mikudagur 22. mai 1991síða 6

Síða 6 Nr. 93 — 22. mai 1991 Málið snýr seg m.a. um | ” | okkara part av einum fe- | lags mentanararvi, sigur | | Jóannes Dalsgaard, lands- | skjalavorður. her »Norske registre«, ið inniheldur fleiri foroysk Stórur åhug | | fyri Billund Um eim mánað byrjar At- lantic Airways at flúgva til Billund í Jútlandi. Ahugin fyri rutuni er stórur Týsdagin 18. juni fer flogfarið hjá Atlantic Airways fyrstu ferð sína á nýggju farðleiðini til Billund. Hóast tað enn er næstan ein mánaður til flúgvingin byrjar hevur Atlanuc fingið fleiri fyrispurningar um rutuna, og ivast Heri Mortensen, stjóri ikki í, at hendan nýggja farð- leiðin verður rætuliga nógv nýtt. Hann vísir á, at frá Billund hevur ein fast samband við mong stóð í Danmark har føroyingar ferðast nógv til, og haraftrat er ferða- seðilin væl bíligari. 600 krónur bíligari fyri ein dupultan ferðaseðil. Talið á ferðafólki, sum ferðast loftvegis minkar støðugt. Tað var í 1988, at talið á ferðafólki um flogvøllin í Vágum var hægst. Hetta árið komu og fóru stívliga 100.000 fólk um vøllin. Í fjør var talið stívliga 81.000 og Heri Mortensen roknar við, at ferðafólkatalið í ár verður millum 5 og 10% minni. Hinvegin eru lutfals- liga alt fleiri fólk, sum ferðast við Atlantic Airways. Higartil í maí mánað flugu 66% av ferðafólkunum vid før- oyska flogfelagnum. Heri Mortensen roknar við, at teirra partur av ferðafólkatalinum fer at liggja um 60% í mun til 55 í fjør. Svarar hvørjum sitt Vit spurdu Ola Svend Nolsøe, nevndarfor- mann i Pf. Atlantsflog um hvussu figgjarvån- irnar síggja út. Hann sigur, at síðani Atlantic Airways fekk umlagt lånini, soleiðis at hesi eru avdráttarfrí fyrsta fimm árini, hevur felagið ongar trupul- leikar havt at svara hvørjum sítt fíggjarliga. Hvussu verður tá avdrøgini fella ul gjald- ingar er évist enn, men ávísir møguleikar eru í nakað av eyka inn- tókum í at leiga flogfarið út. Haraftrat vóna vit, at Billund- rutan gevur nakað av sær og kanska fer talið á ferðafólki aftur at vaksa, sigur Ola Svend Nolsge og leggur aftrat, at hvorki leigutúrar ella møguliga onnur tiltøk mugu nerva tænastuna millum Føroyar og Danmark, sum er høvudsuppgåva okk- ara. tór.- Sosialurin hevur vent sær til Jóannes Dalsgaard, landsskjalaverð, fyri at frætta nærri um dansk- norsku arkivavtaluna. Jóannes sigur, at tað tí- verri hava verið nógvar misskiljingar i hesum máli, ið er ógvuliga fløkt. Hann sigur, at tað snýr seg fyrst og fremst um av- rit av embætisbrevum, sum eru send norskum og føroyskum myndugleik- um. Hesi avrit eru í dag týðandi keldur til eitt nú Feroya segu í 16. og 17. eld av tí at upprunabrev- ini ikki eru til longur. Frumritini, sum vórðu send til Feroya, eru helst týnd í eldinum, sum var í Tinganesi 1673, tá bústað- ur fútans brendi. Av hesi orsek eru avritini, sum vóru tikin í donsku ráð- stovuni, samstundis sum brævið varð sent til Fer- oya, primeru keldurnar til Føroya søgu í hesum tíðarskeiðum. Spurdur, hví tað ikki ber til at taka skjølini Før- oyum viðvíkjandi burtur úr teimum skjalabólkum, sum skulu flytast til Noregs, svarar lands- skjalaverðurin, at hetta bert ber til, har talan er um leys skjal. Í mongum forum eru avritini skrivað upp í aldargamlar bræva- bekur, har føroysk og norsk brev standa hvert um annað. Tað eru hesar aldargomlu brævabøkur, sera vekur handrit, ið norðmenn krevja. Teir hava lagt stóran dent á at brøv. Jóannes Dalsgaard, landsskjalavørdur: — Vit eiga at fåa somu sømdir sum norðmenn. fáa júst hesar vekru brævabekurnar, tí teir ikki kunnu hjálpast við mikrofilmkopi og tí hand- ritini í sjálvum sær hava seguligan og tjóðskapar- ligan týdning fyri Noreg. Trupulleikin er bert hann, at somu handrit hava ikki minni týdning fyri okk- um. Vit spurdu síðan Jóann- es Dalsgaard, landsskjala- verð, hvat nú fer at henda í málinum. Hann svarar, at málið, sum tað nú ligg- ur er politiskt, og má loys- ast av Þpolitikarunum. Danir hava greitt viður- kent, at føroysk áhugamál eru at røkja i sambandi vid at avtalan veråur sett i verk. Hetta verður greitt viðurkent í grein 2 í avtal- uni, sum sigur, at føroysk og grønlendsk åhugamål skulu tryggjast, tå avtal- an fer at vera sett i verk. Vit mugu ti tryggja okk- yn > Rf fr NOR — K. « Vie " ik ef 56 EA jéon dl. um, at ikki fleiri skjøl fara til Noregs, fyrr enn vit hava avklårad og skråsett okkara åhugamål. Sidan mugu vit gera okkum greitt á hvenn hátt, vit best kunnu tryggja hesi. Hetta fara vit at gera við at gera okkara kanningar lidnar, at viðgera málið í Handritanevndini og síð- an koma við okkara til- mæli til politikararnar. Spurdur um, hvat hetta tilmæli fer at ganga út uppá, svarar landsskjala- verðurin, at tað kann hann sjálvandi ikki siga nakað vist um nú, men tað verður meguliga soleiðis, at mælt verður til at royna at taka føroyska tilfarið burtur úr tí norska, har hetta letur seg gera uttan mil at slakta handrit og sidan annars at krevja somu sømdir, sum norðmenn hava fingið. Hvat merkir so tað at fáa somu semdir sum norðmenn í hesum máli? Jú, svarar landsskjala- verðurin, tað merkir, at týðandi skjól og handrit av føroyskum uppruna ella sum viðvíkja Føroy- Framhald á síðu 9 Avrit av brævi 1531 frá kongi um løgmannaem- bætið hjá Andrass Guttormsyni. Hetta er eitt av teimum skjølum, sum er umfatað av norsku ynskjunum, sum danir longu hava játtað at flyta til Oslo. Lø