leygardagur 29. mai 1993síða 2

FRÆLSI — JAVNAÐUR — BRØDRALAG Ábyrgdarblaðstjóri Fyritaksstjóri Ljósmyndari Kalmar Lindenskov Jan Miller Krisjan Daði Blaðfólk. Randi Jacobsen - Daguy Joensen - Térfinn Smith - Hilmar Jan Hansen - Jústinus Eidesgaard Utoavar: P1 Søstalurin Uppsetng PA Søsialurin | Prant: Pt Pressan 1981 Bústaður. Argjavegi 28 Teiglon. 11820 66. ÁRGANGUR Postadr : Postsmoga 78 110Térshævn Taletax 14720 Argjum Bróðurhond TEIR klóku hava stundum sum mát fyri hvussu »mentad« ella framkomin ein tjóð er, eitt nú tal av »lista- og mentunarfólki<, kanska mentunarstovnum við, sammett eftir fólkatali í mun til aðrar tjóðir. Alt gott um tað og í so máta halda summi, at vit ikki eru so stórur eftirbátur. ONNUR, sum ivaleyst duga eins væl at meta um slíkt, halda, at til ber ikki hjá nekrum fólki at hó reiggja sær av mentan sum so, hevur hon ikki staðið sínar álvars ligu royndir kanska yvirlivað óblettað bæði náttúruvanlukkur, hungur og hall og annan menniskj ansligan undirgang HELST er tað nakað um hetta seinasta, og í so máta hava vit for oyingar, sum hava verið spardir so ómetaliga nógv i mun til mangt annað fólk, helst ikki so nógv at reypa av, bert tí vit enn duga at lesa, skriva og kanska okkurt gamalsligt uttanat. OKKURT slag av mentan hava vit tó so ella so, men åsannast ma heldur fyrr enn seinni, at hon ikki hevur borið tann åvøkst fyri fólk og land, sum hon skuldi, var hon full dygg. SUM einar av heimsins storstu skuldarreyvum sum tjóð hava vit góðtikið, at einstaklingar og avisir seráhugabólkar hava hóreiggjað sær peningaliga sum teimum lysti, okkum øllum til storstu skomm og ólukku og undir trýsti frá hesum somu góðtikið, at okkara felags landskassi tók um endan MEN ólukkan er nú veruleiki og liv- ast má við henni í mong, Mong ar framyvir og eftir er bert at vóna, at tað, vit ikki vóru »mentad« at fyri- byrgja, ikki eisini skal fyribyrgja einari toluligari framtíð fyri okkum øll, ið framvegis ynskja okkara lítla landi eina signingarríka framtíð. VIT kunnu t.d. byrja við at vísa okk- um frá teirri >betri siduni«, eitt nú tá um sambandið við Danmørkina ræður — lata vera við at fara upp at garta sum óðir í høvdinum yvir ta andarúm, sera gávumilda hjálpar hondin úr Danmerkini veitti okkum í gjár, men heldur í takklæti minn ast teimum henda dugna í ti endur reisingarvirki, sum av alvara nú staðni kann farast undir GLOYMA vit tað, og kanska eisini at dugna teimum, um meguleiki nakrantíð skuldi verið fyri tí, hava vit avgjørt ikki verið nóg væl »ment« til at hava slíkan stuðul uppibornan. „JEG alene vide « dugir ikki longur, hvorki i heimligum ella heimspolit- iskum hepi. Enn minni, at tað altíð eru hini, sum skuldina hava. Betri og meira mentað er at trátroyta spurningarnar um, hvat onnur halda og hví og um hví tey sum fólk duga so mangt betri enn vit. TASTANI er nøkur verulig meining í nakrari endurreisn hjá okkum sjálvum. Verður hon ikki alsamt spyrjandi og leitandi og við avgjort størsta fyriliti fyri ollum samtelags ligum fyribrigdum, stórum Sum smáum, »høgum sum lágum“ verður landaskommin vís einaferð afturat — Viðmerking til alment skriv frá Svend Åge Ellefsen, løgtingsmanni, til Felagskommununa í Vágum Tann avgerð, sum komm- unumar í Vágum tóku í hálvtrýssunum um at sam starva, hevur verið av av gerandi týdningi fyri ta menning, sum er hend í Vágum hesi árini Tad at standa saman er ein styrki í sjálvum sær, bæði lokalt og ikki minst útefur, tá tað í einstøkum førum er neyðugt at gera vart við seg í málum, sum viðvíkja Vág um Ti var tað ikki meira enn natúrligt, at Felagskomm unan í Vágum gjørdi vart við seg, nú broyttar fyri treytir høvdu vid sær, at tann peningur, ið varð av settur í sambandi við Gása dalsbergholið, varð játtaður til onnur øki í Vágum eins og aðrastaðni í landinum Men í tí sambandinum skuldi tað als ikki verið neyðugt hjá løgtingsmann inum Svend Ága Ellefsen at fara út í fjølmiðlarnar fyri at fáa Felagskommununa á fund um nevnda mál Og at heita á Felags- kommununa í einum al- mennum skrivi, um at gera eina fundarsamtykt, har nidurstødan skuldi vera >at øll bygdaráðini í Vágum skuldu prioritera vega- og bergholsarbeidi ul Gása- dals fremst av teimum ætl- anum, ið