týsdagur 2. desember 1986síða 15

i Nr. 136 — 2. desember 1986 tíðindablaðið Framhald av síðu 6 føroyingar eru, sita teir ikki hendur í favn og hugsa um tann tosk og ta hýsu, sum ikki finst, men royna at fiska onnur fiska- sløg, og hevur hetta tey seinastu árini verið upsi, kongafiskur og blálonga. Upsin hevur havt yvirvág- ina í nøgd. Tað eru serliga partrolararnir ið fiska upsa. Seluúrslitini av ups- anum tey seinastu árini hevur verið so sum so. Langnese Iglo i Týsklandi er og hevur verið okkara størsti avtakari, og hevur tá ið hann ikki er negdur við prísin, sent okkum stórar reklamatiónir upp á hálsin. Lat tað verða sagt beinanvegin, at nakrar av reklamatiónunum hava verið upp á sítt pláss. Hini bæði fiskasløgini, kongafiskur og blålonga, sum tad sær ut til, at tad skal fiskast meira og meira av, um okur sum tjóð skulu eksistera fram- yvir, er tað púra einki søluarbeidi gjørt fyri. Tað hevur verið soleiðis til árið 1986, at hesi fiskasløg hava so gott sum selt seg sjálvan, tí negdin, ið fiskað varð, var ikki sterri enn tað, ið týskarar og franskmenn kláraðu at eta. Eftirspurningurin í 1985 var stórur eftir kongafiski, tað kom til sjóndar, við at prísurin fór frá 3.20 DM per kilo flak til 6.90 DM uttan at tað var neyðugt at gera nakað stórvegis seluarbeiði. So blivu fleiri og sterri skip bygd og keypt til at veiða á djúpum vatni, og nøgdin, ið fiskað blen rð sjálvandi sterri, og kal ein trúgva utvarp num, sær tað út til at enn leiri og nógv dýrari skip - + koma troyta hesi fiska slog, so aðrir enn okkara selulið trúgva upp á, at a ein framtíð í at veiða og er kongafisk tad man ve og blålongu Nidliga i 1986 Førova boðaði Fiskasøla fr tað var vónleyst at sel kongafisk, og meintu te Tyskland og akland t hesi lond heist við vegna dollarfall og olllækkan híligari onnur kasløg, ið kundu fáast í taðin fyri kongafisk og fiskaslog fingu teir lutvíst frá Suð uramerika og Canada. Tað tíbetur ikki at aftur hesa ferð blálongu. Hesi vísti seg vera rætt sviku marknaðarkanning- Fiska- selu, tí prógv hava víst, at tað hevur borið til at selja kongafisk, bæði í Týsk landi og Fraklandi arnar hjá Ferova Og nú koma vit til kjarnan. Okkara seluapparat hevði ongar aðrar streing- ir at spæla upp á, uttan Týskland og Frakland, tað fanst eingin alternativur marknaður til kongafisk, hetta hevur man so roynt at bett upp á í 1986 við at royna at selja til Ísrael, USA, Japan og Korea. Tað er bara ov seint, vit blivu tiknir á kattabóli, sum man sigur, vit áttu at verið skjótari á sjóvarfall- inum, og ikki latið okkum taka so, av tí at ein ella tveir marknaðir minka um teirra keyp av ávísum fiskaslegum. So kemur spurningurin, hvat gera vit fyri at so- vorðið ikki endurtekur seg? Íslendingarnir valdu at gera tvær fiskaselur, ið ar- beiða sjálvsteðugt, altso royna hver sær at rekka hægst møguliga seluprís. Eg haldi at vit eiga at gera tað sama. Tvær fiska- selur, ið limirnir eiga og frítt kunnu selja til hverjar, teir vilja. Tær skulu kappast við hverja aðra, og eg haldi, at onnur átti at ligið til demis í Danmark, fyri at vera í betri sambandi við Felags- marknaðin. Eitt liggur ið hvussu so er púra greitt, tær skulu vera økonomiskt óbundn- ar av hvørji aðrari og hava hvør sin stjøra, id hvør i sinum lagi hevur åbyrgd yvir fyri starvsnevnd og umbodsnevnd. Mini sjónarmið eru bygd upp á, at kapping fremur seluarbeiðið, tí bert við einum super selu- arbeiði kunnu vit fáa hækkað prísin á til domis kongafiski frá at vera tað hann er ídag, 1,55 kr. pr. kg. til 3 DM ella til 11 krónur sum fæst fyri hann í Týsklandi ídag 1985 vóru miðala kningarprisirnir í hesun ondum fylgja k Førovum 1.9 Islandi 3.95 Norra 102 Tysklandi 8.86 Tað at Ísland hevði 2.