leygardagur 5. mai 1990síða 19

i UA eppa er í landinum, tí at 1 ngurin hevur svik ið, so skal eg, her og nú við berum neglum trekkja út aftur hendan hansara nagla og tað uttan nakað sum helst besver. Eg nevndi í inngangin- um tvey tel, ið kundu fá- ast fyri 600 centnarar av fiski, ávikavist 190 tús- und krónur á einum fer- flakavirki, ella 140 túsund krónur, landað heilum líki, á eini illa- vorðnari kei í Scrabster. oyskum Desperat slutur it fiskasølustjørin sigur tað vera nakað forferdiligt slutur, tá ið tað verður sagt at allur okkara fiskur fer Otilgjørdur av landin- um, og at vit í tískili fáa alt ov lítið fyri fiskin og at tað av hesum ávum er kreppa í landinum, tað er í sær sjálvum tað reina ein- skarað slutur og vrevl afturat. Í ellum forum so skal tað vísast á at tað er nakað forferdiligt slutur, tå fiskasølustjørin roynir at billa følki inn, at blokk- ur er lidugtvøra, at salt- fiskaballar eisini eru vøra, sum røkkur konsument- sins borð, at kókaðar rækjur í stórum pakningi er »lidugtvøra«, at toska- flak i 16 Isb. eskjum er ein lidugtvøra, at heilur hem- ari eisini kemur undir somu definitión o.s.fr. 0.s.fr. Sjålvsuggi stjórans Tað skal vera legið, um fiskasølustjørin trýr hes- ugta av tí ið stóð at lesa í hansara egna blað í des 1989 nevniliga hetta ådurnevnda býtið 76 pund utav hvørjum 100 pundum, ið tikin verða upp av feroyskum fiski- monnum, ið fara av land- inum sum ávikavist borð- klár vera vera til stór- køkar og endiliga 766 pund sum vera til víðari … framleiðslu!!! -15 og 19 og Tað kann skjal- prógvast ... Afturat hesum so tað prógvast, at fínasta kassa-ísaða hýsa av Munkagrynnuni, sum í heilum líki gav 16 krónur og 20 oyru fyri kilo í Scrabster fyri 14 degum síðani, at hesin fiskur, henda sama vera, tá land- að til eitt feroyskt flaka- virki varð gjerd til blokk, ið einans gav ein prís, ið svaraði til umleið 12 kr. pr. kg. ráfisk í besta feri, ella heilar 4 kr. og 20 oyru minni enn tað, ið ein fær fyri ótilvirkaðan ráfisk. — Er hetta ikki so, so vís hesum aftur. kann lilgiting ella — ? At hetta er fullkomiliga skilaleyst kann neyvan nakar ivast um, og tað kann tí eisini tykjast full- komiliga óforkláriligt! Óforkláriligt um, og hviss — ikki einasta logiska for- kláringin er tann áður- nevnda, tann, at tað hjá Føroya Fiskasølu er eitt mál í sær sjálvum — hetta at veran fer av landinum á nettupp hendan hátt, tí nettupp á hendan hátt Umi. ZUUU Eu kann verða Fekk herfyr hondina ein heilt einfaldan, íkki serliga dýran pakning frá enskari sølufyritøku, hvar id tad var eitt fiskastykki ur Føroyum, id vigadi 350 gram, prisurin ið tann enska húsmóðirin skuldi lata fyri hesi 350 gramm- ini var soleiðis, at var okk- ara blokkeksportur um- roknaður til hetta virði, so hevði tað svara til ímillum 2 og 3 milliardir krónur í umsetningi í eitt ár. Ikki lønarlagid men vøruvalid drepur kappingar- førid Hesa blokkvøru lata vit fyri litid og lætt og alt tos um at tað er lønarlagid, ið kroystir okkara kapping- arføri, er tí burtur úr vón og viti. Við at lata hesa blokkveru av landinum fyri einar 5-6-700 milliónir kr. um árið, so er tað inn- lýsandi, at blokkurin ikki er nekur forrætning hjá okkum, meðan hon hin- vegin er ein veldug for- rætning hjá teimum, ið fáa hesa veru fyri lítið og lætt. Business is business: og so ein enn verri illgiting? Sluturpolitikk fiskasel- unnar er tað tí við sjey- tumma