mikudagur 10. november 1993síða 2

Í Upprudding og hvat so! EIN av okkara samfelagstrødingum, sum oftani hevur verið frammi í fjøl- miðlunum við atfinningarsomum og eisini konstrukuvum tankum, kemur nu við einum lemjandi kriukki av okkara politikarum. Tad er sum so einki nýtt, men í samrødu við eitt danskt blað mælir hann til at, allir politikarar taka seg aftur og lata heilt nýggj fólk koma framat. Ikki fyrr enn tá er nakar møgu leiki fyri at vinna aftur álit millum manna her á landi og millum eitt nú føroyingar og útlendingar. Vit hava eina poliuska áliuskreppu og verður hon ikk: loyst, so kann alt annað vera líkamikið. Nakað soleiðis endurgav útvarpið samrøduna vid samtelagstrødingin NU er tað soleiðis, at eitt fólk hevur tað stýri, sum tað sjálvt ynskir. Vit liva í einum demokrauskum samfelag vid teimum lyrimunum og eisini avmark ingum hetta ber í sær ikarar eru á ungi, í landsstýri ella fyri tað í kommununum kring landið er ikki nakað, sum kann dikterast av nøkrum einstøkum persóni. Tað er ein spum- ingur um, hvat fólk, te. veljarin ynskir Um politikarar ella feløg teirra meta, at teir hava ikki røkt sína uppgåvu nóg væl, og tiskil eiga at "trekkja” seg, er umframt at vera ein persónligur spurn ingur, tað er upp ul poltusku feløgini og at enda er tað upp ul veljaran at avgera. Hvørjir polit SPURNINGURIN er so eisini: hver er politikari og hvør hevur åbyrgd? Eru tað fyrst og fremt tey fólk, sum sitid hava í landsstýrunum seinastu árini, sum hava alla ábyrgdina av gongdini og tískilt eiga at taka avleiðingarnar og taka seg aftur? Eru tað øll tey fólk, sum | so ella so hava mannað ungið øll hesi FRÆLSI--JAVNAÐUR --BROÐRALAG seinastu árini? Og eru tað eisini teir mongu kommunalpoliukararnir kring landið, sum hava yvirbjóðingarpolitikkinum øll hesi "góðu" ár? verið vid í TA tú sum samfelagsfrødingur ynskir allar politikarar vekk yvir ein kamb, so noyðist tú í veruleikanum heilt niður á tað lokala planið, tí hava ungmenn misbrúkt sítt mandat hvussu tá vit teimum mongu kommunalpolitikaru- num, sum oftani í tøttum samstarvi við ungmenn, hava bygt út øll býar- og bygdasamfeløgini í hesum landi við dýrum havnum, virkjum, vegum, tunlum, ítróttarhallum, skúlum osfr.! Eru ikk: hesir líka sekir, tá vit skulu fara út og leita efur syndabukkum og finna orsøkin til manglandi álitið millum fólk og poliukararnar! AT tað vil vera Gmøguligt at tveita ol! hesi fólk á dyr og seta nýgg við her og nú kann ikki lata seg gera. Í hvussu so er ikki sum nakað krav úr "erva". Tað kann bert henda á nåtårligan og demo- kratiskan hátt. Vilja "gomlu" politikar- arnir sulla uppaftur og fáa teir undirtøku fyri hesum í sínum egnu flokkum, tá er tað teirra fulli rætur. Tað er so upp ul veljararnar at gera av, hvønn teir ynskja skal umboða teir í bygdaráðunum, á landsstýri. løgiing: og í NU tå tosað verður um at fáa burtur teir, sum skulu hava ábyrgdina av ringu støduni í samfelagnum kundi so verið spurt: hvussu við øllum teimum stjór- um, nevndarlimum, formønnum, ráð- gevum ol., sum heldur ikki vóru á varðhaldi í teimum yvirupphitaðu tíð- unum men tvørturimøu bara lótu seg fara við streyminum! Skulu hesir allir frå