leygardagur 23. mai 1987síða 6

Síða 6 Seksti ár í stríði fyri einum betri samfelag Í MORGIN eru liðin seksti ár síðan Mourentius Viðstein, Anton Nielsen, P.M. Dam og mangir aðrir fingu Sosialin út. FRÁ FYRSTA degi var hann í parti við teimum arbeiðandi, teimum undirprivilegeraðu og teimum, sum minst formáddu sær. Væl vóru blød frammanundan, sum onkuntíð mintu á stættastríðið — eitt nú Tingakrossur og F.F. blað- ið. Men fyri fyrstu ferð í Føroya søgu kundu fólk lesa eitt blað, hvar stættastríð var grundarlagið undir øllum ti politiska tilfari, blaðið bar fram. Fyri fyrstu ferð kundi fjøldin av fólkinum — tey ognarleysu, tey gomlu og tey verjuleysu svart upp á hvítt lesa, at tað var nakar, sum stríddi teirra stríð, sum vardi tey og sum kravdi, at ágóðin av framleiðsluni skuldi býtast javnt millum allar samfelagsins borgarar. META VIT um hesi seksti árini, so kunnu vit skjótt sláa fast, at tað sjálvsagt ikki hevur eydnast skift- andi blaðstjórum at halda hesa linju í hvgrjum einasta blað — tað vil so vera og »eingin rósa er rósa allan dagin«, sum skaldið tekur til. Men tá hetta er sagt og við- gingið, eigur tað eisini at verða sligið fast at hóast brek og lýti, upp- og niðurtúrar, so hevur Sosialurin øll hesi seksti árini varðveitt ein grundleggjandi vinstravendan blaðmoral, sum ger, at týdningur hansara fyri før- oyskt framburðsstarv ikki kann yvirmetast. Sosialurin hevur altíð víst á vandan frá høgru, hann hevur altíð vart fólkaræðið og hann hevur oftast verið tann fyrsti at vísa á vandar, sum hótta fólk og umhvervi. Í hesum sínum virksemi hevur hann íkki bert havt stóran týdning fyri almenna orðaskiftið í Føroyum, men hann hevur áhaldandi sýnt seg sum javnaðarfloksins samvitska — al- tíð fúsur, tá holdið var veikt og flokkurin hótti við at fara av kós- ini, soleiðis sum allir flokkar gera við hvert. Javnaðarflokkurin eig- ur tí at vera Sosialinum takksam- ur fyri hetta starv hansara og ikki minni fyri starv hansara sum boð- beri av sosialistisku samfelags- hugsjónini. TÍÐIR skifta og vit broytast við. Hetta er ein sannroynd, so gomul sum mannaættin. Sosialurin hevur skift andlit og stíl — hevur fylgt við tíðini og er vorðin tíð- indablað, uttan at ganga upp á akkord við sínum sosialistisku og progressivu samvitsku. Hetta er ikki so lítið av einum bragdi og kann henda linja haldast í fram- tíðini, eru bæði flokkur og blað væl farin. TAÐ ER tørvur á blaði sum Sosial- inum, serliga nú, hvar høgraå- gangurin móti javnaðarflokkin- um, samfelagi og einstaklingum ongantíð hevur verið frekari enn tað sama. HETTA sagt í allari beskeðinheit. Eftir er bert at siga, at Sosialurin ætlar sær at halda somu kós sum hann hevur gjørt higartil — sum varðmaður fyri fólkaræðið, sum verji hjá tí einstaka sum høgra mannajagstrarar søkja at, sum kyndil hjá sosialismuni og ikki minst sum eitt vónandi enn betur tíðindablað, ið lesarin kann líta á. AAA Nr. 58 — 23. mai 1987 Regattain mundi verið av ongum Feroyingafelegini í Hvid- ovre, Ballerup og Helsin- ger skipa næsta vikuskifti fyri jåansøkuhaldi sunnan fyri Keypmannahavn, í Hundige. Tiltekini eru mong, so sum kappróður, sigling, sangur og kappingar av ymsum slag. M.a. var ætlanin, at Fer- oyakórið í Keypmanna- havn skuldi syngja við setanina av stevnuni, men leiðslan fyri stevnuni hevði ikki hugsað seg nóg væl um, tá hon valdi reð- arar til setanina, og tí kom sperðil í. Teir hevdu biðið amts- borgmeistaran, harra Per Kálund og borgmeistaran í Greve, harra K.E. Ulle- richs um at reða og var hetta í lagi. men, so høvdu teir eisini biðið annað fólkatingsumboðið — Óla Breckmann — siga nekur orð. Tá kórið frætti hetta, gjørdist rok, tey noktaðu at luttaka, tí tey vildu ikki verða sett við síðuna av Óla Breckmann. Aftaná drúgvar samráð- ingar fekst tíbetur eitt kompromi í lag, tí tað vildi verið keðiligt, um kórið av hesum mistaki hjá leiðsl- uni ikki slapp at luttaka. Semjan gongur úr uppá, at Óli luttekur í