hósdagur 25. januar 1990síða 13

Síða 14 tíðindablaði ð Nr. 10 — 25. januar 1990 Frá alitinginum í Norður- landahúsinum . Alivinnan skal ikki liva av almennum studull -men tað almenna må vera við til at loysa uppgávur, sum nátúrliga eisini eru almennar sigur formaður í Føroya Havbúnaðarfelag. Kristian á Neystabg við Sosialin aftaná at aliting hevur verið hildið í Norðurlandahúsinum Formaðurin í Havbúnað- arfelagnum viðgongur, at stødan hjá føroysku ali- vinnuna er ring og hendir einki tann rætta vegin, so er vandi fyri at ein fjórðingur av alistødunum fer av knéranum Sjålvur heldur hann, at tað kann ikki fyribyrgjast í eimi fríari vinnu, at okkurt fer á húsagang Men spurningurin er bara hvussu nógv, og her heldur hann vit mugu fyribyrgja, at óneyðuga nógv brúk fara av knóranum. Truplleikin hjá alivinnuni er tann, at henda vinna kemur sum nummar tvey aftaná fiski- vinnuna, og ditta alarar sær at siga, at tað al- menna má vera við at stuðla, so hveppast fólk við, tí tey nú halda, at alivinnan skal hava studning eins og fiskivinnan. Hetta er ikki so sigur Kristjan á Neystabø. Hann vísir á, at alivinnan má klára seg sum ein frí vinna eins og tað er í Noregi og aðra- staðni, men taka vit Noreg sum dømi, so stuðlar tað almenna har alivinnuni Gbeinliedis við meira enn 300 mill. kr. til gransking, læknahjálp, skúling 0.a. -Tað eru slíkar upp- gávur eg haldi tað al- menna í Føroyum Átti at verið við til at fíggja - tó saman við vinnuni sjálv- ari, leggur Kristjan á Neystabg aftrat. Stødan ring Stødan hjá føroysku alivinnuni i dag er hættislig. Vinnan leggur nógv eftir seg til samfelashúsarhaldið, og ti er neyðugt at fremja åbøtur, soleiðis at vinnan ikki fer av knóranum øll sum hon er. Í dag eru umleið 400 arbeiðspláss í vinnuni umframt onnur 2000 sum hava óbeinleiðis samband við vinnuna. Formaðurin í Havbú- naðarfelagnum dugir illa at ímynda sær nakað annað alternativ til fiski- vinnuna enn alingina, og hann heldur tí vit eiga at fáa tað at bera til. Tað kunnu vit eisini, um bara vilji er til steðar at síggja, hvar trupulleikarnir eru sigur hann. -Vit hava kanska tað besta umhvørvi at ala í, og henda fyrimun áttu vit at kunna brúkt. Spurningurin er so bara, um vit eru nóg dugnaligir til hesa nýggju vinnu, og har heldur Kristjan á Neystabg ein av orsøkunum liggur til vánaligu støðuna. Tað hevur víst seg, at nógvir av alarunum í dag eru fyrrverandi sjómenn, sum ikki hava fingið neyðugu skúlingina at fara i gzongd við hesa vinnu. -Okkum tørvar tí meira skúling og tað er at fegnast um,at vit hava fingið skúlar, sum út- búgva fólk til at arbeiða í alivinnuni, men hetta fer so ikki at koma okkum til góðar fyrr enn um eina tíð, og ímeðan mugu vit so til at rannsaka okkum sjálvi og finna fram til, hvussu vit við verandi fólki og fløgum rationali- sera og effektivisera fram- leiðsluna heldur Kristjan á Neystabø. Ov vånaligir kapitalistar -Soleiðis sum gongdin hevur verið innan føroyskt vinnulív seinastu árini freistast ein til at siga, at eitt av okkara høvuds- vandamálum er tað, at vit hava verið ov vánaligir kapitalistar, vit fáa rætt og slætt ov lítið burtur úr okkara tilfeingi, sum annars skuldi verið av tí besta sigur Kristjan á Neystabø víðari. Hvørjir eru so høvudstrupulleikarnir hjá alivinnuni í dag spurdu vit formannin í Havbúnaðar- felagnum! Til tað sigur hann, at marknaðarprísurin er Ov lágur, vit hava ov stórt svinn, og tað er ikki samsvar millum útboð og eftirspurning av smolti. Ein annar vansi er, at okkum igrvar ein sokallaðan alimiðdepil, har allar royndir, gll upplýsing um tey ymsu alibrúkini eru samlað. Tað vísir seg í dag, at alarar hava so lítið samskifti, at hevur ein alari í Suðri loyst eitt vandamál, so kann ganga drúgv tíð, áðrenn ein alari í Norðyggjum fær kunn- leika um hetta. -Tað er slíkt, sum ger vinnuna ov dýra. Vit mugu kunna fáa upplýs- ingar um, hvussu aðrir alarar bera seg at, beinan- vegin, soleiðis at vit ikki halda fram við at gera somu skeivleikar. Hetta er nakað, sum vit mugu loysa sjálvir, men markandarprisimar mugu vil so vera saman við ødrum um at skapa eina tryggari legu. Her er neyðugt at hava eina skipan við minstaprísi, tí selja vit okkara alifisk til undirprís, so kunnu vit blíva revsadir av EEC við at teir leggja 40 ella 100% toll å okkara laks, og hetta må ikki henda sigur formadurin i Havbin- aðarfelagnum. Framhald á síðu 23 Kristjan á Neystabe, for- maður í Havbúnaðarfelag- num, var við í pallborði- num á alitinginum