Sosialurinarkiv
Sosialurin 1988-12-15, síða 22
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

hósdagur 15. desember 1988síða 22

‹ fyrra síða allar 24 síður næsta síða ›

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

Síða 22 Vit vita einki um, at Kirkiubø hevur verið sóknarkirkja fyri Havn- ina Hví eitur Kirkjube Kirkjube spyr Petur Martin Rasmussen. Kann tað ikki hugsast, at kirkj- an hevur bygt í Kirkjube, og at Kirkjube uppruna liga er niðursetubygd úr inum Havn tingst ki y Í SÉ } Aare in y } ei £ d 1 ið r ndi fød nog foil Havnin ikki so nevarslig Eg ki í, at Kirkjube hex Mkað seg meira og nn á Havnina, S sum bispasætid me n kortini haldi eg ein almennur ter til at gera H neyðarsligari ert 1 ir verið Hvi ed, sum tekur 0 m tað bert Prúligt er, at H trin at vaksa í Í 5( num so hvert sul ðurin fekk alt stø vdning sum har r. Men tað er ner igsandi, at tað er o nógv uppfyri, at kir] skuldi kunna taka tva dir alt fólkið Samandráttur rad so ótrúliga nógvir ógreiðir spurningar og nógv fleiri enn eg hevði væntað —, at tað er vón leyst at koma til botns í teimum eftir stuttari tíð Men lat meg taka saman um iad, eg havi sagt. Ég hu; mær gongdina so leiðis: So hvert sum bispa sætið mentist upp gjegn- un miðeldina, hevur Ki troðkað H: meira og meira ti Havnarprstur he ivlovst bispin i K tað gjørdi próst ur g dugi ikki at síg akað til hindurs fy Havnin hevur ver- ið gd longu í mið- eld. Og hevur prestur verið í Havn tá, hevur eis- ini kirkja verið. Eftir ka- tólsk fatan kann prest ur ikki vera kirkju fyriutt- an. og kirkja kann ikki vera prest fyriuttan. Í irkjuni skuldi messa les- ast. og tað skuldi prestur gera. I princippinum var kirkjufólkið ikki neyðugt At tað ikki kundi vera tað í veruleikanum, er sjálv- sagt. Var tað ein prestur, sum var fluttur úr Kirkju- be til Havnar við trúbót- ini, kunnu vit hugsa okk- um, at hann fekk ein part av Kirkjubegarði. Tað fekk havnarprestur ikki vil eg halda, at prestur yngu tá hevur búð í Havn løn hansara var garður í Svðradali, um hann so hevur havt hann longu fyri trúbótina ella ikki Kanska er tað handilin, um hevur ment Havnina aftur og sett upp nóti Kirkjube hana Hvussu var 1609- kirkjan bygd Um bygningin av kirkjuni sigur N. Andersen, at hon er bygd sum trækonstruk sjón við klædningi og tjørad. Hetta hevur hann tikið frá sýninum í 1709, men hevur ikki givið sær far um, at har eisini stend at kirkjan er bygd av Tømmer-Stokke«. Ti er hetta hjå N. Andersen ein misskiljing Lucas Debes sigur har afturímóti, at kirkjan er laðað upp av >hele Bielck- er«. Hetta er tað, sum Sverri Dahl heldur seg til, it kirkjan er »smidad sum stokkastova, sum tann i Tinganesi og tær í Kirkju be<. Sverri hevur verið varur við, at N. Andersen hevur mistikið seg. men ger ikki vart við tað. Sverri heldur, at kirkjan hevur fingið klædning utt- an á stokkarnar við eina umvæling í 1706-07, og so man vera. Kirkjan, sum Lucas Debes umtalar, er 1609-kirkjan, sum var stokkastova. Lucas var sjálvur prestur við kirkj- una, so hann má hava vit- að, hvussu hon var bygd. tíðindablaðið Sama kirkja frá 1609 til 1788 Og í 1781, tá ið farið varð undir at hugsa um nýggja kirkju, verður sagt, at hon tá er 172 ára gomul. Tað 1609-kirkjan, 788. bert er sostatt sum stendur til 1 6 alin longri. I 1721 hevur gólvið í kirkjuni verið illa farið. Tað tykist sum tað hevur verið partvís við steinsett, múrsteini Men omaná verið 1 trægólv. Í hvussu so er í hevur kórinum sær tað út til, at kjallari hevur verið undir Alt hevur verið rotið og er farið a lagi helst