hósdagur 31. juli 1986síða 13

ke Nr. 85 — 31. juli 1986 tíðindablaðið Fjølmidlarok í V-Europu: Síða 13 Í Mannfólk kunnu eisini føda børn — siga franskir og v-tyskir serfrødingar Mme. Bad- inter Tann stóra hugsjónin hjá kvinnurørsluni er, at mannfólk og konufólk skulu vera líkastilla, í samfelagnum eins væl og í heiminum, men lívið og nattúran tykjast atw hava teir stóru trumfarnar á hondini: biologiskt tykist tað t.d. ikki ómeguligt hjá mannfólki at føda børn, bert tankin um mannfólk upp á fyrikemur nógvum óhugnaligur og í stríð við einans vera men vegin universellu lógina, ið sigur, at kvinnan skal føda barn sítt við pínu Forvitnisligur meguleiki Men tey, ið meta tað vera óvikandi náttúrulóg, at bert konufólk kunnu føda børn, mugu nú kanska hugsa umaftur. Í sein- astuni hava størblød í Frankaríki, Týsklandi og Ameriku prentað greinar og orðaskifti um henda forvitnisliga meguleikan Die Zeit í Týsklandi hevur havt drúgva greinarød um málið. og tað æruverda og skil góða blaðið la Monde í Fraklandi hevur nntá skrivað speiska og nvirðisliga oddagre tað Hetta tvkist eldur ikki vra nakað, fjøl Marnir hava inið ) Í at stuttlei í un vid tíð Fad k } tid Le Nouvel O eur he ø t ng 5 eorjt fr dir 35 át id fullun vara umhig að tan! meguleikat føda barn im tað bar ti Biologiskar sannroyndir Tað er nokk so greitt, at alsamt fleiri vísindamenn eru komnir fram til ta áskoðan, at í framtíðini verður tað gjerligt fyri blíða ur«, um teir hava hug og dirvi. Sum prógv fyri hes- mannfólk at um peika vísindamenn á ta biologisku sannroynd, at fostur kunnu vaksa og mennast til normal børn uttanfyri lívmóðurina. Eftir at tað fyrsta royndarglasbarnið bleiv fott í Bretlandi í 1978, hava yvir 20 kvinnur fett bern, hóast tann stersti parturin av lívmóðurini frammanundan var tikin burtur. Og í fleiri hundrað ár hava læknar skrásett tilburðir um »bukfostur«, har tað gitaða eggið festi seg við búkveggin og vaks uttan stórvegis trupul- leikar. Í slíkum forum fær eftirburðurin nering frá æðrum, har enn hann kann at finna tær, og barnið verður sidan »føtt« við keisaraskurði Stórur vandi Feoretiskt er ti fording fyri, at hetta kann eingin lata seg gera hjá mann- fólkum. »Um vit veruliga vildu, kundu vit gjørt tað í dag,< sigur dr. Jacques Testart, franskur ser- frødingur i tilgjordum gitnadi. Hann sigur, at vid skurðviðgerð verður eggið búkveggin hjá Har veksur meguliga kvinnuhor- fest á manninum fostrið við hjálp av síðani, mona-innspræningum inntil tað er óg stórt og kann »fødast« gjøgnun skurðviðgerð. Tankin er tc kki serliga hugnali ) y a ð. Í Poi fy wir t i] rás sþ rð » PI « } i { í | ørun } að i liga hein 1 ætlaði ti: sjál ð ina. Og harafturat ken spurningurin um at inn spræna »Mammupapan vid kvinnuhormonum Madurin fær størri og aðrar fysiskar egin- leikar. sum ikki hóska i einum ehimi, har Rambo hevur avloyst Tarzan sum kallmenskuimynd bróst >með- Menniskjá.. upprunaliga tvíkynjað? Tað sum kanska er mest áhugavert í sambandi við kjakið um mannfólk upp á vegin, er hví júst hetta evnið knappliga hevur fingið so stóra umtalu í fjølmidlunum. Orsekin er kanska nýggj bók eftir franska segufreðingin og feministin Elizabeth Bad- inter >L'Un est L'Autre« (Tann eini er hin): viðgerð av tí, sum hevundurin sigur vera progressiv menning av mannaættini til »androgyna« (tvíkynj- aða rasu). Sum kunnugt søgdu teir gomlu grikk- ararnir, teirra millum tann stóri heimspekingurin Pla- ton, at upprunaliga var býtið av menniskjunum í mannfólk og konufolk, ið gjørdist atvoldin til so nógvar trupulleikar og so nógva