hósdagur 3. juli 1986síða 9

Nr. 74 — 3. juli 1986 Ein av hesum fegru sól- skinsdegunum, sum hava verið í seinastuni, fór undirritaði ein túr upp á Kirkjubøreyn. Eg gekk upp um Tvørfelli, igjøgn- um Reynsmulalåg, nidan å sjálvt reynið, haðani suðureftir móti Kirkjube- nesi. Hetta var ein fagn- aðardagur. Ovast á reyn- inum, í tí merkiliga, grýt- una slættlendinum, stóðu tjarnirnar, blankar og klárar. Onkur tjørn var upptornað, og á tí sev- vaksna, skróvturra botn- inum sleddust fjarðar og ullarlagdir. Fyri fótunum vuksu túgvublómur í lit- føgrum bøkkum, summa- staðni eisini broðber og blákolla. Einastaðni fór ein hara rennandi, grá, aftanhvít, merkiliga spek Komin nakað suður um reynið fór eg út á reðina vestanfyri og sá oman á Be. Tað raska fólkið, sum her búði, mangan ivaleyst í trongligum korum og sum seinni spjaddist um ein stóran part av Feroy um hevur Ivaleyst er hon meira ger- andislig enn Kirkjubear sega, og kortini, onkur átti at fest hana á blað. Á veg heimaftur, fram við sjónum, um Glyvursnes, kom eg fram við likku- reiðrunum. Eggini vóru útkomin, og ungarnir farnir til stroks. Í onkrum einstekum reiðri lógu teir kortini enn, kropnir tætt inn at hverjum eðrum, sina segu 4 Feroyska natúran... pinnastillir at kalla, sum royndu teir at gera alt, so at eingin skuldi varnast teir. Eg vil ráða øllum — sum orka og hava heilsuna at ganga henda túrin. Yrkjararnir leggja okkum í geyma at vera góð við land okkara og ikki at gloyma minsta blettin Hetta sjálvur sterturin á Streymoynni snotu- liga skaptur frá natúrinn- ar hond, við lág og reyni, fløtum og lægdum, yðj- andi av lívi, urtum og fugl- um — er ikki minsti blett- urin í Føroyum. Men skalt tu siggja hann, er ikki óhugsandi, at tú måst bera skjótt at. Ti nettupp her hava nakrir einstak- lingar, óbodnir og óbidnir, avgjert at byggja ein stór- an altjóða flogvell. Tað er ikki torfert at ímynda sær, hvat ein sovorðin bygging fer at fera við sær. Sunn- ari endi á Streymoynni er smalur. Og ein flogvellur rúgvar — sum kunnugt nógv upp. Er vellurin fyrst bygdur, amast annað uppá. Her fara hotell at verða bygd, í hópatali. Her fara selu- búðir at koma, ein rúgva Her verða bygd stór park- eringspláss. Stutt sagt: Av hesum partinum av Suðurstreymoy verður einki eftir. Nógvir træðrir eru í hesum máli, umhvervis- ligir, fíggjarligir, hern- logfreðiligir aðarligir, tíð ndahlaði i 18 Sjálvur dugi eg ikki at síggja nakra skilagóða grund til at byggja ein flogvell her. Skuldi onkur grund verið fyri hesum og tað kundi jú hugsast so eru sanniliga fleiri grundir ímóti eini so- vorðnari bygging og Lat meg á hesum sinni bara nevna ein spurning, sum er part- tær viga nógv ! einum sterri máli, umhvervismál ur av nevniliga inum. Í mong ár hava fólk, sum búgva nær keiini, gramt seg um hesar skips- motorarnar, sum liggja og klikkja og dunka um nátt- ina, hjá mongum hevur náttarsvevnurin verið lítil og eingin, og dømi eru um, at hesin larmurin hevur verið við til at forkomið heilsuna hjá fólki. Hvussu verður nú, tá risastór flog- for fara at koma skrambl- andi yvir Havnini, seint og tíðliga, nátt og dag Etlar Pcul Michelsen at koma í seguna sum tann ið garan- ) borgmeistarin, teradi havnarkonum permanentan andvekur i øldir ? Ahugaverdur er måtin, hetta málið er borið ella tori eg næstan at siga troðkað fram uppá. Vit foroyingar leggja dent á — i sangi, í reðum, og ikki minst, tá vit skulu gera okkum upp