annars fyriliggja í oynni«, er ein beinleiðis provokauón. S Á. E. veit væl, at hann við hesi áheitan fyrst og fremst setur bygda ráðini upp ímóti hverjum ødrum Hyggja vit so aftur um po- litiska leikpallin og kanna eftir hvønn leiklut fólka- flokkurin hevur havt i hes- um máli, so eiga hesi viður skifti ikki at fara óátalað aftur við borðinum Fyri 32 árum síðani varð fyrsti spakin settur í Uu á Trød, til tað sum skuldi verða byrjanin ul ta so nógv umrøddu vegagerð til Gåsa- Hetta í sigur alt, samstundis sum tað er ein greið ásannan av at neyvan nøkur íloga dals sjálvum sær nýggjari polluskari søgu hevur verið so misnýtt av júst teimum, sum nú látast at verja borg Tí er tað nakar, sum hevur ábyrgd av at:tað ikki hevur verið koyrandi ul Gásadals tey seinastu 10-15 árin, so er tað júst fólkaflokkurn Í úíðarskeiðnum frå 1975 85 hevði flokkur tå ser stóðu, at hann í samfull átta ár hevði landsstýrismannin í samferðslumálum á landi Harafturat hevði Vága valdømi frå 1981-85 fleir tungvektarar, væl at merkja politiskar, í i samgonguni Henda samgonga hevdi ar ættaður úr Vágum, eins og báðu løgmann, sum v løgungsmenninir úr Vág um sótu sum formenn í sera týðandi nevndum. Annar var formaður í figgjar nevndini, meðan S. Á. E. sat sum formaður sam ferðsluneyvndini. At fólka flokkunmn eisini hevði landsstýrismannin í sam ferðslumálum sigur okk um, at sjáldan ella ongantíð fyrr hevur eitt valdømi havt so góðar møgulerkar sum Vága valdømi hest árini Og var nakar sum helst politiskur vilji til staðar hesi árini, so var koyrandi Ul Gásadals áðrenn valskeiðið var úti Gásadalsbergholið = var næst á skránni aftan á Trøllanesbergholid. Tað, sum tá hendi var, at arbeiðið til Trøllanesar varð steðgað, men ístaðin fyri at flyta út- gerðina vestur í Vágar, varð farið undir at bora leirvíks- bergholið. Aftan á varð so boriút- gerðin flutt norður aftur og kom hetta at gerað tað, at Trellanesbergholið kom at gerast tað dýrari, sum Gása- dalsbergholið var mett at kosta Var ein rúmlig játtan sett av fyrsta árið í valskeiðnum 81-85, soleiðis at ein brúki- ligur vegur (ikk: ein auto- strada) varð gjørdur til at flyta borutgerina ul inn- takið, so var ikki neyðugt at áleggja Felagskommununi nakað í hesum døgum. Men er tad ikki soleiðis, at mótvegis øllum ødrum í- løgum, ið eru framdar, so hevur gongdin við vega- gerðini í sambandi við Gásadalsbergholið verið ið als ikki samsvarar við tað, sum van- liga eigur at tara fram Hetta eiga fyrst og fremst teir politikarar, sum hava umboðað Vágarnar, á- byrgdina av. Og tað kann ikki forsvarast, at aftan á 32 år, so er vegurin framvegis ikki liðugur Men aðalmálið hesi nógvu árini tykist hava ver- ið, at játtanin ul ta nógv um- røddu vegagerð skuldi vera so mikið lítil á hvørjum ári, at einki veruligt kom burt- urúr. Harafturat hevur játt- anin enntá kanska ikki verið nýtt ul fulnar hesi nógvu ár- in Eitt mugu vit sláa fast, at tann måtin, ið S. Á. E. sum landsstýrismaður bar seg fram upp á í sjónvarpinum, aftan á at danska stjórnin hevði kravt at allar nyfløgur skuldu steðgast, var sera 6- heppin. Tí hervið framprovoker- aði hann ta stóðu, sum vit eitt fyribrigdi, eru í í dag. Hevdi hann kent sær hógv og latið vera við at fara út í fjølmidlarnar, so hevði stødan ivaleyst verið ein onnur. Í sambandi við ta játtan, sum landsverkfréðingurin hevur fingið, upp á 3 mill. kr., so er tað fyrst og fremst ein spurningur ímillum L. V. og Sørvågs bygdaráð, hvussu hesin peningur verð- ur nýttur. Persónliga vildi eg mett, at frægasta loysnin hevði verið at byrjað hetta arbeiði niðri í bygdini. Tí tað er eingin loyna, at tunga ferðslan oman ígjøgnum bygdina og ikki minst fram við skúlanum, hevur verið ein sonn deyðsfella og tað má sigast vera eitt stórt und- ur, at ikki fleiri álvarsligar vanlukkur hava staðist av hesum. Í ti sambandinum hava skiftandi bygdaráð havt ætl- anir at umleggja ferðsluna, soleiðis at tunga ferðslan varð til minst bága fyri skålabørn og bygdina sum heild. Afturat vanligum tíma- løntum arbeiði hevdi henda loysnin skapt fyritreytir fyri at fingið handverkarum oynni eina munagóða úr tøku, samstundis sun ferðsluviðurskiftini í bygd ini gjørdust tryggari. Frank Davidsen, løgtingsmadur 1