( Kalastrolali pris enn 1 Norges råliskel aðurin i Bremer! Ikki nog mik 1985-prisir hav hegir. Frá ålitandi kel í Tvsklandi havi eg ling at vitað. at miðalprísurir hevur ongantíð verið so hegur sum í 1986 Ut seta á fiskasølur, ið kappast við hverja aðra, er so eftir mínum tykki ein upp á at fáa ráfiskaprisin stovn tvæt lOVs1 upp Ein annar tanki kundi verið at sett á stovn uppbodshøllir í Føroyum, har skipini å uppbodssølu kundu selt allan sin fisk, men hesin tanki haldi eg ikki letur seg realisera vegna okkara geografisku fjarstødu, og tað at vit eru 17 oyggjar. Tað verður ógvuliga trupult at sam- skipa uppboðsselurnar í Feroyum. So koma vit til ta nógv umreddu foredlingina av okkara fiskaverum, sum so gott sum onki er gjørt við enn. Tað er av avger- andi týdningi fyri fiski- vinnuna, at vit fara at framleiða fiskaverur bein- leiðis til brúkaran. Í dag er okkara mest foredlaða vera fimm punds toskur og hýsa til USA. Vit eru komnir alt ov stutt á hesum eki og hongur hetta helst saman við, at alt initiativ viðvíkjandi selu av hesi framleiðslu skal koma frá fiskaseluni, og tað sær út til at tróta við initiativinum. Tað eru flakavirkir í Feroyum, sum sjálv hava roynt at góðska fiskaverur; men tað sær ikki út til at eydn- ast væl, mest tí at ov lítil áhugi er frá okkara selu- deild. Teir siga, at til døm- is paneraður kongafiskur kann ikki seljast, og so kann hann ikki! Tað er ikki bert selu- liðið, ið skal syrgja fyri, at ráfiskaprísurin verður hægri, spurningurin um virkini eru nóg effektiv, skal eisini viðgerast. Um vit fyrst hyggja at tí tekn- isku útgerðini, so haldi eg, at sjálvandi kann okkurt altíð gerast betur, men sum heild meini eg, at tey foroysku flakavirkini eru tey best tekniskt utgjørdu í Europa. So er tað tann menn- iskjansligi parturin. Ar- beiða vit líka skjótt sum aðrastaðni í Europa innan fiskivinnuna? Hetta er ein torferur at svara uppá, tí her ógvuliga spurn- ingur må ein hugsa um hvihátt Ert tú fabrikk Førovingar liva ein sokall adan hvihatt, og IKKI ein iavr Eg og liknandi vanur við at arbeiða á handverkara ikshátt, soleiðis at skilja, at vit taka tað ikki so tungt vid minuttum og sekundum, sum tey gera iðrastaðr Í % i TOIK t 104 BD liknandi fyribrigdi kund Raskir timburmenn Søkt tveimum verður eftir dugnaligum timburmonnum at seta upp okkara snið hús. Góð løn verður givin á akkord-grund arlagi p/f Havnarhús J.C. Svabosgeta 17 Tif. 17771 Tórshavn A ———iBøl— Síða 15 hent í til demis Danmark, at eitt av sterstu virkj- unum í Danmark bleiv av- fólkað, tí eitt ella annað sum líkist grindaboðum hendi. Nú skal tað ikki skiljast soleiðis, at eg ætli at broyta livihátt, tað er als ikki ætlað, bert verður hetta tikið fram, tá ið vit tosa um at fáa mest megu- ligt burturúr, tí sjálvt um vit ikki eru líka effektiv á SSJ Evni: Politiska stødan hesum eki sum aðra- staðni, so ger hetta ikki so nógv, tí hetta er so lítil partur av roknistykk- inum. Eisini kann setast ein stórur spurningur við, um vit í heila tikið ynskja at liva á annan hátt enn vit gera í dag, fiskaprísur ella ikki fiskaprísur. Lívið er ikki bara fiskur. Fyri at gera virkir og harvið eisini seluliðið meira kappingaråhugad haldi eg, at vit eiga at broyta útrokningina í rá- fiskagrunninum soleiðis, at virkini við at gera eitt gott arbeiði, kunnu út- vega sær ein vinning, men eisini um tey ikki arbeiða so væl, mugu taka eitt meguligt tap. Hvussu hetta í veruleikanum kann gerast, veit eg ikki við vissu, men eg eri vissur í, at vit fara at finna eina loysn. Suðurstreymoyar Javnaðarfelag hevur limafund héskvøldid kl. 19.30 í Høl- inum i Dr. Jakobsensgøtu 5. vid luttøku av Atla Dam og Jåkup Lindenskov. Ein serstøk heilsan.. Fr Ikki eru øll kort eins åhugaverd, N hvørki at senda eina heilsan vid ella at fåa vid postinum SAE AO 1 g plantur heintaða! r tú MØgUIelK turkade skar DiOomu! Í DØ Og Nag og verða hesi kort seld i Djålva Vakrasta heisan tú kanst geva. Bókagarður NEVNDIN Postboks 369 - TIf. 11110 Bókbindarageta 8, Tórshavn