Sosialurinarkiv
Sosialurin 1993-12-23, síða 6
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

hósdagur 23. desember 1993síða 6

‹ fyrra síða allar 28 síður næsta síða ›

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

Síða 6 Tað, sum tit ikki hava gjørt ímóti einum av hesum minstu, tað hava tit heldur ikki gjørt ímóti mær. (Matt.25,45) Einatero seinasta vetur hendi tað, at Harr- in Kristus á ferð síni kom inn í eina líta bygd, sum bardagi hevði verið um sjálvt teir seinastu dagamar av hesum ræðuliga krignum, og sum ú allastaðni var merkt av oyðingini. Harrin var móður efur langa ferð. Fótur hansara vóru eymir, og hann hevði longu í fleiri dagar onga heita súpan fingið í kroppin. Hann var heldur ikki til at kenna aftur, men var ílæun striputa búnan hjá einum fyrrverandi konsentrasjónslegu- fanga við nummarinum »Buchenwald 777«. Tá ið hann gekk yvir um torgið, fekk hann eyga á eina krambúð við matvørum, sum stóð næstan óskadd við oydiløgdum og skaddum húsum báðumegin við. Nýggir reyðir tigulsteinar her og har í tekjuni søgdu frá, at hon hevði fingið ein smávegis skaða, sum skjótt var afturbøttur. Keypmadurin stóð aftan fyri diskin, og júst í tí løtuni, Harrin vágaði sær inn um dyrnar, var eingin annar í krambúðini. Harrin så, at maðurin enn átti ein óbýttan, reinan jakka at vera í, og hoyrdi, at keypmanskonan frá einum rúmi aftanfyri krambúðina rópu mannin og børnini inn ul nátturðaborðið. Tá menu Harrin seg upp og bað tey geva sær nakað at eta. Maðurin mátaði fangan, sum stóð framman fyri honum, við einum gransk- andi, ivingarsomum eygnabrái og spurdi, um hann hevði nakað skamtanarkort. Harr- in noyddist at viðganga, at hann hevði verið åvegis í fleir mánaðar, og ti einki kort hevdi at visa fram, tivern. Tå hugsadi keyp- madurin vid sær sjålvum: Ikki man vera rætt vorðið vid hasum fólkinum! Sum fyrr- verandi konsentrasjónslegufangi átti hann í dag at havt eitt gott starv. Hann er ivaleyst ein av hesum duldarfullu skapningunum, sum av øllum alvi royna at sleppa undan politinum! Ti segdi keypmadurin einki utt- an hardliga spurdi Harran, um hann helt, keypmadurin fekk sinar vørur bara vid at venda sær til onkran á ráðhúsinum! Vreiður rópu hann aftur um seg til konuna, at tað tó var ein skemd fyri hampafólk, sum hetta harkaliðið í striputum buksum royndi at Vinna sær pening av fortid síni, meðan ær- ligir borgarar, sum aldri høvdu forbrotid seg nakað, noyddust at vinna sær breyð í sveitta handa sína. So mong vóru orð borg- arans, og so át hann seg mettan saman við sínum, meðan Harnn svangur fór leiðina fram oman getuna Okkur um eina viku eftir hesa hending kom hann inn í tann stóra býin; og aftur hevði hann latið seg soleiðis í, at eingin vid fyrsta eygnakasti kundi síggja á honum, hver hann var. Hann líktist einum góðseig- ara, sum var farin á húsagang. Stivlamir, sum sólarnir vóru loysnaðir úr, troyggjan og buksurnar líktust tí slagnum, sum góðs- eigarar plaga at vera í, tá ið teir ríða um merkur sínar. Tað órakaða andlitið átti enn í sínum avpiðaða neyðarstandi nakað av ti myndugleika, ið harramaðurin, sum vanur var at geva boð, hevði. Men nú, tá ið Harrin Kristus var komin upp tey trý trappustigini við eini sethús, nógvar hurðar vóru longu klamsaðar aftur fyri honum, beinanvegin tey sóu hann og hoyrdu bøn hansara um ein- arskógvar kanska, nú var lítið eftir av hans- Nr. 245 — 23. DESEMBER 1993 Biddarin ara fyrrverandi harraveldi - hvørki í eygna- brái ella talu. Maðurin, ið læt upp fyn hon- um, var arbeiðsmaður á eini verksmiðju, Ja hann var arbeiðsformaður. Tá ið Harrin Kristus (heldur tápuliga) greiddi honum frá, at hann var fyrrverandi góðseigari, men at jørð hansara var tjóðarukin, og nú tørvadi honum so hjartaliga einar skógvar, so hann kundi sleppa víðari fram