mikudagur 14. november 1990síða 11

si F % Nr. 182 — 14. november 1990 løgtingsvalid '90 »Privatu« mugu eisin taka í egnan barm! Javnaðarflokkurin verður ofta settur í samband við tað almenna. Ikki so logið. Flokkurin hevur jú slóðað fyri almennum tænastu- veitingum. Td. á al- manna-, heilsu-, skúla- og samferðslugkinum. Endamálið hevur verið at skapað javnaða. Somu kor fyri øll! Líka mikið um tey hava verið arbeiðara- stætt ella vælbjargað. Líka mikið um tey búgva í Fugloy, Skúvoy ella á Tveroyri. Gongst illa: er almanna- veitingin ov dýr, er tað almenna ov illa fyrisitið, ja, so fær javnaðarflokkur- in hetta skotið í skógvar- nar. Gongst væl: er tænastu- veitingin væl dámd, og fólk eru negd, fær eingin nakra tøkk. Og so skal vera. Hetta er jú samfe- Verjið tey veiku — og arbeið Hesaferð fara vit at velja nýtt Legting tí teir flokk- ar, sum átóku sær at stjór- na landinum, sóu sær ikki føri at fullføra tann setn- ing, teir hevdu boðið sær til. Teir mestsum lupu í havið, ein fyri og annar eftir og skútan rak fyri vág og vind — at enda brutu teir so túrin av. Úrtekan var hareftir — syndarlig. Tað er neyðugt at skip- að verður landsstýri, sum verður ført fyri at fullføra sin setning og loysa tær uppgåvur, tað verður sett til, tað er til tess vit velja landsstýri. Ein samgonga, sum ikki skilir hesa talu, var betur ógjerd. Javnaðarflokkurin fer at leggja alla orku í at føra ein politikk, sum kann byggja uppaftur álitið á føroyska samfelagið og at fremja eina politiska gongd, sum kann geva lagið — felagsskapurin — sum skipar fyri, hevur á- byrgdina og rindar kostn- aðin. >Men vandi er í allari vælferð<, verður tikið til. Tí er javnaðarflokkurin eisini til reiðar at »slakta heilagar kyr«. Men tað verður ikki gjørt kalt og fyrilitaleyst, sum teir borgarligu hava gjert. Vit skulu fáa tað al- menna at virka betur! Tað verður neyðugt við ný- hugsan. Rationalisering- um. Útbúgvingum av starvsfólki og leiðslum. Vit kunnu óivað fáa tað almenna at virka betur, samstundis sum vit annaðhvert halda núver- andi kostnadarstødi ella verða fer fyri at spara nakað. Vit ásanna, at neyðugt er við nýhugsan og at einstaklinginum feri til at virka uttan púra at verða heftur á hond og fót av ovurstórum skattabyrð- um. Tað eru 65 ár liðin síðan fyrsta valfelag Javnaðar- floksins varð stovnað. Suðurstreymoyar Javnað- arfelag legði fyrstu klípu- na og longu í 1928 var Feroya Javnaðarflokkur umboðaður á tingi við ein- um umboði í Suður- streymi og hinum úr Suð- ri. — Mourentius við Stein og Petur Mohr Dam. Stødid, ið tá varð lagt, er stavnhaldið, Javnaðar- flokkurin allatíðina hevur havt; at tæna samfelag- num, at verja tey veiku og at arbeiði er til allar hend- ur. Og hóast afturstig í samfelagnum, so leggja vit doyðin á at tryggja teimum veiku og sjúku sámulig kor. Hetta er ikki minst neyðugt í tíðum tá halda aftur í utreidslum! Men hvussu við privatu tænastuveitingunum? Nógvar hava kent svið- an av tí alt ov herðu og fyrilitaleysu bremsingini, men onkur roynir enn at finna stevið í gullkálvs- dansinum, hóast tónarnir eru tagnaðir. Kostnadarstødid hjå hesum fyritøkum, sum virka eftir liberalum fyri- treytum i flestu førum, er í nógvum førum alt ov dyrt. Og tú fær ikki ta tænastu, tú rindar fyri. Sammett við orkuna hjá primeru vinnuni og sam- mett við framleiðslu- semið, so má eisini knív- urin á ??? hjá nógv- um av hesum fyritøkun- um. Tað veri seg edv-virki, grannskoðaravirki, selur av ymsum