fríggjadagur 22. oktober 1993síða 16

Minningarorð um Dánjal Tavsen f. 10.06.21 — d. 26.09.91 Ikki kom tad mær til hugs, tå eg tosadi vid Dånjal fyri ikki so langari tid sidan, at hetta skuldi verda okkara seinasta samrøda Dånjal Tavsen, ella smidurin, sum hann ofta varð nevndur, var í bestu árum, tå ið hann í 1950 flutti til Servágs Sum útbúgvin innan jarnsmíð var tað na túrligt, at hetta yrki eisini skuldi verða hans ara lívsstarv Aftan á at hava arbeitt í leigaðum helum, bygdi hann sær smiðjuverkstað á keigkinum her i bygdini. Og nógvir eru teir sørvingar, sum upp gjøgnum árini hava nemið sær smiðjulærdóm hjá Dánjali, eins og nógvir av teimum aftan á hava starvast í smiðjuni Sjálvur var Dánjal fyri tí vanlagnu, at hann undir arbeiði við at fáa sær egin hús, fekk so álvarsligan lest, at tað stóð um lívið Men við einum treiskni og einum heilt ótrú ligum lívsvilja, gjørdi Dánjal ellum lækna spádómum til skammar. Hóast ófatiligar líðingar og langa sjukralegu við harav nógv mistum førleika, so gavst hann ikki á hond um. Tvørturimoti, so brynjadi hann seg út til nýggjar avbjóðingar, ið lógu fyri framman Saman við gðrum setti hann á stovn isoler ingsvirki, eins og hann var við í eðrum virk semi her í bygdini. Eisini varð Dánjal valdur inn í bygdar-råd- ið, har hann sat fleiri valskeið sum bygdar- ráðsformaður, og í tí sambandinum var hann eisini formaður fyri Felagskommununa í Vágum Politiskt vóru eisini boð eftir honum og var hann valevni javnaðarfloksins eins og hann røkti álitisstarv fyri flokkin. Tá ein hugsar um hvussu nívdur Dánjal var av tí løsti, hann fekk, so hevur ein ilt vid at fata, at hann kundi hava orku til at útinna tað, sum hann hevur lagt eftir seg, nú lívs- tráðurin varð avkvettur. Dánjal giftist við Vinnie, ið var ættað úr Servági og fingu tey trý børn saman. Við hesum fáu orðum vil eg lýsa frið yvir minninum um Dánjal Tavsen. Frank síða 16 Nr 201 — 22 OKTOBER 1993 — Lesarabrøv. Avtalan frå 12. okt. Føroya Arbeiðsgevarafelag vil loyva sær at koma vid nøkrum fåum metingum um avtaluna millum donsku stjórnina og Føroya Landsstýri frá 12. okt 1993 Avtalan sær út til at vera eitt framhald av undanfarnum av talum, t.v.s. at danska stjórnin heldur fast við, at stóru bank amir í Føroyum skulu fáa tann neyðuga peningin fyri at halda áfram, og at lán hjá landskass anum verða umløgd ul stats lån, so hvert sum tey falla til gjaldingar. Kósin er nakað meira skinklut viðvíkjand undirskoti á fíggjarlógini Í hesum partinum er ikki nakað nýtt. Donsku stjórnirnar hava staðfest teirra endaligu á byrgd av føroyska samfelag num við at halda bankakervu um gangandi og harvið tað mest neyðuga virksemið um framt at fíggja landskassa skuldina Efur ti sum hevur verið at frætta frá samráðingunum, so hevur danska stjórnin roynt at seta itøkiligar treytir og at blanda seg í teir einstøku post amar á fíggjarlógini. Tað hev ur eydnast landsstýrinum at halda donsku stjórnina uttan fyri smáluur á fíggjarlógini, men landsstýrið hevur tó verið noytt at ganga undir ávísar av teimum itøkiligu treytunum Taka vittað positiv fyrst, so verður ásett, at gerast skulu fíggjarætlanir fyri fleiri ár framyvir í sambandi við fíggjarlógina 1995 við føstun árligum sparingum innan hen uðsekini. Umframt at danska stjórnin tekur um endan figg) arliga, so er efur okkara tykki hetta tað mest positiva við av taluni, sjålvt um ásannast má at úrslitið av einum slíkum tiltak Kk! Kemur al Siggjast Í yrr enn um nøkur ár. Annars átti tað at verið óneyðug!t at fingið kravt frá ødrum, at slík sjålvsøgd vidurskifu skulu koma upp á plass Í avtaluni verður eisini nevni, at kannast skal »danske erhverystremmeordningers anvendelse på Færøerne« Hetta