hósdagur 29. januar 1987síða 12

Nr. 12 — 29. januar 1987 Brúðarbrennin Tvær ella tríggjar ferðir um dagin hendir tað í onkrum av stórbýnum í India, at petroleum verður stoytt yvir unga kvinnu og eldur settur á hana. Roknast kann við, at 800 indiskar kvinnur fara at lata lívið á henda hátt á hesum ári, tær flestu ný- giftar, 15-25 ára gamlar. Drápsmenninir eru antin menninir hjá teimum, svágirnir ella ver- mammurnar. Næstan eingin av teimum fær dóm fyri hesar ræðuligu beista- gerðir. statistikkurin vís- ir, at í 2300 slíkum málum tey seinastu árini eru bert feldir 12 dómar. Mett sum bilvanlukka ella smástuldur Í greinarød um India í Politiken herfyri sigur Niels Tobiesen, at íkveik- ingartilburðir av hesum slag eru so vanligir í tí indiska gerandislivinum, at blødini bert skriva litlar greinastubbar um teir å síðu trý saman við frá- greiðingum um bilvan- lukkur og smástuldir, men teir flestu tilburðirnir verða als ikki nevndir. Tað fylgir oftani frágreiðingini um kvinnubrenning, at maðurin hjá teirri myrdu kvinnuni ferð eftir ferð hótti hana, tí hann íkki fekk bil ella motorsúkklu frá foreldrum hennara. Men hóast »dowry- death«, heimanfylgju- deyði, ella »brideburning«, brúðarbrenning, ikki verða mettir at hava tann stóra týdningin er hetta kortini tað mest eyðkenda fyri siðbundnu kvinnu- India. Tað kúganina í artur av løgna er, at tess meira materialisman ger um seg, serliga imillum mið- stættarfálk, tess fleiri verða morðini. Seinastu 6- 7 árini eru tey tvífaldað í New Delhi. Materialist- iskur framburður er so- statt tann stersti fíggind- in hjá ungu miðstættar- kvinnunum. Heiman- fylgjan er einki vandamál fyri tær ríku familjurnar, og hjá teimum fátæku er einki at geva, men innan fyri miðstættirnar vaksa alsamt vónirnar um fræg- ari figgjarstødu og hægri livifót við ektari markn- aðsnegd av bilum, frysti- boksum og sjónverpum. Kann ein ikki tjena pengar til at keypa hetta, men eig- ur ein ungan ógiftan son, er kanska meguleiki at fáa bilin ella frystiboksina sum heimanfylgju, um hann giftist eini múgvandi gentu. Tað erður íkki spurt um vilja hjá drong- inum ella gentuni for- eldrini hava avgerðar- rættin. Heimafylgja forboðin Foreldrini hjá tí ungu gentuni ynskja hinvegin at gifta hana einum út- búnum manni, sum kann syrgja fyri henni, og tí geva tey oftani stórfingin lyfti um heimanfylgju, sjálvt um tey íkki eru fer fyri at halda tey. Og fær vermamman ikki sjón- varpið ella frystiboksina, er tann nýgifta kvinnan í stórum vanda. Heimanfylgja varð for- boðin í India við lóg 1961, men kortini er sera vanligt at lesa fylgjandi lýsingar í indisku blødunum: »Ynskt tíðindablaðið verður eftir manni, fyri pena, klæna og heimliga gentu við ljósari húð, ið hevur útbúgving sum banka-assistentur og er jomfrú. Brúðgómurin má vera ógiftur, sjálvsteð- ugur ella í leiðarastarvi. Stættarlig steða ongan týdning. Sámiligt brúd- leyp .. .o.s.fr.« Tey sein- astu orðini týða uppá stóra heimanfylgju. Tað indiska tingið ger nú álvarsligar royndir til at viðgera spurningin um brúðarbrenning, og eitt lógarpetti, ið ásetir revs- ing fyri sl íka brotsgerð, erandisdegnum: Logarnir hótta ungu kvinnurnar í Indiu — Kvinnubólkurin Saheli fær alsamt storri undirtøku millum indiskar kvinnur skoytt áður verður væntandi afturat revsiløgini enn langt um líður. Saheli-bólkurin At so nógv kundu sloppið so lætt frá íkveiking í liv- andi menniskjum birti uppundir stovnsetingina av Saheli-bólkinum, sonevnda, ið hevur fingið stóra undirtøku ímillum indiskar kvinnur tey allar seinastu árini. Saheli týðir »vinkonur« og tey virknu innan fyri henda bólk eru fyri tað mesta kvinnur á ollum aldri. Bókurin ar- beiðir við leiðbeining og fyribyrgjandi hjálp til giftar kvinnur, einkjur og kvinnur, sum vilja skiljast frá monnum s ínum. Saheli-bólkurin hevur longu gjørt eitt megnar- arbeiði í indisku fátækra- býlingunum. Men kvinnukúganin í India vísir seg ikki bert í morðum á verjuleysum kvinnum. Í nekrum