seymi meguligt at negla fastan í vitsku okkara sum verandi tað øvugta av sunnari fornuft. Men hvør veit, kanska er hetta eisini fin for- rætning fyri teir, ið Gott at krútið var goymt Ég eri glaður um at tað hesuferð ikki gjerdist verkfall, tí at eg meini at motiveringarnar fyri at fara í verkfall tey nevndu 6-punkts krevini, sett í mun til katastrofalu steðuna í hjalli førovinga — úti á grunnum vóru fyri lítið at rokna, soleiðis at hesi krev kanska ikki vóru stór nokk í sjálvum sær, til at taka í nýtslu hetta sterkasta vápn verkafólksins. Haraftur- ímóti vil eg halda, at tað ongantíð er ov skjótt, ja, tað er í evstu løtu at seta samlaðu orku felaganna og tað við knúsandi megi aftanfyri eitt krav eitt ófrávíkiligt krav í trimum punktum: fyri tað fyrsta — tiltøk við tað sama, sum steðga tí fullkomnu oyðingini av okkara grunnum. Í fyrstu atløgu við treytaleysum veiðubannum og umfat- andi friðingum móti ávís- um veidureidskapi/ veidu- ambodum, og strangligt bann ímóti allari dump- ing. fyri tad annad — krav um broytingar — radikalar broytingar í veiðumáta — soleiðis at partrolingin verður steðgað við tað sama og soleiðis at nóta- skipini og skittfiskabátar- nir verða riknir so langt av leið, at javnvågin í fødi- ketuni fæst aftur í rætt- lag. fyri tað triðja, at landsins myndugleikar við tað sama gevast við at sam- ráðst við útlandið um fleiri uttanlandslåntøkur undir felskum fortreyt- % Í ; 3% r p | J 3 | Í ? i £ LB 8 i FØTN skapi/veiduambodum pg strangugt Dann mot utart au? ping i | 17 y Í | ; } + % 4 3 4 3 1 rå, ) P | Í I X | | Få ry ; >)? 3 at tiandsins myndug Ra ) ) | sama gevast við at samráðast við út- J landið um fleiri uttanlandslåntøkur undir folskum fortreytum um. Og endiliga kompetentari katastrofu nevnd, nevnd, ið fer álagt at taka upp samráðingar við statsmyndugleikarnar um hjálp til og fígging av 5- ella fleiri ára ætlan, mið- andi ímóti veruligum strukturbroytingum inn- an fiskivinnuna, tað er: umlegging av okkara veiðumátum og umfat- andi broytingum av okk- ara framleiðslu og selu- politikki innan at kalla all- ar sektorar. setan av skjóttarbeiðandi Fylkist og gerist sterk ... Eisini skal tað vera mín áheitan hendan 1. mai dagin í 1990 á alt fólkið og øll tykkum, ið eru skipað í felog her á landi at vit ell somul seta alla orku aftanfyri hesi krøv. At øll taka seg saman í eitt landsumfatandi felag og at hesin felagsskapur sum eina byrjan við tað sama setur á stovn eitt sekre- tariat, ið skal taka sær av, viðgera, rættleiða, kommentera og, har tað kann taka undir neyðugt er, gerast við og har afturvísa kjakinum beinandi kjaki inn á nak- að, ið kundi verið kallað: meina rætta prioritering av tí, ið ynskiligt og neyðugt er at gera til frama fyri eina endurreisn av okkara samfelagsbúskapi, okkara samfelag, av okkum sjálv- um og okkara landi«. Ti tað er verandi skeiva kjak- ið, ið er fortreytin hjá politisku myndugleikun- um fyri hesi snaring av leið, ið gevur fólki falskar myndir av hvat ið tað er, sum veruliga er so av- sinduga skeivt í samfelag okkara. Eitt skjótt arbeiðandi, slagkraftugt sekretariat, ið kann kasta ljós á reéllu og týðandi trupulleikar- nar, soleiðis at gjerligt verður at prioritera rætt, soleiðis at okkara samlaða orka: samfelagsins og okkara, kann taka um endan og fåast at v xa beinandi okkum aftur á rætta kás. Hetta er ikki Sara brad. ,ðugt — hetta er lívsneyðugt. John Smith