leygardagur 13. november 1993síða 16

Síða 16 gongur - og tummilskrúvan tykist at hava drúgvan Sjónar- skrúvugang skrivar Heri Mohr í ix | MIG 1!aarg k meldurriðamegt tor at taka okkum av fótum og emja alt okkara samte lag orsakað av ti 1 liga poliukki, sum skift 1 ar andi landsstýri og okkara fólkavaldu løgungsmenn hava rikið í nógv ár. Ein poliukkur, sum føroyskur og danskur serkunnleiki í fíggjarmálum áhaldandi hevur ávarað um og spátt ringan enda, varð annað skinn ikki tikið um bak. Men tíverri, okkara po- litíkarar tyktust ikki at láta um vón, tí í texta sorgleysu matadorkendu spælaratilveru gekk tann sosiala, radikala, liberala, orala planøkonomiska lóggevingin sum fótur í hosu. So seint sum í 1988 vóru tó flest allir føroy- ingar greiðir yvir, at nú stóðu vit á uomini til katastrofu, at tað figgjar- liga stødid hjá ti illa trevsada Palliba hekk i einu tunnum trådi, og at allar årar skuldu leggjast út til tungan róður: boðabrot um flesjar og sker, sjóaródn, hav og gjålv og gerd — alt i sorl og sor - — myrkur og niður og norð - — mein eru mannakor —« (.H,0.D.) Men hvørji hyggjuráð høvdu landsins kosnu menn at taka ul? Jú: 1. Nakrar fáar dagar aftan á at landsstýrið síðst í maí mánað 1988 hevði á- sannað, at skandalan inni á Skála Skipasmiðju var veruleiki, og tað var sannlíkt, at hon fór at kosta skattaborgarunum ótaldar milliónir, kunn- gjørdi landsstýri eina løg- Nr. 217 — 13. NOVEMBER 1993 VID Nest 108 nermHavu stýrinum landskassans M * vegna at taka lån ul gerð | av undirsjóvartunnhi um Vestmannasund vid hart hoyrandi vegagerð við upp ul 200 milliónir krónur Løgting10 viðtók lógina við landsstýrisins við merking um, at »ynski | um fast samband um Vestmannasund hevur verið frammi av og á seimastu 10-15 år«. Uuan nakað drál varð farið undir arbeiðið, og | upp á stutta tíð vórðu 45 milliónir krónur oystar í eitt hol í ú vøkru náttúr- uni nordun í Leynum, áðrenn arbeiðið varð steðgað eins brádliga sum tað varð byrjað. Men landsstýrismenn, sum alment hava bedýr- að, at skattaborgarin ong- antíð skuldi gjalda nakað fyri undirsjóvartunnilin, hava um ikki annað so moralska skyldu at greiða skattaborgarunum frå, hvør ið skal afturgjalda tað uppukna lánið ella | tað, sum er brúkt av ti. | 2. Umleið somu tid Kunngjørdi landsstýrið | eina legungslóg um lán/ serlån ul fiskifør. Við hesi lóg heimilaðu 27 løgtingsmenn lands- stýrinum landskassans vegna at læna upp ul 150 | milliónir krónur at nýta | ul fiskifør, sum vóru i trongstødu vegna mun- andi broyungar i rakstrar | grundarlagi teirra. | Sambært landskassans roknskapi vórðu umleið | 127 milliónir útgoldnar í | serlánum, sum í flestu | førum ongantíð komu aftur í landskassan. 3. Í fi rk 1 1988 } » Y 1 HLGÓL HAST 0 0 mill KFOT c 1 ] r > ' yrt UDDNØE heimsins fram KOMI [ISA á n skattaborgarin framman undan hevði stuðlað við studningum, lánum og vedhaldum A sumri sama árið kunngjørdi landsstýrið eina løgungsløg um lån ul endurgjald fyri upp høgging av nevndu skip- um. Samsvarandi hesi lóg kundu lánast 30 milliónir ul endamálið. Framhald andi ul upphøgging játt aði lagungið 35 milliónir í 1989 og 50 milliónir í 1990. At hesi »upphøgdu« skip í stóran mun høvdu farið úr flotanum uttan almenna hjálp, er væl ongin ivi um, men neyð- ars Palliba, hann má sanna, at Otøkk er verð- sins løn, tí at tað, sum hann so væl og virðiliga hevði stuðlað, slapp hann at beina burtur við at gjalda 155 milliónir. Hetta má sigast at vera moralur á sera lágum stødi. "2... Og so komu bodini 6. oktober 1992 frå tåver- andi og fyrrverandi løg- monnu,; ai Føroyum var kolera ella pest farin at ganga. . men roulettan gong- ur, og tummilskrúvan tykist at hardrúgvan skrúvugang. Heri