leygardagur 12. desember 1987síða 10

i Síða 10 Nr. 142 — 12. desember 1987 ml 9 i | Jogvan | Í | Isaksen Bókin »Løta á leidini« hevur undirtittul- Onkuntíð bragdar tó eitt sindur, og Eftir matgorið in >Orðplinkar<, og her verður helst sip- tað er tå høvundin ger roynd at lýsa eitt stetla tey út = að til »Leysasøkk« hjá Regini Dahl. innihald, heldur seg til hetta, og letur ta upptusnað matsjúk L- | Tykist sum Bjørgfinnur Nielsen hevur kringu orðasamansetingina fara. >Sól- við ongum illusjónum havt í hyggju — eins og hesin — at geva setur« og »Nåttbrædarin« hava eitt- Eftir stendur mataltarið frá sær hittinorð og stuttorðaðar hug- hvert av hesun., men hevundin fer ikki einsamalt og neyðtikið leiðingar. Hetta er tó bert ein partur av nóg langt, ferir ikki á enda, steðgar á hunddálkað Á savninum, tí fjøldin av tekstum er miðjari leið. Hann letur sær lynda við at onnur erindi. Men kanska er tað bara yrkingar ella á markinum millum yrk- seta á, nevna, og yrkingin gerst tí kám Hóast tey etuligu orðini tykist hetta eg? | ingar og hugleidingar. og leyslig, og gevur lítið og lætt frå sær. = mær mest sum ein vatndeyvur Regin Av og á haldi eg, at Bjergfinnur »Løta á leiðini< leggur fyri við > Ævin- Í endanum á »Nåttbrædarin« kann Dahl. heldur um onkran enda, men hann leikin«: Bjørgfinnur so ikki halda sær longur og Besta yrkingin er eftir minum tykki steðgar fyri tað mesta við orðingini. Ævinleikin er hugans ælabogi skrivar: »— og lívið sópar restina / av = »Litlan«, ti har eru kenslur settar í veð | Hann handfer hana ikki, roynir sjáldan og ósjónligi tvíburður sirkulsins skýmingini í skymaskotid«. Í eini barna- — og ikki bert kensl. Av tí sama er tónin = at fara víðari við henni, so uppliving og Ævinleikin er — ramsu kundi hetta kanska verið stutt- — doyvdur, og tí at evnið er jarðarferð hjá = tann málsligi búnin eru í samsvari. Les- | ligt, men i hesum føri verdur tad inni- barni. Heilskapad er yrkingin ikki, men arin glidur ti eftir eini yvirtrom av orå- i Royndin at lýsa ævinleikan, at fevna hald sum er skutlað og sekkur niður í hon er i mangar mátar vekur, og tú upp- 'ngum og hómar bert hendingaferð, ; hann í fáum orðum, er eftir mínum tykki ikki sert til fánýtis. Hon hevur greidliga bert eitt tunt fernislag av djúphugsni, meðan restin er orð. Næstan sum ein »gloymskunnar hav« (sitat úr »And- vekur«) Stak likar »Leysasøkki« hjå Regini Dahl eru ordleggingar sum hesar livir hana at vera ærliga og ikki i minsta måt tilgjørda. Tey seks ørindini eru ym- isk, tað longsta er inngangurin: Svartur bilur koyrir í sólsetri reyða hvat ið undir býr. Í »Hamlet« hjá Williami Shakespeare fer hetta orðaskiftið fram, og eg haldi, at tað er nýtiligt í hesum sambandi: T c R Dalmamin Á arri at les: røum?« reklamutekstur. Og lit at ti fylgjandi Tankaloysi ganga sorgargongu, ikki turt eitt Polonius: >Harri, hvat lesa tygum tekstinum: hugflogið aftur við ongul í reyy eyga Hamlet: >Orð, orð, orð<É. 1 } 1 ; : p sakse Várið tekur vårligar vónir, Sálir í ótta. klæddar i sorgarhami., Jógvan Ísaksen ið bera summarið til ávakstrar! Hvat skulu tílíkar yrkingar til? Øll fyrra regla er stavrím, og niðursteðan í seinnu reglu hevur eitt hálvavegna stav- rím í seinasta orði. Hetta er ein málber- ing, sum hóskar væl til passaligar menn á náttartíð, at seta tað á prent er ein onnur sega. Eindemi er orðasnið av hesum slag- num ikki, heldur meginreglan. På — lesull Nu — fløskur Teksturin »Mataltarid« ber eisini á brá við mangar yrkingar hjá Regini Dahl, yrkingar, har nútíðin verður koll- demd sum ómentað, sum bert slúkni. »M ataltarid« endar soleidis: tey vita, at vegurin er hin sami Tung eru spor - mannakor at lúta fyri líggjamanni. Annars minnir hetta erindi — og rest- in av yrkingini við — meg nógv um skaldskapin hjá Christiani Matras. „Hitt blinda lidid« er ikki fjar, og aðrir partar av skaldskapinum hjá Christiani koma mær eisini í huga í sambandi við íkað og ment føroyskt Bjørgfinnur Nielsen Løta å leidini Forlagid Dvørga smid 1987. 29 s. ÉT visindamål Mánadagin fekk H.D. heimildarframseting. Ikki Joensen. fyrrv. lands- mundi móttekan altíð lækni, handaða semdar- Vera hin blíðasta, men nú gávu úr Grunni Kristjans á Brekkumerk fyri slóð- brótandi virki sítt fyri fer- i isindamåli. m, sum fylgir vid sømdargåvuni, stend- I skialir »Sum fåur hevur hann íkað førovskt um stóra læknabók, id hin ;vísindamál. Hann frálíka nýkomna bókin við skynsemi og Rúseitur er undandøttur fundvísi drigið saman tað fyri. Við hesum bókum , m i málinum var Verður trygt stødi lagt , g | indaliga = undir foroyskt læknafrødi 5 nýtilig mál frød ør h Henda sømdargåva veri sum oråalevst hevu viðurkenning fyri vunnið hann stórliga nørt um orð- Verk og tilstudling til feingið við djarvari og hugmyndaríkari nýgerð á feroyskari grund. Í greinum sínum og bókum um lívyrkisfreði og læknafreði hevur hann brotið upp úr nýggjum og fingið at spretta og grógva. Við bókini Alis- freði og fylgjandi orða- lista sínum og Jóhannesar av Skarði hevur hann helst gjert sítt stersta roysni: á berum botni at skapa hesi torferu vís- indagrein at kalla full fíggjaðan føroyskan mål- burð bæði i stakorðum og fær hann gleðst um, at fjøld av hevuðsorðunum bleiv tikið við lívi, eisini á manna munni, og ivaleyst er, at uppaftur fleiri eiga framtíðina fyri sær. Enn stendur hann í ídn- um starvi. Vit eiga í vón- hugaligt mályrki í andi mong år«. Stovnsfæið i grunninum er OSSIAN-heidurslønin, ið FVS-stovnurin i Ham- burg veitti Chr. Matras professara og Føroya Fróðskaparfelag i 1981. Eftir uppskoti hansara, ið grunnurin ber navn eftir, hevur hann til endamáls at styðja virki einstak- linga føroyskum máli til frama. Áður hava Jóhannes av Skarði og Hans Thomsen fingið sømdargåvu úr grunninum. von- mánadagin J. H. W. Poulsen handar H. D. Joensen (v.m.) sømd- argávuna á samkomu EET VR á