leygardagur 13. februar 1993síða 8

Síða 8 Framhald av síðu 4 útvega næmingum tilfar og amboð. Hví tað ikki verður gjørter iltat siga, men tað er eyðsæð, at vit sum lærarar ikenna tað ikki sum eima moralska skyldu at fáa hetta úl vega, Tað er vanligt at hoyra lærarar gremja seg um at einki tilfar finst á før- oyskum. Eg skilji ikk: hver skal gera gera tað, um ikki lærarin sjálvur? Tað er sum um tað at dagføra skipanina skal gerast uttan fyri skipa- nina - og tað er har hevuðs- brekið er. Dagføringin må liggja inni í skipanini, sum ein samangrógvin partur av ti at vera lærari. - Målstovnar eru í øllum londum, tað eri kki bert í Førovum, at vit kjakast um målid. Stóran lurtaraskarða - Eitt nú "Orðabókin" í Ut- varpinum hjá Jóhan H. W. Poulsen er gull verd fyri málið. Henda sending hevur størsta lurtaraskarðan. Vit mugu kortini ikki lata alt liggja á herðunum á einum manni. Tað er als ikki neyðugt heldur. - Eitt nú SvF hevur gjørt nógv burturúr at teksta út- lendskt úlfar. Er tað ein háttur at geva føroyskum máli stórri innivist í ulvitsk- uni hjá fólki Tað hevur serstakliga tydning, at utlendskt ulfar verður tekstað til føroyskt, og eg haldi, at sjónvarps- leiðslan førir rættan mál- politikk á hesum øki. Alt tilfar eigur at verða týtt ul tøroyskt Trupullekin er kanska bert, hvønn førleika tey hava, sum teksta í SvF. Tað verða sett ov lág krøv, tí tað er ikki vist, at ein studentur ella ein, sum hevur gingið á Frédskaparsetrinum í tvey ár, eru tey røttu fólkini - Annar tvørleiki er eisini, at okkara egna mál verður gjørt ul ein peningaligan spuming. Tað skal ikki kosta ov nógv at tyda og teksta - Hvussu nógv ár vanta í at førovingar fara at hava eitt náttúrligt tilknýti til for oyskt mál? LASTVOGNS- KOYRIKORT NYTT SKEIÐ TIL LASTVOGN | BUSS | 8 TRAILARA | —"".— | 4 mene 15.2., kl. 19 | reen | Ahugað ringid tif. 88777 — svarar alt samdegurði - TORSHAVNAR TRAFIKKSKULI Ravnsoyargøta 10 100 Tórsh. - Tlf. 88777 Nr. 30 — 13. FEBRUAR 1993 - Tað nyust ikki drúgva tíð, tó at nøkur viðurskifu mugu fáast í rættlag. Eitt nú er stórur tørvur á orðabók - um. Kunnu vit útvega orða- bøkur við fimm teimum størstu málunum, so er sloppið - Vit hava fingið nýggja ensku - føroysku orðabóki- na, so nú vanta orðabækur á sponskum, týskum, russ- iskum og donskum. Kunnu vit sidani fåa hesar ordabøkur útlendskt- før- oyskt, og somu fólkini at gera tær, so er sloppið. Tá vit gjørdu ensk-før- oysku orðabókina (Ann- finnur í Skála, Jonhard Mikkelsen og Zakarias Wang), kostaði hon 1,3 mió. krónur. Hon er so stór, at hon er nýtilig føllum van- ligum arbeiði innan skúla- gátt og flest øllum arbeiðs- virðurskiftum. - Er tað ikki ógjórligt at hugsa sær í hesum tíðum? - Tá vit gjørdu ensk-før- oysku orðabókina, fingu vit ongan almennan stuðul, men um sama mundið var hópin av stuðli laun ul ítróttarvallir og hellir, so tað er eingin umberig. - Í nútíðar telduheiminum er tað heldur ikki so torfør uppgáva. Vit kunnu keypa telduforrit, sum er gjørt aðrastaðnis og savna okk- um um arbeiðið við ú fø royska parunum - tað lætur almikið um Hvussu nógv kostar slíkt orðabókasavn g | hvussu leingi er tað at | gera? Fimm år - so er sloppið - Tað nýtist ikki at taka meir enn eini fimm år, og kostar fimm mió. krónur ul- samans. - Vit eiga ikki hópin ser- frødingar á målstovnum, sum aðrastaðni, ið kunnu gera hetta arbeiðið. Tað, sum verður gjørt á Mál- stovninum er vísindalig gransking, sum ikki er bein- leiðis ul gerandisbrúk hjá vanliga fólkinum. - Hesa gransking skulu vit eisini hava. Hinvegin, so eiga vit nógvar målfrød ingar í Føroyum, og hesir kunnu saktans slíkt rdabokasavn gevur okkum møguleika at nyta gera sum gnu ivnsKu Og lafhugs unnarhátt Hevdi hetta verið gjørt, so høvdu vi haldagott grundarlag at arbeiða út trá kundu vit móðurmálinun hard Mikkelsen og so bjarga sigur JOT Orð: Dagny Mynd: Hilmar Jan Tíðindablaðið Havnar Hornorkestur 90 ár í dag Í gerðarbókunum sæst, at stovningarfundurin hevur verið 13. februnar 1903, og at byrjanin til Havnar Hornorkestur verður løgd um aldarskiftid, tå bakar Hansen fór undir at læra fólk at spæla horn, sigur Ove Olsen, sum hevur verið limur í Havnar Hornorkestur síðani hann var 10 ára gamal, og í fleiri umfórum hevur verið formaður og venjari Tað fyrsta vit vita um Havn- ar Hornorkestur er, at bakar Hansen fór undir musik- undirvísing um aldarskift- 10. - Hetta hevur verið í høl- um á Bryggjubakka, sæst í gerðarbókini, sigur Ove Ol- sen við Sosialin. Í byrjanini hava teir veriðeinir 10- 12 mans í or- kestrinum, og fram ul seinna heimsbardaga hava teir verið 12 - 15 mans. X-arnir undir krignum Tá ensku hermenninir komu til Førova, og Frels- unnarherurin = samstundis hevði sitt orkestur, hava tey ukið saman um eitt orkestur. Tað er vanligt í Onglandi, at herurin S g Frelsunnar- hornorkestur spæla saman, og ú er tað helst eisini, at samstarvid undir krígnum er komið í lag. Hetta tíðarskeiðið kall- aðu teir seg X-amir, og teir hildu saman øll kríggsárini. - Tá var vanligt at fara út at spæla sunnudag seinna- part, eins og ul jóla, á Græk- arismessu, til flaggsdags- og hald og á Olavsøku, eins og vit gera í dag. Havnar Hornorkestur gjørdi nógv burturúr t.d. at ferðast við HB fótbóltslið- num, tá teir fóru á bygd at spæla dyst. Tá vóru ikki so nógv homorkestur sum í dag. Frá eldri tíð var tað Ld. siður, at Havnar Hornor- kestur spældi í kirkjuni hálvan tíma fyri guðstæn- astuna 1. jóladag - Hetta varð gjørt á tann hátt, at teir fóru upp í tornið, har lúkurnar latnar upp. so tað hoyrdist víða um Í dag er sami síður gald- andi, tó at Havnar Horn orkestur spælir frammi í kon 1. jóladag í Havmnar kirkju. Hetta kemst eina- mest av, at teir nú eru um voru leid 28 - 30 spælarar i or kestnnum Tad crikki sum at siga tað at vera limur i Havnar Hornorkestur. Tað krevur nógv av ti einstaka, tí teir venja tvær ferðir um vikuna alt ånd, undanukið í summ- arfrítíðini. Ove Olsen: - Eg var biðin um at spæla í Havnar Hornorkestri, helst tí teir hava havt trot á fólki, men kanska eisini tí Óla J. Hansen, abbi mín hevði spælt við Mynd av X-arunum, sum er tikin undir seinna heimsbardag, tá Frelsunarherurin og Havnar Hornorkestur hava spælt saman. Helst er eisini onkur hermaður við á myndini