týsdagur 16. november 1993síða 2

i Jan Múller Baðíók. Randi Jacobsen - Dagny = PA Sosialurin | Fyritaksstjóri Krisjan Dahi Joensen - Tórfinn Smith - | Uppsetng P/ Sosialurin Argjum 110 Tórshæm | Ljósmyndari: Kalmar Lindenskov Hilmar Jan Hansen - Pront: P/t Pressan 1881 | Teisíon. 11829 Taletar 14729 | Ahugaverd rådstevna FRIGGJADAGIN og leygardagan sk aði landsstýrið fyri eini oljurådstevnu í Havn. Stevnan varð sera åhugaverd og nógv kom fram, sum kemur at fáa stór an týdning fyri bæði víðari orðaskifuð og eisini tær avgerðir, sum í næstum og komandi árini skulu takast av mynd ugleikunum í sambandi komandi kann ingar og eina møguliga komandi olju vinnu TAÐ var løgmaður, sum tók stig ul hesa stevnu m.a. efur ynski frá tingmonnum, sum hildu, at:tað hevði verið gott og rætt at fingið betri innlit í hetta stóra og nýggja málið, sum ein komandi oljuvinnan er. Tí var tað við spenningi, at fólk møttu á ráðstevnuna fyri har at síggja andsliuni á teimum mongu poliukarunum, sum telja 32 ungmenn og 6 landsstýrisfólk. Tú gjørdist sera vénsvikin av at síggja, at bert ein partur av hesum 38 fólkunum vóru hjåstødd. Summir teirra mettu fyrsta dagin og sóust ikki aftur seinna og avgerandi dagin, tá evnini vórðu sera viðkomandi og har lagt varð upp ul orðaskifti. Nú hevur hetta við líuu luttøkuna frå politikarunum verið frammi í loftmidlunum og skulu vit ikki greina hetta út í æsir. Bert hesi fáu orð: tað er sjálvandi ikki rætt at generalisera, tí har vóru fleiri politikarar vid, sum trúliga lurtaðu báðar dagarnar. Hóast tað møguliga hevdi verið rætt at nevnt nøvn, so fara vit ikki at gera tað her. Ti sjálvandi hevur tað ikki borið ul hjá summum at koma. Men vit hava varhugan av, at tað tíanverri er ein ávís líkasæla millum summar politikarar at stórur sugvå Ul sum teir fyrr ella seinni koma at vidger: sin Uppiy sing um ust ley eynni t uni TAÐ átti at verið fyrsta treyt hjá einum poltukara, sum letur seg velja inn á ung, at hann kunnar seg vid flest øll samfelagslig viðurskifu. Hetta bæði fyri at verða ortenteraður men eisini kunna málsviðgerðini innihald og harvið eisini tryggja, at tær avgerðir, sum verða uknar byggja á innlit og kunnleika. Vit hava í hesum blað aftur og aftur heitt á politikararnar at vera meira vid í ti almenna tjakinum í blaðnum, men aftur her vísir tað seg, at bert eitt líuð fátal letur við seg koma. Vit skulu ti her gera var við okkara misnøgd og vónbrot yvir, at ikki allir ungmenn, sum høvdu møguleika ul tess, vóru við á hesi rådsevnu, sum jú serliga varð ætlað teimum. Ikki at meta til slíka ráðsteynu er at vanvirða tann tingsess tú er valdur til at umsita. Og ein týðandi partur av åt umsita ein slíkan fólkavaldan sess er nettup sjålvskunningin hetta sjålvur/sjålv at seta seg inn í týðandi og álvarslig samfelagsmál. fyri harvið at TíÐINDABLAÐIÐ Sosialurin hevur eisini roynt at geva sitt íkast ul eina slíka rådstevnu og kunning um málið sum heild við at bjóða fólki ein sokall- aðan kunningarpakka tvs. ein oljupakka, har nógv av tilfarinum, sum hevur verið í blaðnum seinastu árini um olju, undirgund og marknaósemju er savnað saman i ringbind og ti er rættvunnin upplysing. Tad skal sigast, at fleiri tingmenn og fakfólk hava tiki5 av tilboði okkara, men vit skulu gera vart við, at eru tað onnur eitt nú ungmenn og kanska ikki minst teir politikarar, sum ikki vóru við á oljurådstevnuni, sum vilja ogna sæt umrødda oljupakka, so eru teir hjartaliga vælkomir at seta seg í samband við blaðið. Her fáa teir nógva vita um tað, sum er sagt í hesum mál: umframt at vit dekka oljurådstevnuna. So tað er bara at nngja ul okkara