er okkum kunnugt kann ið fyrr, og urslitid hevur verið at stórt sæð ongir av hesum stuðulsformum galda fyri Før ovar Eisini stendur at danska stjórnin framvegis vil játta stuðul til at bera treytirnar í galdandi avtalu við EF. Vit mugu væl ganga út frá, at danska stjórnin frammanund an hevur stuðlað okkum í sam ráðingum okkara við EF, tó uttan at:vit hava fingið nakað burturúr. Í heila tíkið er ver andi avtala við EF als ikki egn ið ul okkara vinnumynstur, og er hon em beinleiðis forðing fyri at vit fåa gongd á samfelag ið aftur. Vit fáa ongantíð ov skjótt eina nýggja og betri av talu við EF Tad er ikki okkara lutur bert at finnast at og al vera svart skygdir, men vil eru í av [i fatan, at hendan avtalan ikki vi geva stórvegis eyka virksem landinum, í veruleikanum ott ist vit fyri, at:tað minkandi virksemi kemur at halda á fram. Tað, at loysnin uppá tað um í avialuni kallast »budget torbedringer< sambært !i2g} armalaráðharra okkara stórt sæð skal verða hækkaðir skatt ir, bendir á, at metan okkara er á góðari leið Men tað kann væl heldur ikk: vera væntandi, at ein av tala millum donsku stjórnina og Føroya Landsstýri skal hava avgerandi nýskipanir við sær. Tí tað eru jú førovingar fyri so at siga øll o felagsvidurskift stjórnin kann St gera annad enn at hjål ri um figgjarliga, alt vit sjálvir i Føroyum koma við loysnum um og lóggeva fyri Staðfestast kann at vit ert komnir Oogvuliga stutt í endur reiSnim av landi isannandi, at: so jemngt vil er hava okkara heimastyri tað bert vit sjálvi, sum geranakað við hesi viðurs Føroya Arbeiðsgevarafelag vi terta á allar avvarðandi part Få ar at taka Saman hendur at end reisa landið, skulu spadóm amir um orhga minkand fólkatal og virksemi ikki ganga Tad er ikki vist, at vit fáa so nógvar møguleikar afturat Føroya Arbeiðsgevarafelag Jógvan Vágsheyg, formaður >Avtalan< við donsku stjórnina er eitt nýtt lyftisbrot móti FF Taðer alment viðurkent, ateini tilsøgn frá javnaðarflokkinum kann als ikki roknast við. »Avtalan« við donsku stjórnina er bert eitt nýtt dómi um at flokkurin loypir frá eini greiðari ulsegn. Tá uppskot kom fram á fyrsta sinni um at avtaka prís- ískoyti til feskfisk, sum fiski- menn fingu sín part av, og at leggja tað um til ílegustudn- ing, sum bert reiðarin skuldi fáa, varð eg kallaður til fundar í landsstýrinum. Til umrødu var spurningurin um í hvønn mun fisk.memn framyvir skuldu fáa part í prísískoytinum og/ella varðveita inntøkutrygdina sum hon var. Á hesum fundi legði eg dent á, at varðveitsla av inntøku- trygdini hevði avgjørt fyrsta prioritet. Úrslitið var, at inn- tøkutrygdin var óbroytt og at fiskimenn mistu alt pris ískoytið. Nakað aftan luttóku eg og John Petersen í einum sjón varpsorðaskifti m.a. um hesar spurningar. Tá segði John Petersen ordarætt: > Tú slapp at velja millum inntøkutrygd og part av prísískoyu. Og tú valdi inntøkutry gdina« Hetta kann bert fatast sum ein politisk tilsøgn, eisini frå javnadarflokkinum, um at inn tøkutrygdin skuldi varðveitast sum hon var. Sum áður nevnt hevur leiðsl an í javnaðarflokkinum forrátt føroyskar fiskimenn við hes um avtalaða spælinum í Keyp- mannahavn. Og tíðin fer so at vísa, hvat ungmanningin ger, men helst hevur hon lovað at atkvøda fyri svikagerðini. Hendir hetta kundi javnaðar flokkurin hóskandi valt sær fylgjandi gravskrift, sum er »vebøn« eftir norska yrkjaran Arne Garborg So vere vigd til Hel kvar redde svikarsjel i Noregs land, kvar den, sum trulaust før i verk og svikfullt ord mot heim og fedrajord dømd vere han! Heng ham i neste tre — grav ham som en pestfeng ned på ubygd øy! Og ingen gravstein grå på denne haugen stå, hans namn i gløyme gå hans minne døy! Óli Jacobsen ;