ind- iskum samfeløgum er t.d. fyrsta menstruatiónin hjá einari gentu eitt tekin til at hon er búgvin til ta fyrstu neyðtekuna. Sam- bært indiskari lóg viðvíkj- andi blandaðum hjúnalagi, kann ein til- komin kvinna, sum er hindui, ikki gifta seg við einum muslimi uttan at fáa samtykki frá foreldr- unum. Barnahjúnabond eru heilt vanlig. Frí kommunikation millum kynini er ókend og tað kynsliga verður ongantíð nevnt. Sum demi kann nevnast, at í India eru 1652 mál ella málferi, men nógv orð, sum eru knýtt at kynsligum atburði, eru ikki til í hesum málum. »Spilt vøra« Ein kvinna, ið gerst einkja, stendur fullkomi- liga á berum. Sambært traditiónini skal einkjan stekka á bálið, tá ið maður hennara verður brendur, og hetta hendir meira enn so, hóast lógin forbjóðar tí. Eins og gentur, sum hava mist moydómin, eru einkurnar »spilt vera< — tær verða burturvístar allastaðni og mugu syrgja fyri sær við biddaríi ella prostitutión. Meguliga enda ætr tær í »bårunum« í Bombay, tí ússaligasta fátækrabýlinginum i India, har tiggjutusund- tals skøkjur liva og ar- beiða. Nógvar av teimum liva bókstaviliga talað í búrum Undir hesum ófatiligu samfelagsum- steðum verður lívið hjá S íða 13 eini gentu, ið gerst einkja 15 ára gomul ein long, ræðulig marra. Saheli-bólkurin = hevur eisini mótmælt tvungnari sterilisatión av kvinnum. Henda serilisatión bleiv til eina terror-kampanju und- ir Indiru Gandhi, men tvang verður ikki longur nýtt, sambært stjórnar- keldum í New Dehli. Ein kann kortini ivast í sann- leikavirðinum hjá almenn- um indiskum keldum í hesum sambandi. Fyri- byrging er vanlig og nýtt- ur verður nýggjur heili- vågur, Net-Oen, sum ong- antíð er royndur fyrr. Ein av stóru sigrunum hjá Sa- heli-bólkinum var at vinna próvmál í Hægstarætti, har tað bleiv staðfest at heilivágurin ikki mátti brúkast av kvinnum, fyrr enn hann fyrst hevði verið royndur til djór etj.- Sjónvarps- sending og einkjubrenning Herfyri var sending í sjónvarpinum undir heitin- um »Kristnibodan og menningarhjálp í India«. Í sendingin pråtadi Jan Miller, blaðmaður við danska sendiharran i India, Kaj Baagø. Í hesi samreðu sigur hann m.a., at einkjubrenning verð- ur ikki framd í India í dag. Í hesum sambandi hava vit fingið áheitan frá lesara, sum heitir á blaðið um at endurgeva grein, sum danski blaðmaðurin Niels Tobiesel júst hev- ur havt um sama spurning í Politiken. Vit loyva okkum at endurgeva nakað úr umreddu grein. Dies of burns pen he HI sed + Før uArerre Er OMAN City briets |Woman gets :)+% burns while cooking” Luv Ree Sørvin NEW DELHI Am 5 A Re mure mer [orme Conny men en "1 um her hanne om la con I Jeg. te poter me Th men am. høj been KE om bejder: 3 N 7 en her te 0) me” le Tre sm » Dies Of burns here Try epe Á me ene det af bem bl: de — he“ om Sender. per Electrocuted Mm (50) of Var Pages dei meeen De 4 her — oe bem) er — Campaign against drug abuse > en rn rets # ROTA Á omen. Køn * 0 de Ap A 8 HE A = kana who gr ME Oy Feb som an em pege Ertu spaði had SR er Ken MdemE 2 dean. her ni hud sc kr 10 De læder ond A mang em 17. some reden dere me em se mm - DS. er - Issue referred YDERABAD: Á Or Sery Pade mr se - sø HAL 2 hausnum — 0USeWives Sommit Suicide SED. ene pm — „#. . eath dothen coughi fire ble she me moking om & move mn her hove Hør haben Formen who irød 1 tn the fon also mm ÁÐ ond han denn adm ou Me in 1886. Sane í Fate - me > — Net de to 0 mmpi me —… >. - - : plan: Dernte ir — ip - a mr vig MF Barna Pe 4 lr terta Pi a hue, — - = rushes ;=* foer in gl rr ! bye r ' Fi! Witt. * Gemend we 6 soner for he se harer nd Oh reen ing tør mmieider ln te Urd com. on. Sr KR Gren Manu id mu ode. polen mid, 8. Gold mrrings bond: Mn Somdhys háska Á % ra Nag en degree 0 Ser ges sú she … pamng Uwmagb 5 rand men Shm Mander om Kræhne Nagsi me on Thumtey She mæt on led rn by KR home! on slerm at which Rønnder oms of Se on te hon af her hutbend On snetchem, + Sir Chen af Ge" Du? mr Or hølp of pE pr — | | | | |