mikudagur 23. mai 1990síða 2
‹ fyrra síða allar 20 síður næsta síða ›
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
tíðindablaðið
Ábyrgdarblaðstjóri: Jan Miiller
Fyritaksstjóri: Kristjan Dahl
Ljósmyndari Kalmar Lindenskov
Utgevari P/f Sosialurin
Uppseting: P/t Sosialurin
Pif Pressan 1981
Blaðfólk Hegni Djurhuus
Randi Jacobsen
Térfinn Smith
Bústaður: Argjavegur 26 Postadressa: Postsmoga 76
Argir 110 Tórshavn
Prent: Telefon: 11820 Teletax 14720
Ísrael í vandasjógvi
EITT land, sum kanska hevur ein hin
størsta áhugan millum nógvar føroy-
ingar er Ísrael. Higani stavar upprunin
ul okkara kristnu trúgv og higani
stavar uttan iva mest lisna bók her á
landi, Halgabók, Bíblian.
SERSTAKA støda føroyinga, sum jú
altíð hava borið orð fyri at vera eitt
kristið fólk, mótvegis landinum Israel
og ísraelsfólki, vil tí altíð liggja
frammaliga í sinninum, tá nomið
verður við álvarsligu støðuna millum
israelsfélk og arabarar og palestin-
ensar. Higartil hevur tað verið sum at
nerta brand, um tú so mikið sum
loyvdi tær bara at seta eitt spurnar-
tekin vid politikkin atburðin hjá
ísraelsfólki mótvegis palestinensarum
í teimum hersettu økjunum og í
Israel sjálvum. Og hevur onkur dittað
sær at komið við beinleiðis
atfinningum móti hesum atburði,
hesum politikki Ísraels móti
arabarunum har, so hevur hetta verið
so illa tikið upp av ávísum fólki her á
landi, at hesi fólk ella fyri tað blað
eru skýrd at reka blasfemiskt
virksemi
TAÐ vil við ødrum orðum siga, at
negauv umrøda av Israel fyri ávísar
ingar merkir tað sama sum
móti Bíbliuni, av
okkara kristnu
LAT tað ú her beinanvegin verið slig-
ið fast við sjeytummaseymi, at atfinn-
ingarsom umrøda av Israel og tess
politikki móti arabum og palestin-
í teimum hersettu umráð-
unum efur okkara tykki á ongan hátt
samanberast við omanfyri-
neynda skoðsmál. Tað kann ikki vera
rætt, at trúgvandi føroyingar ikki
eisim kunnu hava loyvi at vera
krittiskir mótvegis ti, sum í dag fer
fram i Israel uttan at verda skyrdir
blasfemiskir.
ensarum
kann
TAD er serliga stødan, sum hevur
tikið seg upp hesar seinastu dagarnar,
ið er orsøkin til, at ikki bara vit á
hesum stað, men ein stórur partur av
heiminum, er farin at ávara Ísrael um
Folka-
flo
P-talið
urin
tær Ohgnaligu avleiðingarnar, ið
kunnu standast av, at høgravongurin í
ísraelskum politikki í dag við Shamir
á odda ikki vil lurta eftir atfinningum
og góðum ráðum. Ikki vil boyggja
seg fyri ngkrum sum helst, ið setir
spurnartekin við atburdin og politikk-
in hjá ísrælsmonnum mótvegis pale-
stinensarunum.
VIT hava aftur og aftur hoyrt útvarpið
siga frá, at ein sinnisjúkur ísraels-
maður skjey sjey palestinensar.
Stjórnin í Ísrael vísir á, at her er talan
um ein sinnisjúkan persón og ti eigur
ein ikki at leggja meria í tað enn so,
meðan palestinensar harafturímóiti
vísa á, at tað nettup er stødan hjá
israelsmonnum mótvegis palestinens-
arunum i teimum hersettu økjunum,
sum er upphavid til eina slika
skemdargerð. Teir siga, at áralanga
ómenniskjanliga vidferdin av
palestinensarunum hevur fest seg so
djúpt, at hópdrápið herfyri var ein av
avleiðingunum.
I HESUM døgum verður eisini kunn-
gjørd ein frágreiðing, sum svenski
Red Barnet felagsskapurin og ein
amerikanskur barnaverndarfelags-
skapur hava gjørt um støduna hjá
palesunensiskum børnum í teimum
hersettu økjunum í Gaza og á Vestara
áarbakka. Sambart hesi frágreiðing
eru 159 palestinensisk børn undir 16
ár vorðin myrd av ísraclskum her-
monnum og umleið 60.000 børn særd
hesi bæði tvey árini uppreisturin mót
herseungarvaldinum hevur varað.
FRAGREIÐINGIN, sum er 1000 síð-
ur long, kemur ul ta niðurstøðu, at
tann israelski herurin rekur miðvísan
harðskap móti palestinensiskum børn-
um. Tann amerikanski granskarin
Anne Nixon, sum stendur fyri kann-
ingunum, sigur við bretsku tíðinda-
stovuna Reuter, at børnini ikki bert
verða skædd, tá tað verður skotið
eftir teimum ella tey verða bukað av
av israelskum hermonnum, men eisini
tann sokallaða kollektiva revsingin
rakar tey meint. Tað er tá tey ikki
sleppa at ganga úu, heim teirra verða
oydiløgd, og skúlar teirra verða
stongdir fyri longri tíð.
Fólkafloksungdómurin mótmælir P-
talinum. Tey heita á fólk um at mót-
mæla og um ikki at lata P-talið inn til
peningastovnarnar. Við eðrum orðum
mæla tey fólki frá at halda landsins
lógir.
Meðan sjálvstýrislandsstýrið sat —
frá 4. januar 1963 til 12. januar 1967
vórðu broytingar gjørdar í skattalóg-
ini. Ein av broytingunum var, at fólk
nú skuldu lata skattavaldinum ognar
it yvir ogn og
í HA
skuld. Samstundis fekk skattavaldið
heimild til at fara í peningastovnarnar
at kanna um ognaruppgerðin var í
samsvar við veruleikan. Tað var fólka-
sjálvstýrislandsstýrið sat
Meðan borgarliga landsstýrið sat -
frá 5. januar 1981 til 10. januar 1985 -
fingu vit lógina um samtíðarskatt og
-HESAR valdsgerðir verða ikki bara
framdar av ngkrum fáum
hermonnum, sum ikki duga sær hógv,
men tær eru ggiligar og miðvísar og
tær avspegla politikkin hjá ísraelsku
stjórnini skrivar svenski aðalskrivarin
í Red Barnet, Thomas Hammarberg í
fororðinum til frágreiðingina.
ÍSRAELSKIR herovastar hava víst
aftur upplýsingunum í frágreiðingini.
Teir siga, at palestinensisku leið-
ararnir av uppreistrinum misbrúka
børnini við at lata tey vera á odda í
uppreistrinum fyri síðani at brúka tey
sum martyrar í søk síni.
NÚ kunnu vit so royna at meta um,
hvat er sætt og ikki. Hetta fer altíð at
vera torført. Men vit mugu kortini
hava tiltrúgv til, at frágreiðingar
gjørdar av altjóða barnaverndarfel-
agsskapum hava eitt stórt trúvirði.
Tær mongu sendingarnar hjá óhefta
bretska sjónvarpinum siga okkum
heldur ikki sú lítið.
TAÐ stutta av tí langa í hesum
Ohugnaiga og syrgiliga stríði er tað, at
israelskir politikarar við teimum
viðgongdu høgrasinnadu á odda eru
ikki til at tosa við. Teir vilja fyri
einhvønn pris sleppa undan at
samráðast við hin partin í stridnum,
palestinensar. Teir vilja ikki geva seg
ein tumma, vilja ikki viðganga minsta
mistak.
KORTINI skulu vit ikki gloyma, at
ein stórur partur av ísraelsfólki vil
fegið seta seg við samráðingarborðið
við palestinensarnar fyri at finna eina
friðaliga loysn. Hesum poltikkinum
stendur m.a. tann stóri israelski ar-
beiðaraflokkkurin við Simon Peres á
odda fyri. Men tíanverri tykist tað enn
at vera so, at høgrakreftirnar og tað
serliga tær viðvgongdu høgrakreftir-
nar í Ísrael hava yvirtakið. Hetta kann
fáa sera ávarsligar avleiðingar fyri
Israel. Og her kunnu vit sum ikki
einaferð sanna, at har tað eru kreftir
langt úti á høgravonginum ella langt
úti á vinstravonginum, sum
einsamallar sleppa at bestemma, har
brestir saman, har henda ólukkan fyrr
ella seinni.
samstundis fingu vit eisini P-tals-
lógina. Vit, sum tá vóru í andsteðu,
mótmæltu harðliga at feroyingar
skuldu skrásetast við einum persóns-
tali. Tað gjørdu onnur eisini. Bæði fe-
lagsskapir og einstaklingar. Men her
hjálpti ongin góða mamma. Fólka-
flokkurin, sambandsflokkurin og
sjálvstýrisflokkurin framdu P-tals
Tað, sum nú hendir, er heilt eirfalt
tað, at peningastovnarnir skulu hava
P-talið hjá ellum lan
1s borgarum
fyri at gera tað lættari hjá skattavald-
inum at umsita lógina hjá sjálvstýris-
landsstýrinum um ognaruppgerðina |
dag skal skattavaldid i hvørjum ein-
støkum føri til peningastovnarnar at
biðja um upplýsingar fyri at kanna eft-
ir um ognaruppgerðin er í samsvar við
veruleikan. Tá peningastovnarnir
——————iN0V si
HÓAST umrødda stríð er langt burtur
frá okkara klettum, so er greitt, at tað
nemur okkara hjartargtur, tað vekir
okkara áhuga eisini. Og vil tað heilt
illa til, so kann eitt framhaldandi
stríð í hesum gkinum lætt koma at
forkoma heimsfridinum. Tað vit
síggja í dag er nevniliga, at síðani
Gorbatjov gav íbúgvunum í landi
sínum fríari ræsir, er eitt sera stórt tal
av sovjettiskum jødum flutt til Ísraels.
Og hesir seta seg niður í teimum
hersettu gkjunum í ein stóran mun.
Hetta kann ikki annað enn koma til at
økja spenningin í hesum økjunum.
Palestinensar, sum her hava heim sítt,
verða spakuliga trýstir út, og hetta
elvir sjálvandi til móttrýst. Ja so
álvarslig er stødan vorðin, at fyri
fyrstu ferð hava arabarar, sum búgva í
sjálvum Ísrael sett seg upp ímóti
myndugleikunum. Hendingarnar
seinasta sunnumorgun, tá meira enn
18 palestinensar vórðu myrdir á
Vestara áarbakka, hava rætt og slætt
fingið bikarið at flóta yvir. Hvat
verður tað næsta verður spurt.
AMERIKANARAR, sameindu Ísra-
els, halda eisini, at nú kann tað vera
nóg mikið. Ísraelska stjórnin noyðist
at seta seg við samráðingarborðið
saman við palestinensisku grannum
sínum. Ísraelskir høgrapolitikarar
mugu innsíggja, at framhaldandi nið-
ursetingin í teimum hersettu økjunum
er ikki Ísrael ella jødum til gangs. Tað
tvørturim6ti økir bert illviljan mót
teimum.
VÓNANDI verða tað ikki teir við-
gongdu í ísraelska parlamentinum,
sum koma at avgera lagnu Ísraels. Tí
tá kann tað gerast ein óhugnalig og
syrgilig vanlukka, ikki bara fyri Ísrael
menn fyri okkum øll. Fanatisma og
egoisma fremur íkki sek Ísraels
eiheldur = hjá ngkrum gðrum landi
skulu vit gil kunna liva fridarligt lið
um lið á hesum knøtti í framtíðini.
Ekstremisma av øllum slag er av ti
Onda. Eisini tann , 10 vit siggja høgru-
megin midjuna i israelskum politikki
i dag.
hava fingið P-talid skulu teir regluliga
senda skattavaldinum avrit av ellum
konti.
Teir flokkar, sum mannaðu sjålv-
stýrislandsstýrið á sinni, vóru fólka-
flokkurin, tjóðveldisflokkurin, sjálv-
stýrisflokkurin og framburðsflokkur-
in. Hetta landsstýrið kom sum nevnt
við ognaruppgerðini. Teir flokkar, sum
mannaðu borgarliga landsstýrið, vóru
fólkaflokkurin, sambandsflokkurin cg
sjálvstýrisflokkurin. Tað landsstýrið
kom við P-talsskipanini.
Sostatt átti fólkafloksungdómurin
at gjert uppreistur innanhýsis, heldur
enn at fara út um landið við áheitan á
hampafólk um at gerast lógbrótarar.
Men, men — í tí unga ættarliðnum av
fólkafloksfólki kenna vit hitt gamla
ættarliðið aftur.
Vilhelm Johannesen
[ff [ff [ff [| [ [ff AA | [[[[f[—[— AA [|]