slag, ráðgevar- Valevni Javnaðar- floksins | Jákup Lindenskov Suðurstreymoy I til oll ar og peningastovnar. Eg skal ikki leggja eftir peningastovnunum, men teir reka ein opnan poli- tikk, so eg loyvi mær at sammeta vid nøkur tøl, sum vórðu almannakunn- gjørd í næstsíðstu viku. Hyggja vit at deildun- um fyri hvert fólkið í landinum, so er í Dan- mark ein deild fyri hverji 1500 fólk. Í Sveríki er talið 2500 og í Europa 2600. Men í Feroyum hava vit eina deild fyri hverji 500 fólk. Sjálvt um vit minka talið nakað, tí nógvar deildir hava bert opið fáar tímar, so er tað høgt. Í Danmark er eitt bankafólk fyri hverji 91 viðskiftafólk (roknað av fólkatali). Í Sveríki 190, men í Feroyum fáa vit eina nógv betri tænastu, tí trengri er á rókini. Tí sleppur Javnaðarflokkur- in ikki stevnumiðum sín- um um sosialpolitikkin, heilsupolitikkin og fak- felagspolitikkin, hann er mergurin í Javnaðar- stevnuni. Vælferðarsamfelagnum, ið er úrslit av ferdum javnaðarpolitikki, fara vit ikki at selja burtur av. Ferdi politikkurin hevur gjert tað rúmsáttari hjá mongum, sum sótu í trengri korum. Uppvaksandi ættarlið- num vilja vit stuðla til út- búgving, læru og lesna og til arbeiði í okkara landi. Í Suðurstreymi verður meira neyðugt um nakra- staðni við politiskum vilja at virka fyri sosialum tryggleika; tí sterri sam- felagið er, meinari rakar, tá arbeiðsloysi og hótta fall leikar á. Tey, sum nýliga hava sett føtur undir egið borð, 2. her hevur bankafólkið í meðal bara 75 viðskifta- fólk. Peningastovnarnir eru partar av okkara dagliga degi og útreiðslurnar gjalda vit umvegis rentur og ofta óblúgva provisión. Tað almenna gjalda vit umvegis skatt og avgjeld. Vit ásanna, at neyðugt er at umskipa, rationali- sera og spara. Gera privatu tænastu- stovnarnir tað sama? Kundi útreiðslusteðið hjá peningastovnunum, edv- virkjunum, advokatunum, ráðgevunum av ymsum slag verið lægri til frama fyri vinnuna og hin ein- staka brúkaran? Flestu politisku flokkar- nir eru sinnaðir at taka í egnan barm. Vónandi gera „teir privatu< tað sama. Peningastovnarnir — t.d. eru ringast fyri, tá inntek- an minkar og arbeiði trýt- ur. Stórsta vanlukkan er at missa sítt heim, tá ger- ast bernini rótleys. Vit truplum barnaansingar- meguleikum afturat, kem- ur familjan í eina vónleysa steðu. * Meguleikar fyri dags- stovnatilhaldi, eiga vit at styrkja — tað er alneyð- ugt í víðfevnandi økinum, sum Suðurstreymur er. ting. í vallógini frá 1986 trý ár, avgreitt. Áheitan á Føroya Løgting Einmælt samtykt á årsadalfundi hjá LFU í Tórshaun tann 27. oktober 1990 Síða 1 1 Javnaðar- Marner Lisberg SU — eru ein mynd av samfe- lagnum, sum onkur plagar at taka til. Ella eru teir? Marner Lisberg valevni Javnadarfloksins í Suðuroy —————————————— Javnaðarflokkurin set- ur sær fyri aftur at seta ferð á samfelagið — tað er fyritreytin fyri vekstri, broyting og virksemi, burtur úr vónloysinum. Í tí treysti, at tað ber til, fer Javnaðarflokkurin til val. Nýta vit hegni, kunn- leikan og evnini, sum í okkara fólki býr, so fer aftur at bragda og at muna. Jákup Lindenskov | LFU, Landsfelag Feroyinga í Útbúgving, | tekur undir við åheitanini hjá MFS. Megin- | felag Feroyskra Stundenta, á Feroya Leg ting um, at føroyingar í lestrarerindum | uttanlands fáa atkvødurætt til Føroya Løg- | | Grenlendingar, sum hava somu stýrisskip- an sum feroyingar, hava fingið hesi rættindi LFU heitir á Føroya Løgting um at fáa hetta mál, sum hevur ligið í Legtinginum í