setanini kl. 13, og kórið hevur so framferslu kl. 16. Tá halda tey seg vera komin í hósk- andi frásteðu frá Óla Breckmann, so tey uttan at skammast kunnu koma fram í ljósið. Undirritaða hevur spurt eitt teirra, hví tey reagera soleiðis og sigur vid komandi: „Vit eru leidd og kedd av hesum manni, sum hevur skatt umdemi okkara so nógv. Danir spyrja okkum um handan originalin, sum føroyingar hava sent niður í fólkatingið, og siga, at ein skuldi ikki trúð, at hann kom úr Feroyum, men úr onkrum frum- skógi, ella at hann er ein uppafturgrivin steinaldar- maður. Aðrir tosa um >ham abe- katten« fra Nordatlanten«. Hann er so egin og uttanfyri alt teir kenna, at teir kunnu ikki taka hann. Hann er verri enn tað mest margháttliga ein hevur sæd úr nøkrum flokki í Danmark, og so eru danir illir inn á pakk- arnar, hann hevur sent teimum, og teir spyrja, um hann ikki júst lovaði at halda seg uttanfyri blokkarnar á tingi. Jú, vit hava »doyad« nógv av hesum forstýraða elementi, og nú vildu vit siga føroyingum heima frá, at vit góðtaka ikki at upptraðka saman við honum. Sk. Opið bræv til landsskúla- stjóran Ikki hevur tað altíð verið fyri tað góða, at feroyskir studentaskúlar og HF- skeið hava verið umtalað í fjølmidlunum. Vit, sum hava okkara dagliga starv á hesum útbúvingarsteð- um, plaga ikki at taka okkum tykni av hesum. Men tá ið landsskúla- stjórin alment kemur við ósanndindum, mugu vit tala harðliga at. Í samreðuni við lands- skúlastjóran í »Degi og viku« hóskveldið 14.5.-87 spurdi sjónvarpskvinnan, hví uppgávurnar til próv- tekuna í fiskivinnu ikki vóru tøkar til tíðina. Landsskúlastjórin svar- aði: >Tað var eitt hendiligt óhapp, sum kom fyri hesa ferð. ...tað var tað, at tá ið vit skuldu hava uppgávurnar út til skúlarnar, tá vóru tær ikki ordiliga lidnar, soleiðis at tær kundu fara út, tí máttu vit bíða við teimum«. Spurdur, um uppgåvunevndirnar møguliga kundu arbeitt skjótari, svaraði lands- skúlastjórin m.a.: „Tær kunnu neyvan ar- beiða skjótari, ... … Men eitt, sum vit kundu hugsað okkum, tað er tað, at vit settu eina x + mir burtur frá prévtøkuni …« Hetta svar gevur fólki — eins og sjónvarps- kvinnuni — varhugan av, at uppgávunevndirnar eru orsek til óskilið. Hetta er ikki so, og tað átti lands- skúlastjórin at vita. Ein treyt, fyri at viður- skiftini = kunnu gerast betri, er, at landsskúla- stjórin ikki leggur skuld- ” ina á sakleys fólk, sum hava gjert eitt reiðiligt ar- beiði, men fer eftir teim- um, ið hava misrekt ar- beiði sítt. Uppgávunevndirnar eru í hevuðsheitum lidnar við sítt arbeiði 1. mars, ið landsskúlafyrisitingin hevur sett sum freist. Eftir henda dag skal fyri- sitingin gera sín part av uppgávuarbeiðnum (upp- seting, rættlestur og prenting). Landsskúla- stjórin veit fullvæl, at tað er hetta arbeiði, ið ikki verður gjert til tíðina. Valdandi åbyrgdarloysi frá fyrisitingarinnar síðu er tíverri einki nýtt fyri- brigdi. Skilið var eisini uttan fyri alt semiligt mark við próvtekuna fyri einum ári síðan. Lands- skúlafyrisitingin varð tá gjørd varug við óskilið, og hevur síðani lovad bót og betring. Kortini hevur ó- skilið ongantíð verið so ringt sum í ár, so vit mugu talrn + DP p r På ka til eftirtektar, at tey givnu lyftini bert vóru tóm orð. Harmiligt er at noyðast at minna landsskúlastjór- an alment á skyldu sína. Í reglugerðini fyri lands- skúlastjóran stendur í paragr. 2, stk. 2.: >Landsskúlastjórin skipar fyri, at tær próv- tekur og royndir, sum ásettar eru í lóggávuni fyri undirvísingarverkið, verða hildnar«. Tískil fer landsskúla- stjórin ov lættliga um hetta mál við at kalla tað »hendiligt 6happ«. Tad må metast sum eitt alment krav, at studenta- og HF-prógvið ikki verður gjørt óálítandi av ósketni, líkasælu og vantandi virðing, ið hevur eyðkent arbeiðslagið á landsskúla- fyrisitingini viðvíkjandi próvtekuni. Vit krevja tí, at lands- skúlastjórin alment kemur við eini rættleiðing. Lærararáðið i Hoydølum Lærararådid vid Gøtugjogv