hugsan púra ókent, ti oll vóru mannfólk og konufólk í senn. Upp- skotið hjá Mme. Badinter um at vit kunnu skunda undir hesa gongdina til tað upprunaliga stødid, við at viðurkenna ta bio- logisku sannroynd, at mannfólkini eru akkurát líka for fyri at vera upp á vegin og føda børn konufólkini. Hetta fyrst uppfatað sum skemt hjá frúnni, men hon gjerdi tað greitt, at hon hevði tað ikki til vana at skemta um so álvarslig Síðani bitu fjølmidlarnir á agnið. og so líðani hevur kjakið sum var mál fingið kliniskan og vis indaligan dám. Eftir at blødini høvdu sagt frá ihugaverdu OF ovan gum fødingum vida um i F.Uuropu bl } tt þ SK oraði ( fød Mannfolkini stúra fyri útlitunum Nú vilja nakrir serfrøding r vera vid, at tað fer ikki líða langt. áðrenn hetta erst veruleiki. Jaques Festart sigur kortini, at hann sjálvur ongantíð vildi verið við til at framt slíka skurðviðgerð, orsakað av vandanum stendst av sum »Og tå tað hevur eydnast einum,« sigur hann, »so verður einki mark fyri eftirspurn- Tað stúrir inginum.« meiniga mannfólkið eisini fyri útlitunum. >Ég eri ikki serliga åhugadur,« sigur Damien Mathieu, 24 ára gamal sjónvarps- maður. >Tað sær ikki gott út í sjónvarpinum ella á badistrondini.« Hann leggur afturat, at um so var, at kona hansara ikki kundi fett, so var hann Er hetta framtíðin hjá mannfólkunum kortini til reiðar: >Ég vildi kanska ikki gjørt tað við gleði, men ið hvussu er við kærleika.« Teir vestur- lensku fjølmidlarnir boða nú fra, at hetta kann ger- ast neyðhjálp fyri hjún, ið ikki kunnu eiga barn. Í ellum førum vekur hetta áhugaverdar spurningar. Hvussu fara menninir at reagera móti morgunsjúku og trútn- andi bróstum? Hvussu fara mótahúsini at loysa spurningin um hóskandi klæðir fyri mannfólk, ið gerst upp á vegin? Og seinast, men ikki týdningarminst, hvenn fer barnið at kalla »mammu«? etj.- Fuglamaður úr Sandvík: Tyrlan oyðir lomvigan Ofta verður skyldað uppá, at tað er oljudálking, ovur veiða, ræningin o.s.f un tynir lomvigasto I »kkara 19lab u Fad | væl 1 segði I vil tíð síðani. Men legði han: afturat, tá ið tyrlur ella flugvarar koma inn yvir fuglabjørgini, so gerst lomvigin bangin, og dreg ur hann tá eggini við sær í havið. Hetta er uttan iva tann týdningarmesta or- sekin til, at lomvigastovn- arnir minka. Ongin vil koma inn á sannleikan Tygum eru øsamdir í ti, hevur verið un sum sagt jomvigan I seinastuni feir skyld ul ski jen 6 1 Hvat ið tað arnat ant Fad mátti veri hvat ið tað Val Flúgvimaskinur liggja yvir fuglabjør unum dag og nátt og hurra og koyra allan lomvigan avstað. Og ikki nokk við tí, eisini er tað helikoptarin. Heldur tú, at lomvigarnir hava tíð til at hugsa seg um, tá ið teir skunda sær avstað? Teir koyra hvert tað evig ein- asta eggið í havið. Greitt hvat orsekin er Meina tygum veruliga, at hetta skuldi verið orsekin til minkingina ? Tað kunnu tygum for standa sjálvur. Fyrr bank aði borðskeytan, og so alt bergið avstað. Men tá gjørdi tað einki, ti nógv var til. Hvussu halda man árarnar niður á tusti nog tygum, at tað er nú, tá ið helikoptarin flýgur í Dim un, Skúvoynni og alla- staðni. Tú sært tað eisini á seyðinum, tá ið helikoptar- in kemur, hann gongur svakur og rennur um hag in Hvørt einasta egg utav Jamen ka he era høvudsorsøl flygur væl bara ferð I Gas ið K 1 Makt T ið kilja. I Tad k kop k hvert eir hevdi ve hevði i 3 rt pluss fyri lon rad er min meining. (i ngl fuglabjørg eru å Streym- ovnni. Tá hann ter til Våg- arnar, so fer hann innyvir oll tey bestu fuglabjergini — Dímun, Sumbiarenda og alt tda. Alt verður fjøtrad av larmi kl