fyri útlending- um — at vit eru demokrat- ar og eiga elsta ting í Norðurlondum. Í hesum máli er øll demokratisk hugsan skúgvað til viks, óstortsliga eftir mínum tykki. Einstaklingar hava í langa tid ført loyniligar samráðingar, uttan at hava nakað mandat til tess. Onnur fólkavald um- boð hava ikki verið eftir- spurd, ja, alt hevur verið gjert fyri, at tey einki skuldu fáa at vita! Eingin spyr um teimun unum ja, hugsanina hjå vanligu borgar- tað kemur ongum í huga, at borgarin hevur nakra hugsan, hó- ast hetta er eitt tað stersta einstaka málið í okkara nýggjaru søgu. Sum í so mongum eðrum førum, so hevur flogvallarmálið ikki bara týdning sum samfelags- mál í sjálvum men vísandi út um seg sum demi um eitt andiliga streymasjógvi, sum iva leyst ikki er nýtt, sum tykist at fáa sjónsk- ari og sjónskari avleiðing- ar. Vit feroyingar hava brúk fyri hugflogi og áræði á tí vinnuliga og samfelagsliga ekinum, eingin ivi er um tað. Men spurningurin er, hvar ið markið gongur, millum eðrumegin — hugflog í positivum týdningi og hinumegin — ein atburð ímóti landi og fólki, natúru og natúrríkidemi, sum er sjálvsekin og bondskur og ábyrgdar- leysur og sum í seinastu syftu kann koma at beina eisini sjálvt rák í Feroya men Hanus Andreassen skrivar fyri hesum landinum Vit minnast øll beisku reglurnar hjá Sím- tær uni av Skarði: »Fyri mongum donskum fúta, máttu Feroya bendur lúta<. Sannleikin tykist at vera, at vit her Feroyum hava klakt eitt folkaslag, vald fysnari og frekari enn allir futar og em- heima i sum er teir donsku bætismenn, sum i midøld- ini hildu feroyingum niðri Hesir menn, fólkavaldir, aðrir vinnu- lívsfantastar, lítla virðing fyri landi og fólki Teirra fyrimunur tykist at summur visa vera, at ju ørari teirra ætlanir eru, jú undirbrot- ligari bukka vit, tá vit treytaleyst geva teimum grønt ljós. Fyri teimum víkja sómi, siður, lóg og rættur Fyri teimum mugu Feroya bendur lúta „her á síni egnu jerð: Hugsa vit um ta feroysku natúrina, um tað natúrliga ríkidemið her um leiðir, og hugsa vit víðari um ta føroysku vistskipanina, ið fevnir um t.d. eitt so við- brekið eki undir- grundina, má ein stórliga bera ótta fyri, hvat skaða fyrilitsloysið og óhógvin hjá slíkum forkroystum uppstrembingum kann fara at gera. Kanska var tað hetta rákið og hesar menn, skaldið Janus Djur- huus hugsaði um, tá hann yrkti: sum havið slettir, sle 3 á um aldaroð hvat av For m er Til seinast fari eg at loyva mær einaferð enn at ver aftur til málið sjålvt. { blødini siga rætt frå, hav: mennini teir triggir Velbastaðar-Kirkjubear kommunu tikið steðu fyri at byggja flogvell. Hesir limirnir eru allir tríggir skilagóðir, dåmligir og sakliga hugsandi menn Men máli haldi eg, konufólkini í Kirkjube og á Velbastað hava víst meiri skil menninir. Tað er ikki ringt at skilja, at kommunurnar onkursvegna álvaratos, í hesum »nr erin vestanfyri vilja legitimera teirra brúksrætt til hagan, m tær kenna seg hóttar av Havnini og Argjun Henda steða er bara ikk nekur saklig grund til at byggja ein flogvell. Eitt er vist: skal hver kommuna ið kennir seg hótta av grannakommunu tráa eftir byggja ein flogvell, kann EB. E Lebensraun koma at siggja nossligt ut i Føroyum um nøkur år At enda skal eg frå, at tad er liv uppi å Kirkjubøreyni og i Glyv- urshaga. At stoytt asfalt, br ða har ið nú gras og moso vaksa, og floygt pylsu- pappírum, har ið nú lógvin flýgur, tað hevði verið eitt afturstig. AR 12 8