á ferð, tá brast ar- beiðsmaðurin í látur: »So, greivin kemur til proletarin, tí hestar ápostlanna skulu skógv- ast, ha? Nei, harra barónur, hetta skuldu tyg- um havt hugsað um eitt sindur fyrr. Nú heysta tygum tað, tygum sjálvur hava sátt, og so er hetta eingin skógvahandil heldur! « Hatta vóru hansara orð, og so ripaði hann eisini hurðina aftur, og Harrin hoyrdi hann flenna fyri innan, sum risti hann við høvdi- num at nøkrum, ið hann ikki fyrr hevdi hoyrt so skapt. Sc fór Harrin úr stórbýnum og fór út á bygdimar at vita, um hann hjá onkrum bónda kundi fáa eitt breyð ella, íð hvussu var, eitt pund av eplum. Hesuferð kom Kristus sjálvur klæddur sum bóndi, tó sum ein, ið var rikin av garði, hevði mist heim og heimstað og ukid biddarastav í hond. Men tað sást á andlitsdrøgunum í hansara vedur- brúnkaða andliu, á medferðini og eygna- brånum, at hann hevði livað lívið aftanfyri eina plógv og í einum fjósi; men tær neyð- arsligu spjarrarnar, hann var í, ikki meiri enn hingu uppiå honum. Tann bygdin, sum hann nú kom ul, var eitt av hesum gomlu bygdarløgunum, har húsini eru bygd í rund- ing sum ein borg. Eitt høgt yvirbygt porturs- rúm við einum lítlum liði vid síðuna av bindur sethúsini saman við fjósið og lødur- nar. Men lat meg nú siga, sum satt er, at Vár- harra seks ferðir ulonganyttu royndi at gera vart við seg bæði við portrið og í durunum. Hann risu íklinkuna og dukaði við stavi sin- um á fjalirnar í i høgu gyrdingini aftanfyri husini. Hann hoyrdi mannamál innanfyri, men eingin lat vid seg koma. Endiliga vid ta sjeyndu hurðina var tað ein kona, ið lat upp, hon var um fjøruti ára gomul og fekst við at koyra tað, vognurin var longu fyltur, oksar- nir vóru spenur fyri, og ein hálvvaksin drongur fór yvir at lata portrið upp. Kristus spurdi konuna, um hon ikki hevði eini tvey pund av eplum ul avlops til hansara. Hann vildi eisini fegin gjalda henni, hóast ikki so nógv mundi vera eftir í fikkuni longur av ti, ið hann áður hevði havt av ognum. Konan hevði ringa tíð og svaraði honum: um hann helt, at tey ikki eisini høvdu mist?! Spari- kassabøkur teirra vóru somenn burtur við, og allir skillingarnir, sum tey við strevi og slit høvdu spart sær saman, vóru mistir! Landastrokið —nei, Várharra Kristus, meini eg — svaraði: >Kæra kona, helst er tað so, sum tú sigur, men trúgva skalt tú, eg hevði takkað Gudi, um eg enn hevdi kunnað koyrt åbønum við mini oksakerru.< Og hann fekk tár í eyguni av at hugsa um tað. So spurdi konan hann, um hann átti nakað at lata í byu?! Fyri pengar fekk hann onki; teir lep- arnir vóru jú onki verðir kortini. Vårharra peikadi bara á stav sín og kloddar til tess at prógva sitt fåtækdømi, men segði onki. Konan stóð eina løtu i døpurhuga. So sá hon gjøgnum hálvopnað portrið eina ókunnug- konu við ryggsekki og leiðandi eitt barn skunda sær niðan móti garðinum, og tú sást beinanvegin á henni, at hon kom í somu ør- indum, at bidda mat. Tá geylaði bóndakon- an: »Nei, til eta Seinasta stráið av veltu okk- ara! Vit noyðast sjálv at svelta, og einhver er væl sær sjálvum næstur! Út, góði maður, eg må í bein nú, skal eg vera aftur, áðrenn myrkt er at geva kríatúrunum! « Síðani gekk Vårharra til ein bý, 15 lá okk- urt um tvær mílir burturi frá hesi bygdini. Hann svav í einum hålvavegna avbrendum fjósi, enn var tekjan á ødrum endanum á ti, og dagin eftir fór hann út at vita, um nakað arbeiði mundi vera til hansara á onkrari skrivstovu. Hesuferð kom Várharra sum ein eldri embætismaður, ið hevði mist starv sítt, ti at hann hevði verið uppi í flokkinum, men sum kortini tyktist kunna gera nakað ul nyttu við penninum. Tað bar so væl á, at hann í forstovuni í dómhúsinum mett ein- um fólki, ið hevði við tey málini at gera, ið hoyrdu undir arbeiðsmálaráðið, og hann spurdi beinanvegin