nú við ein brest og soleiðis kundi verið hildið fram. Fyri bert at taka eitt , i- Jan Miller Blaðfoik- Randi Jacobsen - Dagny Utgevar: P/1 $eslalurin Fyritaksstjóri. Krisjan Daði Joensen - Tórfinn Smith - | Uppsetng PT Sesíalurin Ljósmyndar: Kalmar Lindenskoy Hilmar Jan Hansen - Prent: PA Pressan 1981 Jústines Eidesgaard daemi: hvussu við SEV-leiðsluni og nevndunum í hesum felagsskapi, sum vit í dag - í bakspelginum - síggja hava tíkið munnin alt ov fullan, tå tað snúð: seg um at gera iløgur í vatnorku og nýggj dieselverk, alt roknað út efur eini mettari hækkandi elnýtslu! Her vóru tað fakfólk og lokalvaldir poltukarar, sum strongdu á at fáa loyvi ul at gera iløgur sum samfelagið í dag má stríðast við at gjalda aftur og sum helst fara at:tyngja landskassan enn meira fyri ikki at tosa um elprísin, hver einskatur skal gjalda. Skal nakað fáa avleiðingar í samfelagn- um skulu so øll hesi fólkini út í myrkrið? VIT kunnu uttan iva brúka nógv tíð til at tosa um skeivar metingar, sketvar avgerðir og manglandi ábyrgdarkenslu Men tað ber nú einaferð ikki til at rudda upp efur yvirupphitingina ifrå 80-unum, ti tá verður jú nærum eingin eftir. Vit kunnu so eisini fara víðari og spyrja hvar hevur mótmælt, tá vit bygdu alskynd skúlar og almennar stovnar við øllum teimu,m dýrastu og bestu hentleikunum? Mótmæltu stjórarnir og tey fólk, sum heldur enn fegin sóu, at teirra arbeiðspláss gjørdist tað besta? Gjørdu tey tað ikki, skulu so eisini tey ruddast upp? TAÐ er rætt at plasera ábyrgd. At hetta sýnist at vera ein mangulvøru her á landi eru tey flestu samd um. Tí má okkurt gerast við hetta. Men harfrá og so til at fara undir eina upprudding í samfelagnum, har øll tey, ið hava havt ábyrgd av yvirupphitingini so og so, verða tveitt ár dyr er eitt langt lop. Tað okkum tørvur er ein nýggjur hugburður Ein hugburður, sum leita frameftir, heldur enn at grava upp gamlar syndir og syndarar. Har tað ikki ber til at skifta út fólk í poliuskum og øðrum størvum Postac.: Postsmoga 78 orðatakið, at tad er ringt at fáa gamlan hund at sita - so eru vit noydd ul at fáa broytt hugburðin hjá teimum, sum í dag ráða fyri borgum og stíla fyri so ella so Hetta má vera fremsta málið heldur enn at fara út við avhøvdaranum, soleiðis sum fleiri ynskja tað. Vit eru so mikið fá í hesum landi. Skulu vit hava møgu- leikan at fáa samfelagið fyri seg aftur mugu vit øll vísa ein vilja til tess. At brúka tid og orku til at geva hverjum ødrum skyldina fyri alt tað ringa og skeiva, sum er hent í samfelagnum, byggir einki samfelag uppattur AT enda kundi verið spurt: hvør er tað, sum skal avgera, hver hevur skyld og hvor skal taka avleiðingarnar av hend- ingunum: eru tað Ld. teir sjálvbestalt- aðu dómarar, sum í dag havast at myndugleikunum fyri m.a. ikki at hava steðgað kreditlánistreyminum ul Føroya í 80-unum, men sum tá sjålvir lógu á kngunum í Tinganesi og bóðu um at fáa bílig kreditfelagslán? Og soleiðis kundi ein reksa upp mong onnur dómi. Latið okkum skifta tey fólk út, sum vilja tað og sum rætt er Men latið okkum øll somul fyrst broyta hugburðin tvs. laid okkum bróta upp um armar og stinga ut í kortið av nýggjum. Latið okkum gll