og tit fáa Oljupakkan send andi eisini sjálva HVØRJA niðurstøðu kom tá stevnan til kundi verið spurt! Her kom nógv áhugavert fram m.a. høvdu gestirnir úr Noregi og Bahrain sera áhugaverd inn- legg, men eisini hini innleggin! vóru áhugaverd og hava so avgjørt givið fólki nakað at hugsa um. Ein kann væl loyva sær at siga, at høvudsnidurstødan var henda: føroyingar eiga sum skjótast at byggja upp eina umsiting, sum tekur sær av gllum málum , sum hava ulknýt til olju og undirgrund. Henda umsit ingin eigur at stinga út í koruð karmarnar fyri eini lóggávu á øllum økinum og sum eitt tað fyrsta eigur hon at taka upp samráðingar við øll seismisku feløgini, ið eru hugað fyri at fara undir kanningar vid Føroyar. Samráðingarnar við bretar um markið halda fram og hava ómetaliga nógv at siga fyri okkum føroyingar og hava teir eisini beinleiðis tilknyti ul framtíðar gongdina í øllum oljumålinum. Tað er ti neyðugt, at okkara samráðingarfólk fáa allan tann stuðul hesi hava fyri neyðini Her er talan um kanska eina hina mest avgerandi og álvarsligu samráðing í føroyskari søgu, nú talan er um at skula hava ognarrættin til alt tað øki, sum vit meta at vera okkara. Eitt øki, sum i framtíðini kann hava ómetaliga stóran i fólkið her skal møguilga tydning fy Tad ríkidómi snyr SCR VIT fara at løgzmanni um, at vil I taka aftur orðir hesum máli mugu fara varliga fram men heldur ikk: so varliga, at alt bara stendur í stað. Tað snýr seg um at fáa tey røttu fólkini ul at arbeiða við hesum málum, tað snýr seg um at upplýsa politikararnar soleiðis, at teir - einaferð skyld - kunnu standa saman sum ein maður saman við resuni av Føroya fólki og mótvegis umheim- inum. Orðini hjá Sverra Dan Joensen um, hvussu nógv tað hevur at siga at øll draga eina og somu línu og samarbeiða vórðu oftani frammi á ráðsteynunmi og okkurt kundi bent á, at vit - kanska fyri ferð í føroyskari politiskari søgu nettup standa saman sum ein maður Kósin er løgd. Vit skulu ul at kanna um olja er í undirgrundini. Vit skulu fáa eina góða avtalu við bretar og vit skulu tryggja, at ein komandi oljuvinna fer at vera gagnlig fyri hetta land og fólk soleiðis at hon ikki fer at neyðtaka alt samfelagið men fer at verða ein nátúrligur partur av einum fjølbroyttum vinnulívi, har fiskivinnan framvegis fer at verða høvudsvinnan. Finna vit olju so vita vit, at hon varir ikki í allar ævir Men duga vit at handfara okkara fiskatilfeingi, so kann tað vara í allar ævir, og tí verður talan um ein útvikling, har vit royna at fáa sum frægast burtur úr øllum tí , sum nú finst í havinum og undir havbotninum. Til tess krevst innlit, upplýsing og ein vilja ul at standa saman sum ein maður. Nú er at stinga út í kortið. Lesarabrøv Viðv. Sjukrahusverki Føroya Núkjakið umsíðir eisini er far ið at snúgva seg um Lands sjúkrahúsið (LS), vil eg heita á tygum sum landsstýrismann í heilsumálum, um at svara hes um spurningum i fjølmiSlunum førovsku 1. Hvussu nógvar sergreinir eru á LS? YPUSKAar 2. Hvussu nógvir serlæknar eru knýttir til hverja av hesum sergreinum? 3. Hvussu nógvir sjúklingar í miðal, yvir eitt 3 ára skeið, hava fingið viðgerð á hvørjari av sergreinunum ” 4. Heldur tú, at tað er ein ella fleiri av hesum sergreinum vit kundu spar! pening, um vil nidurløgdu hesa viðgerð og í staðin sendu sjúklingarnar t.d. á Ríkishospitalið? S. Er tað ikki rætt, at um smáu sjúkrahúsini ikki hava ein yvirlækna, er tað sera trupult, fyri ikki at siga Ógjórligt, at fáa hjálparlæknar ella van ligar hospualslæknar og um sjúkrahúsið ikki hevur eina sergrein, ja, so er tað líka must omøguligt at lækna? fån ein P jaa ein