eftir arbeiðsávísingini fyri skrivstovufólk. Embætismaðurin tók hann vid sær inn á skrivstovu sína. Men gakk, tá ið Várharra hevdi borið fram bøn sína og sagt, at hann hevði verið nøgdur við bara smávegis skrivstovuputl, so spyr em- bæusmaðurin, um hann hevði verið limur í flokkinum, og tá so neyðar skrivstovukalur okkara — og hvør var hann uttan Várharra sjálvur — noyddist at svara eitt jånkasligt »Ja«, so ypu hin bara øksl og spurdi hann, um hann ikki visti, at tað ikki longur var brúk fyri PG-arum (parteigenossen = floks- limum) í almennum størvum. Várharra royndi at muta ímóti: at tad jú vóru mong, ið bara vóru farin uppí flokkin av tvingsli, utt- an attey rættuliga vistu um, hvussu veruligu vidurskiftini vóru, og harafturat, at hann stóð púra einsamallur í verðini; men em- bætismaðurin visti einki annað at siga hon- um, uttan at hann mátti lata inn eina skriv- liga umsókn og fáa til vega saklig ummæli; soleiðis var reglugerðin Nasti dagur var sunnudagur, og av ti at kirkjan í hesum líða byi var sloppin óskalað frá øllum bumbuatsóknum, so kallaði tann einsamalla lítla klokkan, sum var sloppin at hanga eftir í torninum hóast bardagan, menniskjuni saman at lurta eftir teim góðu tíðindunum um hann, sum, tó at hann var Gud sjálvur, gjørdi seg til bróður okkara líka til krossdeyðan. Várharra sá, at bara få fólk høvdu hug at hoyra um hann, men hann fór kortini stillisliga innar í kirkjuna og setti seg á niðasta bonk afturundir eini stúttu. Presturin talaði um tekstin í Matteusar- evangeliinum, fimta og tjúgunda kapittli, sum sigur frá ti stóra veraldardóminum, sum menniskjasonurin skal halda yvir teimum, ið standa høgrumegin, og teimum, ið standa vinstrumegin, og sum hann skal siga við: »Alt tað, sum tit hava gjørt ímóti einum av minstu brødrum mínum, tað hava tit gjørt ímóti mær.« Og »Alt tað, sum tit ikki hava gjørt ímóti einum av minstu brødrum mínum, tað hava tit heldur ikki Tíðindablaðið ST") Eftir Heinrich Vogel Thorben Johannesen týddi. gjørt ímóu mær.< Eftir gudstænastuna fór Vártrarra niðan eftir kirkjugólvinum og gjøgnum kórið uttar í sakrist10. Hann bað presuin orsaka seg, um hann kom ul ónáðir. Prestur bað hann blídliga koma nærri, spurdi hann tínæst um ørindi hansara og hvør, hann var. So svaraði Kristus soleiðis, sum ut kanska hava ilt við at fata, tá ið tit hugsa um, at hann jú tó er kirkjunnar Harri, Harri kirkju sínar. Hann segði, sum var hann ein neyðars fyristøðumaður í einum avtiknum tuarfelag, at hann tiverri ikki hoyrdi til kirkjuna, men at hann kortini vág- aði sær at spyrja prest, um hann ikki kundi veitt honum innivist í nakrar dagar! Prest- urin varð illa við, tå ið hann hoyrdi hesa bøn; ti hann hugsaði beinanvegin um bíbliutekstin, hann júst hevði prædikað yv- ir, og serliga um tað versið, sum ljóðaði: >Ég var ókunnigur, og tit hýstu mær ikki.< Men so hugsaði hann um konu sína og tann stóra barnariðilin, ið fylti stovurnar, og um gomlu foreldur síni, sum eisini búðu inni hjá honum, og um, at tað helst ikki fór at vera so lætt at sleppa av aftur við henda mannin, hevði hann fyrst fingið fótin inn- um. Hann helt eisini, at tað í grundini hevdi verið eitt sindur 6sømiligt, um hann, kirk)- unnar tænari, skuldi fara at taka sær ein sektalim í húsið, ein, ið ikki hoyrdi til kirkj- una og sum, so oftani tað hevði borið hon- um til, hevdi rikið kirkjuna niður í sand og øsku. Tí segði hann bara við Várharra: »Ti- verri, tað ger mær ilt at noydast at nokta bøn tygara! Husini hjá mær eru ovfull av fólki, og skrivstovu mina kann eg, sum tygum helst skilja, ikki umvera. Men tak henda pengaseðilin, meira fái eg ikki hjålpt tyg- um.< Vitara takkaði presti, fór út aftur á veg- in, tók kross sín á bakið og fór burtur av hesum landi, har eingin vildi hava hann til bróður. LL