hósdagur 21. januar 1993síða 12

Síða 12 vat Nr. 13-21. JANUAR 1993 Tíðindablaðið (E57"). beg SN 1 Seinnapartin í gjár fór 68 ára gamli George Herbert Walker Bush — sum fyrr- verandi amerikanskur for- seu — oman av Capitol Hill, eftir at hava latið forseta- sessin til tann 22 ára yngri demokratin Bill Clinton. Aftaná, at Bili Clinton á trappuni uttan fyri Capitol Hill hevði svorið embætis- eiðin yvir fyri hægstarætt- arforsetanum Rehnquist, kundu hann og varaforseti hansara, Al Gore, finna seg til rættis sum nýtt inventar í Hvítu Húsunum Polituskir eygleiðarar eru yvirhøvur samdir un amerikanska forsetaskiftið fer at merkja eitt politiskt umskifti í USA — fyri ikki at siga í ollum heiminum, um hugsað verður um tann stóra iydning, USA hevur í heimshøpi. 12 ára valdstíð av Í fyrsta umfari merkir for- setaskiftið eisini, at nærum 20.000 politiskt valdir em- bætismenn fara at verða út skiftir Republikanararnir hava i samfull 12 ár sitid vid vald num SA, efur at fyrst Reagan ráddi í átta ár og George Bush nú hevði sitid sum forseti í fýra ár. Ronald Reagan var tann sera væl umtókti forsetin, ið legði lunnar undir mangar av stóru broytingunum, ið hendu — eisini í Europa. Og ikki er ov mikið sagt, at tað var hansara innsatsi fyri at takka, at Berlin-múrurin fall 9. november 1989. Ronald Reagan rak ein politikk, ið fyrst og fremst bygdi á at vísa styrki. Harvið var hansara poli ukkur eitt rættiligt mótspæl i mun ul heldur linara uttan rikispolitikkin hjá undan manni hansara síðst í 70 árunum, Jimmy Carter. Og nú aftan á Reagan eru gingin fýra ár við George Bush, ið mest av øllum hava verið merkt av einum trygg- um, varnum og veruleika- kendum uttanríkispolitikki. Høvudshendingarnar í hansara forsetaskeiði hava verið savningin av Týsk- landi og stríð teirra sam- eindu móti irakiska eina- ræðisharranum = Saddam Hussein. Ov lítið hendi í USA Men samstundis er ikki so ) øgiliga nógv hent i sjálvum USA, og tað er hóast alt eis- ini nakað, ið telur, tá amer- ikanararnir skulu velja for- seta, so ikki minst orsakað av einum ávísum dugna- loysi innan sínar egnu fýra veggir, tapu Bush forseta- valið móu Bill Clinton. Urslitiðav valinum var, at Bill Clinton fekk 43% av at- kvødunum, George Bush 38% og tann óheft miljón- ingurin Ross Perot 19%. Og valluttøkan var tann besta leingi vid 55% — tað er 5“ valið í 1988 Sagt varð í tjølmidlunum at Bill Clinton rællan stórsig n sov ( vin ar je sl fø A A koruni ikki í so stóran mun. sum tað varð gjørt til. Perot hjálpti væl til Amerikanska valið verð- ur vunnið við sokallaðum valmonnum. Ymisligt er, hvussu nógvir valmenn eru Í teimum ymsu statunum. men fær eitt valevni flestar atkvødur í einum stati. so fær viðkomandi allar at- kvødurnar. Eru eitt nú bert tvinni valevni, og annað fær 51% av atkvødunum. er tað nóg mikið ul at fáa 100% av valmonnunum í viðkom andi Skill RALA AURAAAAAARALLFLALAFALALALALLSAAAALLALALALLAAKRÐRAÐUNANANAKARAAAARLSLLLA Add gf gaarnaaðaaaaaannnnun