yvir Eg takki fyri svarið og vóni, at tað fæst ein skilagóð loysn á Til Foroya Landsstyri, Løgtingsins Fiskivinnunevnd Viðv. løgtingsmåli nr. 17 1993: Broytingar i løgtings- løg um minstuløn, dagstudn- ing og minstaforvinning. Útvarpið greiddi í gjár- kveldið frá, at nú var komin tann broyting í nevnda lógar uppskot, at tað »bert« skuldi vera dagstudningurin, sum var treytaður av inntøkuni undan- farnu 12 mánaðarnar Fyri at fyribyrgja sllum mis skiljingum vilja vit gera greitt beinanvegin, at ein slík broyt- ing broytir einki upp á okkara støðu í hesum máli, soleiðis sum hon seinast varð lýst í brævi okkara dagfest 2. no- vember, har vit boðaðu frá, at varð eitt uppskot samtykt, sum minkaði um inntøkutrygdina hjá fiskimonnum, fór såttmålin úr gildi við teimum avleiðing um, sum hetta fer at føra við sær. Annars vísa vit til okkara sjónarmið, sum tey vóru sett fram í umtalaða brævi. Og vit vilja enn eina ferð undirstrika, at fiskimenn fara undir ongum sjúkrahúsverkinum í Føroy um, men hugsi, at vit fyrr ella seinni koma at sanna orðini hjá Asbjørn Joensen, sála, at í Før oyum eru 3 smá sjúkrahús, trupulleikin er tann, at tad eina er ov stort. Vinarliga Arni Joensen, Klaksvik umstødum at lata sær lynda, at teirra vidurskifti skulu åsetast i avtalum millum landsstýrið og donsku stjórnina. Henda støda fiskimanna kann bert verða styrkt av, attað er alt sum bendir á, at avtalan við danir á hesum eki er bein leiðis bílegging úr landsstýrin- um, og tað tykist eisini at vera greitt, at tað er júst fiskivinnu umsitingin, sum stendur aftan fyri hesa ráðagerð Staðan hjá fiskimonnum verður enn meira styrkt av tí veruleika, at tann útlegging av tí, sum stendur í avtaluni 1 februar um inntøkutrygdina hjá fiskimonnum, sum fram gongur av hesum lógarupp skoti er beinleiðis í stríð við ta útlegging av sama spurningi, sum danski forsætismálaráð harrin boðaði frá í brævi til for mann FFs dagfes 15. mars. Og vit hava uttan úrslit roynt at fåa løgmann at greiða frá, hvussu landsstýrið kann hava góðtikið eina útlegging av hesum máli, sum bæði er í stríð við egna út- legging aftan á 1. februar og neyndu støðu hjá Poul Nyrup Rasmussen, forsætismálaráð- harra. Vit ivast annars ikki i, at nýggja uppskouð hjá lands- styrismanninum í fiskivinnu- málum er ein stig fyri stig« loysn. Fåast fiskimenn at gloypa hesum ivast vit ikki i, hvørji »krøv« frå dønum, sum verða við i komandi avtalu við danir. Vit vilja ti enn einaferð undirstrika, at fiskimenn eru til reiðar at prógva í verki, at teir ikki vilja lata um seg ganga hesa vanvirðisligu viðferð, sum teir hava fingið. Og ser- stakliga ikki tá upprunin til hana er ein fiskivinnuumsit ing, sum fyrst og fremst er merkt av rættarloysi, og sum annars ikki bakkar fyr at taka landsstyri og løting, ja, enntå landsrætt og landsgrannskod ara, av rædi Annars vilja vitenneina ferð minna um, at vitmeta okkum at hava eina politiska tilsøgn um, at inntøkutrygdin skal verða varðveitt óbroytt Um nýggja uppskotið er annars stutt at siga, at við tí verður framvegis gjørdur mannamunur millum menn á sama tun. Og avleiðingin kann eisini gerast tann, at hjá mann ing við sama fiskiparti undan farnu 12 mánaðarnar kann stødan gerast tann fyri ávísar túrar, at skiparn fær minni burtur úr enn dekkarin. Upp- skotið merkir eisini, at for skotið hjá langfaramonnum kemur at fara í hvussu er úr kr 15.000 í kr. 11.000 um mán aðin Vit kunnu undir ongum um stødum góðkenna, at teir sum leggja rygg til meginpartin av okkara útflumingi, skulu fáa eina slíka viðferð. Sagt verður frá hesum. Við heilsan FOROYA FISKIMANNA- FELAG Óli Jacobsen