taka í egnan barm. Vit hava sum so øll okkara part av skyldini fyri ti stóðu vit eru í - onkur meira onnur minni. Vit fingu teir politikarar, sum vit vildu hava. Vit valdu politikararnar, tí teir vildu út- byggja land okkara. Tað gjørdu ter, og vit valdu teir aftur. Meta vit nú, at tað varð skeivt, so hava vit okkara demokratiska rætt at vraka teir og velja aðrar Argjum 110 Tórsharn Tøiston: 13820 Tølotax 14728 —— megu tey somu fólkini gera sitt ítarsta | til at taka til sín henda nyggja hugburðin. Hvussu bakvent hetta enn | kann ljóða og kann vísast ul ) Marita Petersen, løgmadur um “bakagolurnar": Løgmadur: nevndir vid síðuna av ti Landsstýrið | arbeiðir við málinum Nú um dagarnar avgjørdi tann búskaparliga og politiska nevndin i fólkatinginum at málið i sambandi við keypið av partabrøvum frá Den Danske Bank í Feroya Banka skal kannast. Ikki fyrr enn tað er gjørt ter hon at góðtaka seinastu avtaluna millum stjórnina og landsstýrið. Við hesum gongur nevndin im6ti avgerðini hjá stjórnin! ikki at gera meira við málið. Løgmadur sigur í eint viðmerking til støðuna hjá búskaparligu og politisku nevndini, at landsstýrið longu hevur skotið upp fyri dønum, at vidurskift- ini vidvikjandi yvirtøkuna av Føroya Banka vórðu tíkin upp, men tað hevur ein frá danskari stjórn- arsíðu mett ikki var neyð- ugt. Kann tann búskap- arliga nevndin í fólka- unginum nú sannfgra stjórnina um at kanna vidurkiftini, so er hennara avgerð í okkara áhuga. Løgmadur heldur tað annars vera sera spell, at løgungid nú skal fara at arbeiða við einum máli, sum landsstýrið arbeiðir við. -Eg havi boðað ting- monnum frá, at vit í landsstýrinum hava ukið Løgmadur heldur ikki tað er rætt, at tingið samtykkir at seta tingnevndir at arbeiða við mál- um, sum landsstýrið longu ar- beiðir við hatta málið upp. Vit hava eisini skrivað hetta til danir í september og vit hava nú latið tað fara gjøgnum embæusverkið í . fíggjarmálaráðnum. Marita Petersen heldur fyri at skulu vit venda okkum tl donsku stjórnina so eigur tað at vera landsstýrið, ið ger tað og ikki løgtingid, og landsstýrið hevur sagt unginum frá hesum. jan -1 hesum étryggu tíðum haldi eg tað er sera um - ráðandi, at tey, sum eru í samgongu, standa saman. Hetta sigur Marita Peter- sen, legmaður og for- maður javnaðarfloksins í eini viðmerking til, at ein meiriluti í rættarnevndini fer at leggja ålit fyri tingid um, at tingid skal seta eina buskaparliga nevnd til at finna fram til loysnir. Løgmadur heldur tad vera ógvuliga óheppið, at ungið nú fer at seta umsitingarligu skipan tú longu hevur. -Er talan um at gera broyungar í ungskipanini, soleiðis, at tú skal hava eina búskaparliga og pol- iuska neynd av sama slag sum tann danska, so er tað nakað, sum ungið má taka støðu ul. -Men uppgávan hjá hesi neyndini er beinleiðis eitt umsitingarligt mål, sum landsstyrid arbeidir við. Sumt av ti er bein- leiðis landsstýrisarbeiði og annað er embætismanna arbeiði í Tinganesi. Løgmaður heldur ti ikki, at tingid eigur at broyta verandi manna- gongd og harvið taka ar- beiði úr hondunum á landsstýrinum. -Tað skap- Ar ótryggleika bæði í tí politisku skipanini og hjá borgarunum. jan SNE Få +