leygardagur 4. desember 1993síða 8

Síða 8 Niels Juel Arge við fimmtandu bókini: Søgan er rik, Nr. 232 — 4. DESEMBER 1993 hon tømist ikki — Onkuntid, so kedist eg av einum evni, men so skifti eg. Tad er seinna bókargðin um stridsårini prógv um. Nú er triðja bókin útkomin, um teir sum sigldu úti. Søgan kann ongantíð skrivast liðug, spurningurin er bara hvar tú geust, sigur hann Eftir Jústinus Eidesgaard Niels Juel Arge ríkar unga ættarliði við søguni um stríðsárini Tað er hósdagur seinna- partur, Høgættin er so lág yvir Havnina, at hon ger mun. Grovir heglingsæl- ingar koma vestaneftir við ferð oman gjøgnum Havn- ardal og yvir høvudsstadin. Fólk renna skjótt inn og úr bilunum og tey til gongu kroka inn til tað lýsnar aftur í vestri Undirritaði hevur avtalu við ein tann mest frá- søguglada mannin seinastu fimtan árini. Niels Juel Arge, sum síðan 1978 hevur givið eina bók út árliga. Klokkan ty stundisliga hittast við í heimi hansara við Tinghúsvegin. Heimið hjá Niels Joel angar av mentan, veggirnir eru klæddir við myndum í ógvuliga fjølbroyttum úr- vali og bókahyllarnar eru stórar og tungar. Vit sessast. Finnur ein enda Bókargðin eg arbeiði við í løtuni snýr seg um teir sum sigldu út undir krígnum. Triðja bókin er júst útkomin. Hetta er eitt sera áhugavert evni at viðgera. Mangir føroyingar sigldu úti undir krígnum. Teirra sega hevur næstan verið gloymd, kanska bert tey allamærmastu hava vita um, hvussu teir hava havt tað, sigur Niels Juel Arge. Onkuntíð hevur verið ringt at fingið menn at siga frá, tá teir hava fingið at vita, at hetta skal koma út í bók. Men vit hava tosað saman fleiri ferðir og at enda, so hava teir játtað at luttikið. Hetta er ei yrk tíðarskeið í lívið í i 1 skri að Sur í tað k k ' 10 i k y t WT á r aðrar, sun iðis koma vit Jo lor TÁ 5 sn im stridsårini, s kenna fólk meg eisini efurhondini og vita hvat eg vil, sigur Niels Juels Arge Sagan um hetta tíðar skeið hjá føroyingum er so fjølbrovu, at ein ongantíð gerst liðugur at skriva Spurningurin er bara hvar tú skal gevast við teimum ymisku evnunum. Ein troyttast eisini av at arbeiða ov leingi við sama evni, Sigur Niels Juel Arge Á stórum søvnum úti í heimi Hyggur tú eftir keldu- listanum aftast í bókunum hjá Niels Juel Arge, so sær tú at hann er ógvuliga grundigur maður. Drúgvt kanningararbeiði = liggur aftanfyri hvønn einasta kapittul og fråsøgugledin lýsir úr hvgrjum einasta broti. Eitt annað sum eyðkennir bøkumar hjá Niels Juel Arge er at hann veit, áðrenn Tidindabladid ESKIL áðrenn fyrsta slagið hevur rakt knapparnar á teldunu, hvønn hann skrivar til. Bøkurnar eru skrivadar soleiðis, at øll ið duga at lesa og hava áhuga fyri søgu, kunnu fáa nakað burt - urúr. Hepna myndavalid ger eisini bøkurnar áhuga- verdar at blaða í gjøgnum. Eisini um ein so bert lesir myndatekstirmar. - Tað hevur verið eitt knoss, at fáa til vega tilfarið til allar bøkurnar hjá mær, men eitt áhugavert knoss. Í 1983 var eg uttanlendis og kannaði okkara søgu frá bardagaårunum. Eg, konan og sonunn Magni vóru bæði í Týsklandi og í Bret- landi. Har har komu vit fram á myndasøvn um Før oyar undir krignum. Mynd- ir sum ongin féroyingur fyrr g finna 1 g ; oe DK villifi i m Kkil Va KK - u n. 5 kk * i ) 1 y ! » if K ki Durti fyrstu På Á Pr i lår. I las Magni var á savninum hex Mi hann næstan givið upp. Vit fóru neyvan at finna nakrar myndir úr Føroyum. Teir granskarar sum véru á savninum, komu teir flestu úr fyrrverandi bretskum hjålondum Hetta vóru menn, sum leitaðu eftir teirra søgu. Litaðir menn.. Magni var sum sagt næstan givin á hondum, men so sær hann ein eldri mann standa nærhendis Hann fer til mannin og spyr hann, um hann visti hvar nakrar myndir frá seinna heimsbardaga úr Føroyum funnust. Maðurin hugdi uppá Magna og segði: "Tær liggja í hesi skuffuni." Magni hugdi og so var, føroysku — myndimar i savninum lógu allar í einu skuffuni. Men tað var ikki heilt av tilvild, at maðurin visti um myndirnar. Hann átti ein vinmann í Liverpool og hesin var giftur føroysk- ari kvinnu. Hon hevði biðið hann leita eftir myndum úr Føroyum á savninum og tað hevði hann gjørt. Á hendan hátt komu myndir fram, sum høvdu ligið og savnað dust í mong ár, og sum eru ein partur av okkara søgu, sigur Niels Jucl Arge. — Vit vóru eisini í Týsk- landi, í Freiburg, á einum savni. Har komu vit fram á mangt áhugavert. Har sótu eisini danskarar og norð- menn og kannaðu. Týskararnir vóru eitt sindur meira trekir at arbeiða saman við. Eg veit ikki um teir heilt eru komnir yvir, at teir taptu kríggið. Men tað visti seg, at tá vit fyrst høvdu fingið fótin innan- fyri á savnunum, so vóru teir hjálpsamir, sigur Niels Juel Arge Ég havi eisini fingið hendur á góðum tilfari úr Keym Keypmannahavn Arbelål hvønn dag var við at menna henda ongum ui 1 dag ein týdningarmiklasta = ment unnarstovn y virhøØvur Eg havi tað gott í dag Herfyri fekk eg herviliga sjúku, men hon lagaði seg aftur og nú er heilsan góð Tó avmarkingar eru og eg kann ikki flyta meg úr oyggj Í oygg sum fyrr Eg var eitt "system menniskja" og eitt sindur er efur av ú enn. Eg arbeiði einar 4-5 tímar um dagin uppá útgávuvriksemi, ann- ars havi eg nógmikið at takast við. Uttanfyri er stóru urtagarðurin og hann fer við nógvari tíð um summarið. Og leigi eisini eitt traðar stykki, har havi eg seyð gangandi, eisini gæs. Men tað skal tú ikki skriva, tað er abbasonurin sum eigur tær, sigur Niels Juel Arge loyndarfullur og við einum lítlum skálkabrosi. Ein føroyingur í nýuggjastu bókini hjá Niels Juel hitti mann sum heyði siglt við størsta ytyska kriggsskipinum, Graf Spee GG SIL" ód: