leygardagur 14. juli 1990síða 2

: | tíðindablaðið Ábyrgdarblaðstjóri Jan Múller Fyritaksstjóri: Kristjan Dahl Ljósmyndari Kalmar Lindenskov Ráðgeving og politikarar VERÐUR undirskotið á fíggjarlógini 400, 600 ella 800 mill. kr. Hetta eru stóru tølini, sum okkara politikarar í løtuni varta upp við i fjølmidlunum, tá talan er um at hava lægsta ella hægsta boð uppá eitt hall á verandi fíggjarlóg. SLÍK "úðindi" eru ikki júst tað, sum vit hava brúk fyri í hesum annars so dapurskygdu tíðum, har alsamt fleiri fólk missa arbeiði og flyta av land- inum. Men ein sannroynd tykist tað tó vera, at fíggjarlógin fyri 1990 fer at geva eitt hall í hundraðmillióna klass- anum, tá avtornar. Nú er tað kanska ikki so óvanligt við einum ávísum halli. Men hesaferð er talið so mikið stórt, at okkurt nógv meira álvarsamt má gerast. enn bara tað at flyta hallið yvir á eina eykafíggjarlóg. POLITIKARARNIR hava fleiri boð. Onkur teirra heldur tað einasta vit kunnu gera er at spara og skerja tær almennu útreiðslurnar enn meira. Ser- liga fólkafloksmenn eru talsmenn fyri hesum politikki. Sambandsmenn og tjóðveldismenn í samgonguni halda ikki loysnina vera so "einfalda" sum fólkafloksmenn vilja gera hana ul. Teir siga, at vit verða noyddir at lánfíggja ein stóran part av undir- skotinum. Teir eru so frægir at viður- kenna, at ikki fæst nøkur varandi og góð loysn fyri samfelagið alt bara við at skerja og skerja tær almennu út- rcidslurnar. OG hesum taka andstødupolitikarar eisini undir við. Formaður javnaðar- floksins sigur við Sosialin, at hallið fer at vera væl hægri enn tað sam- gongumenn vilja vera við, nevniliga omanfyri 800 mió. kr. Hann heldur vit klára í mesta lagi at skerja almennu útreiðslurnar vid 100 til 150 mió. aftrat. Restina mugu vit út at læna. Men hetta einsamalt betr ikki uppá nakra búskaparstøðu uppá longri lb sikt. Vit mugu rætt og slætt til at framleiða okkum burtur úr trupulleikunum við at fáa eitt stórri útflutningsvirði fyri okkara fiskavørur. Hatta má og eigur at bera til heldur formaður javnaðarfloksins. Við at rætta teir grundleggjandi skeivleikarnar í høvudsvinnuni kunnu vit helst hækka okkara út- flutningsvirdi við 1800 ul 2000 mió. kr. heldur Atli Dam, men um somu tíð vísir hann á, at hetta hevur smáar møguleikar undir verandi samgongu, tí hon hevur enn ikki sett eina ti einastu av teimum nógv umtalaðu strukturbroytingunum í verk. Hin andstøduleidarin Lasse Klein heldur ikki vit kunnu blíva við at spara ella læna okkum burtur úr trupul- leikunum. Hann sóknast eftir, at allur samfelagsstruktururin sum hann er verður tikinn til nýggja viðgerð. HVUSSU og ikki, so kunnu vit ikki lata til standa og hyggja at, meðan undirskotið hjá landskassanum bara veksur og meðan fleiri og fleiri fólk missa arbeiði, missa hús og heim og mugu fara av landinum. Okkurt má gerast. Boðini eru fleiri frá bæði samgongu og andstødu. Men lítið og einki hendur kortini. Er tað kanska eina heilt nýggja samgongu, sum okkum tørvar fyri at fáa gongd á hjólini aftur - ella er tað eitt nýval, har veljararnir rætt og slætt fáa møgu- leikan at velja og vraka millum tey mongu gomlu valevnini og........har teir hava møguleikan at kjósa sær heilt nýggj fólk at stjórna hesum landinum í framtíðini. Fólk, sum tora at síggja burtur frá snævurskygdum lokalpolitikki, fólk, sum vilja virka meira sum landspolitikarar! Okkurt má til at henda. Vit kunnu ikki halda fram leingi aftrat undir eini sam- gongu, sum ikki er før fyri at semjast um ein politikk, ið skal fáa vinnu- hjólini í gongd aftur. NAKAÐ má annars verða ravruskandi galið, tá tað skal ein frágreiðing frá eini Ráðgevandi nevnd Blaðfólk Høgni Djurhuus Randi Jacobsen Tórfinn Smith Prent: Utgevari P/t Sosialurin Uppseting: P/F Søsiahøin P/f Pressan 1981 Bústaður. Argjavegur 26 Telefon: 11820 i Danmark til fyri at fåa okkum og serliga politikaramar at rakna við og gerast greið yvir støduna. Soleiðis hevur tað so løgid tað