Mohr Eru tit svakir? Tidindabladid C+ Mong eru dømini í heimsseg niðurundirkomnar tjóðir, ið hava bjóðað fí Ja, en nazisar eru bodnir vælkomnir uni um anum vælkomnum av undirbrotligum stjórnum Hvat fer fram her á landi júst í hesum degum? Jú, mánadag in 18. nov. kemur veldug bretsk sonevnd »oljuserfrød inganevnd« og skal gista her ti hósdagin 18 Er veruliga nakar í hesun landi so bláoygdur at trúgva, at hetta er ein sendinevnd, sum vitjar okkaraniðurundirkomna land einans av filantropiskum orsøkum? Helst eru fleiri, sum halda tað Talan er um einki minni enn størsta figginda Føroya innan komandi oljuvinnu, sum kem ur at snodda. Teir vita, at før oyingar búskaparliga eru á kngunum og fara at ganga við il alt Bert fáar mánaðir eftir at bretar sendu amerikanskt skip 17 fjórðingar inn um føroyskt mark at gera kriminellar seismiskar kanningar, eru teir so nasadjarvir at koma at »vitja« okkum, helst leggja okkum lag á, geva kkum góð ráð eini komandi oljuvinnu viðvíkjandi. Onkur tyr helst hesum møsni. Men vita skal alt Før- oya fólk, at hetta er enn ein av nógvum ráðagerðum móti Før- oyum. Vit hava einki sum helst at tosa við fíggindan um. Ein fígginda, sum hevur eittans endamál: At fáa sum burtur úr føroysku oljuni. Alt annað er tvætl. Teir koma ikki mansterkir fyri at hjálpa okk um. Hugsa bert um tey órímu ligu marknadarkrøv, teir seta mest okkum, júst fyri at tryggja sær sjálvum oljuna Her í Norðurlondum er stað fest, at danir fingu ta vánalig- astu oljuavtaluna við útlend ta bestu at í >Frágreiðingini frå Olju ráðgevingarneynd Landsstýri sins< verður at kalla alt nevnt, liga byusvidurskif Føroyar og onnur lond. T.v n rokna við heivtumt vi e innu vit rokna av urtøkuni, meðan bretar fara avstað við restin Sannleikin er tann, danskir kapitalistar hava niðurbundið okkum. Tí koma bretar nú at tosa við okkum. Legung og landsstýri hava als einki vald, hóast løgtingsmenn tvætla tómt tos í dagav ís í svarta sjón leikarhúsinum á Tinghúsvell inum. Valdið er í Bruxelles. Seismiskar kanningar verða gjørdar, og tær verða seldar ti hægstbjóðandi. Neyvan eru nevndu kanningar, sum av til- vild vórðu uppdagaðar tær einastu, sum fremmand lond — helst bretar — hava gjørt innan mark okkara Vitmugunú- ikki í morgin gera okkum púragreitt, atoljan fer ikki at bjarga okkum burtur úr nakrari kreppu. Tað kann einans eitt nýtt samfelag gera. Kanska onkur minnist aftur til 1974, tå heimsumfatandi olju-»kreppa« var (hóast hetta var ein fiktiv kreppa). Her á landi sluppu privatbilar ikki at koyra sunnudag og eftir klokk an 6 á kveldi. Sunnudagar sást tú úti á gøtunum fólk spáka, sum tú helt vera deyð fyri fleiri Tá kom undan kavi, at USA við sínum ómeta árm síðani liga oljurikidømi í mest møgu ligan mun goy mdi sína olju, og heldur nýtti olju úr Miðeystri Tað var umráðandi at nýta fremmanda olju fyrst. Tá hon er uppi, hevur USA sína egnu olju sKul faa ema avtai st hjálpir nakað sum helst upp á sundursorlada búskapin. Vit eiga al goyma okkara olju nógv år fram í tíðina. Vit skylda okkara langommu- og langabbabørnum hetta fyri tær buskaparligu brotsgerðir, sum okkara kraddarar og speku lantar hava framt í navni há lovaða marknaðarbúskapar sins Vit kunnu einans loysa kreppuna sum ein sjålvstødug tjóð, har fólkið og ikki speku lantar, stýra landinum Latið oljuna liggja, har hon er, so at eftirkomarar okkara kunnu eiga hana afturfyn tær ræduligu brotsgerdir, okkara spekulantar hava framt. Bretar hava vit einki at tosa vid um, hvat olju vidvikur. Teir vóru skjótir at gloyma tómu lyfti Churchills ul føroyingar eftir Annan Heimsbardaga. Arnbjørn R. Thomsen BILLUTIR útvegast til FLEST ALLAR BILAR Fa. BILLUTI TW. Fax. 21605 21666 4 H Em, ER —