hósdagur 9. november 1989síða 12

Síða 12 Eitt hav fult av tiðindablaðið kjarnorkuvápnum Ein frágreiðing, sum tveir kendir amerikanskir gransk- arar, William Parkin og Joshua Handler, hava gjort fyri felagsskapin Greenpeace, staðfestir hundraðtals óhapp við kjarnorkuriknum og kjarnorkuvápnaðum skipum — eisini í Norðuratlantshavi kring Foroyar 1 nsett Hetta at ein atomrikin sovjettiskur kavbåtur i april månada for til botns i Norskahavinum og tók atomvápn við sær í dýpið og hetta at atomvápnaða slagskipið einar tvær vikur eftir hetta fekk skaða av sterk ari spreinging umborð og at at hetta skipið eisini var statt í norðuratlants havi, so er um hetta at siga, at hetta er ikki ann- að enn ein kundi vænta amerikanska sær Líka heimsbardaga síðani annan her- skip og tað bæði oman á og undir vatninum verið rakt av óhappum og van- lukkum umleiða eina ferð hava um vikuna og tíðum við atomvápnum umborð Hetta verður staðfest í tjúkk sum ein biblia, ið altjóða einari frågreiding, felagsskapurin Green peace nú hevur almanna kunngjert er gjørd av tveimum kend Frágreiðingin amerikanskum William Parkin og Joshua Handl kallað Navel 1945 Liggjandi miðskeiðis í Norðuratlantshavi um granskarum, er, og er Accidents 1988 eru Ferovar serliga komnar í vanda fyri at fáa trupul- leikar av hesum óhappum og vanlukkum. Eina mest eru tað tær norðaru hav leiðirnar, ið eru tær mest óhapp- og vanlukkuraktu á ellum knettinum, tá tað herskip Stersta talið av herskip- um finst á hesum leiðum Veðrið er tíðum harðligt og venjingarnar eru nógvar Eingin gerst skakkur av at Greenpeace frágreið- ingin avdúkar, at Norður- atlantshavið, Norskahav- ið og Barentshavið eru tey haveki, har atomvanlukk- urnar vanliga henda. Tað stóra talið av herskipum snýr seg um Oftani henda ohapp, tá herflotavenjingar eru og kavbåtum førir vid sær stort tal av Ymerikanskir sum á sínum rekka heilt inn i iskan territorial-stjogv við óhappum kavbåtar, ferðum soviett- Kola hálvoynna, eru sam New York Ti fleiri ferðir rendir saman bært við sovjettiskar kavbátar Ohapp í Norður- atlantshavi Få tær stóru NATO-veni ingarnar í Norðuratlants og Norskahavinum fram, tara tað be ú hendir hverjum herskip einasta ári, at renna saman Nógv hava atomvápn um- borð. Bert í sambandi við Teamwork-venjing2rnar í Norskahavinum á heysti 1988 vóru tað fýra skip, ið rendu saman meðan trý onnur rendu á land. Eitt av hesum fýra skipum hevði atomvápn umborð. Parkin og Handler vísa í síni frågreiding á, at vandin fyri óhappum er størstur meðan skipini liggja í havn ella liggja tætt undir landi, her renna skipini saman ella tey sigla á sivil skip, tey renna á land, tíðum er eld- ur i, og meðan lastað og lossað verður, verða vápn- ini og annað tilfar mist. Atomvápn finnast borð á stersta partinum av herskipum og kavbát- um. ið sigla undir Sovjett- um- iskum og amerikanskum flaggi. Tad er kortini ikki nóg mikið við hesum, ti eisini Bretland, Frakland og Kina hava atomvápnað skip. Ohugnaliga tíðum er tað atomvápn umborð teimum skipum, sum koma í trupulleikar. I fimtan túsundum orkuvápn kjarn goymd umborð á hesum herskip- kavbátum. Eftir annan heimsbardaga eru í minsta lagi 50 kjarnorku- bumbur lendar á havsins verða um og botni, tá ið herskip og kavbátar eru sokkin ella hava mist sína kjarnorku- lødingar yvir borð. Green- peace avdúkar og skjal- prógvar við skjølum frá Nr. 129 — 9. november 1 — Kemur hann ur eystri ella vestri, ella heilt aðrastaðni frå eitt nu frå næstu grannum okkara ella finst hann i havinum tætt upp at klettum okkara! Hetta er spurningar, mong av okkum seta og ikki minst aftan á stóru vanlukk sum una í Tjernobyl Hesir spurningar eru vorðnir uppaftur meira aktuellir fyri okkum nú bretar hava ætlanir størsta endurvin arvirk K r burturk St KKA TAnr Sjálvandi k Velja vppa | |) t M øksi. Vit hava Kortini onga åvirkan á gongd ina, siga fleiri av okk um. Tað er tó greitt, al kjarnorkuhóttanin eis ini viðkemur okkum Sosialurin hevur gjørt nakað burtur úr lesum spurningum og fara vit at halda fram við tí i framtíðini eisini Vit við gera hjá viðvíkjandi kjarnorkukøsti fara bædi at ætlanirnar bretum og Kjarnorkuvandin og Føroyar! endurvinningarvirki og vit fara at viðgera teir vandar, ið lúra í havøkjunum rundan um Feroyar Vit fara í hesum sam við um vápna- bandi at nema spurningin avmarking og vápna- dubbing á hevunum Lond sum Feroyar og burturav liva av fiski, bera stór Island, sum an ótta fyri sterri virk við kjarnorku- á okkara leið im. Í dag fara vit at semi skipum X iðrt rá tey ohapp, sum mongu hava verið kjarnorku og kjarnorku ipnaðum skipum, ser ilíra okkara parti av t heiminum Vit hava heitt a Kkenda danska blað nannin, Søren Ras ussen, sum dagliga starvast å Land og Folk, um at skriva triggjar greinar um hesar spurningar. Men harumframt fara vit aðrar mál, vit gjert eina samreðu við eitt Skot stríðast ímóti bretskum ætlan um at leggja orkukest har eisini at hava greinar um hesi eitt nú hava av fólkunum í landi, sum kjarn jan IONE N #1 SovJE TUN Við steðu síni miðskeiðis í Norðuratlantshavinum, eru Føroyar álvarsliga hottar av teimum mongu kjarnorku- skipunum. sum ferðast um hesar leiðir amerikanska flotanum, at eitt flogtar, sum i 1965 , t g ok } er rKut % 4 r við. Á evu t 11 x r r t dl U wa UK t tað K norKurf i Japan hagar tad r å veg bein leiðis úr namkrignun lesa Í i orkubumburnar. hondini mistar og soknar, liggja framvegis á botni, har hylkini so við og við terast upp, soleiðis at hes- ar bumbur leka út geisla virkin evni Kjarnorka til havs Eisini kjarnorkurikin skip eru fyri óhappi. Síðsta happið í so n i eldur kom skan kavbát í apríl í ár, har hesin, ið var staddur í sakk sær Norskahavinum Kavbáturin tók tveir kjarnorkureaktorar í dýpið. Tað eru í dag fleiri kjarnorkureaktorar til við enn hjá samlaðu kjarnorkuverkunum uppi á landi. Kjarnorkuveldini hava samanlagt 360 kjarnorkurikin skip við >> navs