nú ljóðar verið higartil. Og útfrá tí kann ein siga, at Ráðgevandi nevndin i verleikanum hevur havt sera stóran týdning fyri samfelag okkara. Hon hevur næstan verið tann einasti instansur av ráðgevarum, sum hevur rópað varskó. Hvørjaferd henda nevndin - so kunnu vit vera samd við henni ella ikki - kemur við sínum niðurstøðum, so kemur órógv á politikararnar, teir líkasum verða vaktir úr dvala. KANSKA vit áttu at lært av hesum og fingið okkara egnu Ráðgevandi nevnd, sum hevði til uppgávu at vekja snorksovandi politikarar, eina nevnd sum lat úr hondum eina ella tvær ferðir um árið, eina óhefta meting av støduni og somleiðis eini boði uppá framtíðina. Vit hava eitt búskaparráð, sum hevur eina ella aðra ráðgevandi uppgávu hjá landsins stýri. Hvat við at enduskoda uppgávumar og samans- etingina av hesum ráð, soleiðis at tað í framtidini í nógv stýrri mun enn higartil gjørdist eitt amboð hjá øllum Føroya fólki og ikki bert hjá ávísum politikarum til ávísa tíð. Okkara boð: gerið búskaparráðið til eina føroyska ráðgevandi nevnd ella ráð = og latið eitt slíkt ráð við fleiri serfrødingum og vanligum fólki vera samvitska politikaranna eins og danska ráðgevandi nevndin er vorðin tað í Føroyum í dag. Er tað nakað, sum okkara politikarar hava brúk fyri, so er tað júst eini kontinuerligari, skilagóðari, ópolitiskari og óheftari ráðgeving. Eini ráðgeving sum er púra og aldeilis óbundin av ynski og valdi politikaranna. Hon hevði tå eisini kunnað fingið stóran týdning fyri alt samfelagsliga orðaskifitið í landinum, sum higartil í alt ov stóran mun hevur verið merkt av lokalpolitiskum áhugamálum heldur enn av skilagóðum loysnum fyri alt hetta land og fólk. NÚ vil onkur siga, at vit hava jú fiskivinnuráð, vit hava orkuráð, vit hava havt aliráð osfr. Hvat skulu vit brúka fleiri ráð til. Og her eru vit við kjarnan í málinum. Umrøddu ráð ar- beiða innan avmarkað øki ta verið seg orku ella fiskivinnu. Okkum tørvar ein ráðgevandi instans, sum sær alt samfelagið sum eina heild, og sum kemur til nidurstødur, ið fevna um samfelagið alt. Ja eitt ráð, sum veru- liga kann sannføra politikararnar um, at eitihvørt samfelag tørvar eina lang- tíðarætlan- og -planlegging, ið fevnir um gongdina í øllum samfelagnum. SUM dømi um hvussu hetta kundi havt virkad, kann nevnast gongdin i Føroyum seinastu nógvu árini. Tað hava verið gjørdar milliardailøgur í betri vegir, lendingar, havnir, ferju- egur og berhol samstundis sum fiski- idnadurin er útbygdur kring landið alt. Øll kenna vit sloganið "eitt flakavirki á hvørjum tanga" Tað vóru teir, sum á sinni søgdu, at vit skulu bara byggja trý stór flakavirki. Vit fingu 22, sjálvt um vit um somu tíð fingu heimsins besta bygda og oyggja-samband. Nú vit líta aftur um bak og ímynda okkum, hvat eitt Ráðgevandi ráð vildi rátt okkara pol- itíkarumtil fyri kanska 20 árum síðani, so hevði boð tess hvørki verið 3 ella 22 flakavirki. Tað hevði - ella tað kunnu vit í hvussu er siga í dag - uttan iva verið, at við einum nógv bøttum sambandi millum bygdir og býir, hevði verið nóg mikið við kanska 10 ella 15 flakavirkjum. TAÐ er slíka ráðgeving okkara pol- itikarar hava brúk fyri í dag, nú vit so spakuliga skulu stinga út í kortið eina útbygging langt inn í næstu gld - hvussu samfelagið skal síggja út tá. Heldur eina ráðgeving ov nógv enn onga ella vánaliga ráðgeving. Og so skal hon vera óheft politiskt. MOTOR MARINE | | 1 ESBJERG aps. | al | | Ll | ÚTRÓÐRARBÁTAR 29-—32 fót BÁTAMOTORAR 15—550 HK | | | Sera lagalig figging | Tif 14629 - 07515 20 07 ef Telefax 075 15 23 43 ; IR N. Tif. 15900 Broncksgota 25 - Sox 370 = FÅ HO Torshav BERGEN BIDAR 3 MÅNAD. - MIKUD. ALT HAARSTID KR. 1140.- | Prísurin umfatar | Sigling Tórsh. - Bergen og | aftur í 4 - koyggjukamari við handvaski ” Alt fleiri føroyingar nýta nú henda møguleikan at vitja grannalandið! | SIGLINGARSKEIÐIÐ KOSTN. KR. 860, - Postadressa: Postsmoga 76 Argir 110 Tórshavn Teletax 14720