leygardagur 19. oktober 1991síða 9

Nr. 194 — 19. oktober 1991 Tey dugdu væl at fáa burturúr. Einar 60 ymiskar vørur fingu tey úr kokosnøtunum. Uttasta lagið brúktu tey til brenni merkis var hvussu vinsælt fólkið var. Prátingarsom og øll heilsaðu og skemt- aðust, og soleiðis vóru eisini tey, eg nú skuldi fara heim við og búgva hjá. -Danska familjan búðu eitt sindur uttan fyri sjálv- an býin. Tey búðu í einum vit kunnu kalla hampu- ligum sethúsum, men uttanum búðu tey flestu sum fyrr, í meira at kalla smáttum. Tað er skeivt at siga fátæksligt. Tey settu onnur lívsvirði hægri enn vit vanliga gera. Til hvort hús ella smáttu, hoyrdi ein líul jarðarteigur, sum tey stórt sæð livdu av. Tað ein sjálvur ikki hevði, fekk ein frá grannanum í býti við annað. Pengar kendu tey lítið til. Tey tóktust at liva ein dag isenn, og hetta merkti eisini arbeiðsplássið eg nú skuldi uppliva. Sum í Edens Hava -Hetta var lítil maskin- verkstaður, har fimm mans arbeiddu. Eg metti klokk- an nýggju, og hinir komu sum leið út á fyrrapartin, so hvgrt teir vóru vaknaðir. Amboðini vóru ikki tey mest framkomnu, men teir, ið arbeiddu har, vóru sera dugnaligir. Vit gjørdu alt vanligt maskin- verkstaðararbeiði við vánaligum amboðum, og hesum lærdi eg nógv av. -Kaffiløturnar vóru held- ur ikki sum her. Tær vóru bædi mangar og langar. Ikki var neydugt at hava matpakka vid. Hann hekk á rødunum uttanfyri. Tað var sum at sita í Edens Hava og eta morgunmat. Spurdu um Føroyar Niels Holm greidir frå, at eisini teir, sum arbeiddu å verkstaðnum, vildu fegnir vita hvagani hann kom. -Eg royndi at tekna eitt lítið heimskort í sandin, og soleiðis vísa teimum hvar Føroyar vóru. Hesar oyggjarnar høvdu teir sjålvandi ikki hoyrt um fyrr, men Skandinavia høvdu teir hoyrt um. Hetta er annars eitt sera væl skúla fólk. Allur skúli er ókeypis, men bert synd, at tey ikki høvdu so nógv at brúka sín lærdóm til á oyggjunum. Flestu ungfólk fara burtur eftir útbúgving, men koma tó heima aftur nøkur ár seinri. 25 stig um veturin Tå vit hava summar i Føroyum, hava tey å Tonga-oyggjunum vetur. Men hesin er ikki sum okkara. -Summar å Tonga man neyvan vera nakad fyri føroyingar. Men um vet- urin er sum tad skal vera. Upp i 25 stig og vatnid enn heitari. I friløtunum gjørdu vit ti nógv av at sigla vid småum båtum millum tær mongu oyggjarnar, sum tilsamans eru 170 í tali. Og at svimja millum koral- rivini var spennandi. Lívið í havinum er ríkt og landslagið fjølbroytt og vakurt. Viljadi einabúgva -Ein dagin vóru vit úti á eini lítlari oyggj og vitjaði ein danskan einabúgva. Har hevdi hann búð púra einsamallur í 11 ár, men seinastu 30 árini búðu eisini onnur á oynni. Á ein ella annan hátt varð hann vorðin væl við kongin á Tonga, sum hevði lánt honum summarhúsið hjá drottningini at búva í. -Ein løgin stavnur. Hann visti um nógv at síga. Hann greiddi millum annað frá, at hann, beint sum hann kom higar, hevði sagt Tonga-fólk- inum, at hann bar ótta fyri, at tann dagurin fór at koma, at devulin fór at koma til oyggjarnar. Hann sipadi ul pengasamfelagið, men enn var hesin devul ikki komin av ålvara. Við farmaskipi Tað eydnaðist Niels Holm at koma við einum tonganskum farmaskipi, og á hendan hátt uppliva stóran part av oyggja- fólknum. Tað er langt millum sunnasta oyggja- bólkin og norðasta. Um hálvan annan tíma við flogfari. -Arbeiðslagið umborð, eins og við at lossa og lasta, var sum alla aðra- staðni á oyggjunum. Tað tók sína tíð við proviant- eringini, sum tók megin- partin av einum degi. Hver av manningini kom við sínum, hann skuldi hava við á túrinum. Ein við kokusnøtum annar við vatnmelonum. Annars var meginparturin av farm- inum úr New Zeelandi og Australia. Niels Holm fór av skipinum å nordasta oyggjabólkinum. Vælkomin Her kendi Niels Holm seg eins vælkomnan og alla aðrastaðni. Hann var ikki meira enn komin í land tá hann hitti eina gamla konu, sum beyð honum heim til hús. Hon og maður hennara høvdu sína egnu smáttu, og har var Niels Holm vælkomnin at búgva so leingi hann hevði hug. Áðrenn hálvtalað varð orð slapp Niels Holm at búgva hjá hesum báðu gomlu á einum av norðastu oyggjunum av Tonga-oyggjunum Landslagið var sera fjølbroyut. Onkustaðni forberg og aðrastaðni pálmur á sandstrond -Hetta var áhugavert. Einki luksus, men reint og nossligt. Stólar og borð høvdu tey ikki, men gott pláss var á gólvinum, men blíðskapurin hevði fyri teimum nógv meira at týða enn allir verðsligir hent- leikar. -Hesi vóru sum sagt gomul, men yngru næstra- fólkini, sum búðu nær- hendis, syrgdu fyri at øll høvdu nóg mikið. Tey livdu av tí jørdin gav, og haraftrat høvdu tey kríatúr. Her norðanfyri var kanska enn meira sum fyrr, enn sunnanfyri. Men tey tóktist at vera sera væl nøgd og livdu fyri at eta, skemtast og hugna sær. At tilgera eina máltíð kundi mangan taka langa tíð. Ofta var døgurdin tilgjørdur í so- kalladum jørdovni. Eitt hol varð grivid og hitað grót latið í. Síðani kjøtið, fiskurin, ella tað døgurin annars skuldi vera hendan dagin, blandað við kokus- sevju og ødrum góðum, og Síða 9 Eina ferð um árið skuldi "Miss Tong a“ kjó sást síðani var eitthvert lagt oman á. Tað kundi taka einar fimm tímar at gera ein tilikan døgurda. Men hvat,- tíð høvdu tey nóg- mikið av. Og væl smakkaði, hóast eg ikki altíð visti hvat eg åt. Men ilt av matinum fekk eg ongantíð.