mokkað niður Alt er hetta gjørt av nýggjur Hvat hent er við altar num skilji eg ikki rætt liga, men møguliga er tað farið niður gjøgnum g« ið. Í roknskaparbókini stendur so. at tað er »op t heyet til sit Sted igien« Nyggj kirkja i umbúnað i 1781 Fiverri havi eg ikki kunn að funnið nakað tilfar um, tá ið henda kirkjan var bygd í 1788 og heldur ikki, tá ið hon varð um- bygd í 1865. Longu í 1781 er undir at hugsa um nýggja kirkju. Í einum brævi frá Jacob Eisenberg prósti til Keypmannahavnar biskup greiðir hann frá, at royndir træsmidir hava sýnað kirkjuna, og teir meta hana at vera so illa farna av elli og roti, sum teir taka til, at hon ikki longur kann standa og farið ráða til, at nýggj kirkja Her hava vit aftur orðalagið sum brúkt 1609-kirkjuna: i brævinum stendur, at kirkjan »behøver af nye at opbygges«. Harafturat er kirkjan so litil, at hon ikki tekur helmingin av kirkju- følkinum. Tå hava verid um 600 fólk í allari sókn- ini. Kirkjugarðurin er eis- ini vid i umhugsanini. Eis- ini hann er ov litil, so litil, at ein kista ikki fæst nidur kirkjuni ella i verður bygd var um hvørki i kirkjugarðium uttan at »andre ey ret forraadnede, opgraves Kirkjugarður á Svínaryggi Neyðugt ir tí at gera nýggjan kirkjugarð, og at hann mátti vera uttan fyri bvin, hes ngin ivi verið um. Kirkjugarðurin kom á Svinåryggi, og fyrsta lík varð jarðað har 21. maj 1782. Tað var Jacob Han- sens Kone, sum doyði náttina millum 18. og 19. maj. Nyggj kirkja å Svinåryggi ella Húsabrúgv Hvar kirkjan skal vera eru ymsar meiningar um. Eisenberg próstur heldur, at hon skal vera á sama staði og sostatt byggjast út yvir kirkjugarðin. Hetta heldur hann, tí at her liggur kirkjan høglig- ast fyri hjá gomlum og »skrøbelige«. Men sýnis- menninir Johannes Han- sen og Johannes Poulsen, Nr. 148 — 15. desember 1988 siga, at tað ber ikki til av tveimum grundum. Tann fyrra er, at ov lítið pláss er, tí at kirkjan má gerast sterri enn tann gamla, og hin er, at tað ber ikki til at fáa fasta grund undir kirkjuna uttan at grava lík upp. Teir skjóta tvey pláss upp. Annað er nakað uttan fyri býin við tann nýggja kirkjugarðin. Hetta má vera á Svíná- ryggi, sjálvt um kirkju- garðurin, tá ið hetta varð skrivað ikki var liðugur. Har er hagi og stykkið er tað »beqvemmeligste«, sum kann finnast. Eg kann hugsa mær, at teir hava ætlað, at kirkjan skuldi standa inni í kirkju garðinum. Hitt plássið er høgligari, tí tað er beint uttan fyri býin. Men vans ar eru her. Tað er beur, og loyvi má fáast frá kongi. Harafturat er alt stykkið »moradsig«, sum teir taka til, og tað er í hvussu so er 2 alin djúpt, og tað må fyllast upp við gróti, og tað halda teir fer at vera trupult. Hetta má so vera her, kirkjan nú stendur, og her er hon komin hóast sýnismenninir ikki hildu tað vera besta staðið at byggja á. Saman við hesi metingini hava teir sent eitt yvirslag, men hava sjálvsagt ikki tikið grund- ina við, tí enn var ikki gjørt av, hvar kirkjan skuldi byggjast. 35 vikur hava teir ætlað sær til ar- beiðið oman á grundina. Hevur hetta hildið, er far- ið undir at smíða tíðliga á vári 1788. Minni enn 35 alin long og 15 alin breið hildu teir ikki, at kirkjan kundi vera. Og hett nøkulunda málini, sur Sverri gevur upp, bert í metrum. Í 1865 kirkjan umbygd og skoytt var upp í hana. Bygt var aftur uppí fyri 20 árum síðani. varð Bert tvær kirkjur í 380 ár Síðani 1609 hava sostatt bert verið tvær kirkjur í Havn, 1609-kirkjan og 1988-kirkjan. Hetta er sjáldsamt í Feroyum, tí at kirkjurnar í 1700-talinum vanliga ikki stóðu meira enn eini 50 ár AA Su