Jógvan Ravnsfjall ikki veit tað, so siga vit tað her, vit liva ikki í gamla bóndasam felagnum longur, og tí krevst dygg upplýsing um hesi viðurskifti, skulu tey siga fólki nakað nú á døgum, men henda góða møguleika, sum tit bæði høvdu i Glugganum sunnukveldið, hann nýttu tit ikki, tíverri !!! Svenski filmurin týs- kveldið, »Tann ógjerligi dreymurin«, um ballón ferðina hjá Andreé í 1897, var professionelt gjørdur úr enda í annan. Tá svenskarar fara undir at JE filry ; seta S 1 4 eð P så + oyggj nær við Svalbard og harvið vóru lagnurnar enn einaferð hjá teimu mongu p arfararunum av dúkaðar filminum var onki lagt burturúr og onki óneyðugt skoytt uppí sum ikki átti at vera har, og tí virkaði filmurin so beista realistiskur Rættu at vera mer iskja kalladist sending sum var SVF seinasta vikuskiftid. Vit så ST bleiv sett å stovn i San Francisco i 1945 jørdina« Årni Olafsson hevdi áhugaverdan fyrilestur, legði mest dent á at lýsa sjónarmið og arbeiðslag hjá teimum felagsskap um sum mótmæla grindadrápi. Hvat ið vit sjálv fera fram til okkara verju, vita vit, men sum í øllum orðaskifti og stríði er fyrimunur at kenna hugsunarhátt og áhuga mál hjá mótpartinum, tá ið ein skal argumentera og verja síni áhugamál, ella í eðrum lagi koma ásamt við mótpartin um eina neyðloysn. At enda fari eg at nevna, at seinasta leyg- arkveld hevði Oskar Her- mansen hepna sending við norðurlendskum yrk- ingum, lisnar á uppruna- málinum. Hon tolir væl at AA verda endursend, ella uppaftur betri: ger eina aftrat! ond undirritaðu ST sátt málan har. Ein týdningar mikil partur av hesum sátt mála, sum tvífalt so nógv lond í dag hava skrivað undir uppá, er hann sum viðvíkur mannarættindum Endamálini eru gylt og góð, ongin ivi um tað. Vit kenna tey til fulnar úr okk ara egna lítla landi: skrivifrælsi, trúarfrælsi rætturin til arbeiði o.s.fr og vit hugsa íkki so nógv um hetta til dagligt, vit halda at tað eigur bara at vera so. Men sendingin vísti okkum, at staðan í heiminum er heilt onnur hvat mannarættindum við víkur. Líka mikið hvagar tú vendir tær, so er galið halin er næstan óendaligur av vasomum londum, tå taian er um rættindi at vera eitt frítt og frælst menn skia hóast De tirnar rting, klipping ella strik J á tímaseðlum á ráð rastigi, uttan at rodna 'erspektivini »veldug ner, sannleikin er tann at politikarar og fakfelags fólk v.m. eru við til at Armir t Burbróta gina Í | | | ( har 51 | |