leygardagur 26. november 1994síða 5

Er nýggj von fyri AIDS-sjúklingum við einari ný AIDS-viðgerð. Enn eru royndirnar ikki liðnar, men higartil hava Altjóða royndir við nýggjum heilivági til AIDS-sjúklingar hava givið góð úrslit. Enn er ov tíðliga at siga, um nýggi viðgerðarhátturin kann bjarga sjúkl- ingum, men vónin er, at heilivágurin fær tarna menningini av HIV-virusinum Franskar og týskar royndir ggjari AIDS- viðgerð hava víst góð úr- slit. Hetta kom fram á eini altjóða rådstevnu í Glas- gow í Skotlandi herfyri um úrslitini verið stak góð, og er størsti fyrimunurin við hesum viðgerðarháttinum, at stórt sæð eingi hjáárin eru at síggja, tá hon verður roynd. AIDS-sjúkan varð fyrstu ferð uppdagað síðst í 70- unum, og síðani hevur hon breitt seg kring allan heim. Eisini í Føroyum er sjúk- an blivin staðfest, og til- samans trettan føroyingar eru blivnir HIV-smittaðir. Av teimum hava fýra fing- ið sjúkuna staðfesta, og av hesum fýra eru tveir sjúk- lingar deyðir. Til saman- beringar kann nevnast, at í Danmark hevur AIDS hig- artil rakt heili 1.300 fólk. Tvey sløg av heili- vági sett saman Vidgerdin, ið nú møgu- liga kann birta ein glotta av vón hjá teimum, ið hava Sands Arbeiðarafelag vil ikki arbeiða ókeypis fyri Niðurleggur arbeiðs- fingið sjúkuna ella eru HIV-smittað, fer fram við einari samanseting av tí kenda heiliváginum Retro- vir og einum nyggjari, ið kallast 3TC. Í teimum fronsku roynd- unum vóru tveir eftirlits- bólkar av AIDS-sjúkling- um vidgjørdir — partvis við Retrovir og partvís við Re- trovir saman við 3TC. Tað vísti seg, at bólkurin við teimum, ið royndu báðar heilivágimar, longu eftir viðgerð í 24 vikur var fyri greiðum bata — partvís tí fleiri T-kyknur, ið geva ta a åvisingina í Sandoy — Vit eru so ovbyrjað av arbeiðsávísing- ini, at vit ikki fáa gjórt annað arbeiði, sig- ur skrivarin í Sands Arbeiðarafelag Hósdagin 17. november fór eitt bræv av Sandi til Havn- ar, har Sands Arbeidarafel- ag bodar styrinum fyri Arb- eidsloysisskipanini frå, at felagið fyribils hevur nidur- lagt arbeidsåvisingina. Fel- agið segði samstundis Før- oya Arbeidarafclag frá hes- um. — Tá ALS kom, vórðu tað arbeiðarafelggini, ið vórðu tvungin at taka uppgávuna upp á seg at taka sær av arb- eiðsávísingini. Hetta hevur eisini verið gjørt, sigur Terji Dalsgaard, skrivari í Sands Arbeiðarafelag. — Men tað hevur víst seg, at hendan ávísingin hevur verið ein stór byrða fyri um- sitingina av felagnum hjá okkum, tí vit hava verið ov- byrjað av øllum teimum, ið koma til okkara við grind- um í arbeiðsávísingini. Og tað eru jú cisini onnur enn limir felagsins, ið koma, so tað er klárt, at ríkiligt av arbeiðið stendst av hesum fyri okkara viðkomandi. Terji Dalsgaard sigur, at hetta tó ikki er einasta or- søkin til, at arbeiðsávísing- in á Sandi nú er nidurløgd: - Tað er okkara fatan, at ALS er meira ein almennur enn privatur stovnur, og tí átti tað at verið ein sjálv- fylgja, at ALS í hvussu er barein part av útreiðslunum í sambandi við tær lokalu arbeidsåvisingamar, sigur hann. Felagið sjálvt rindað allar útreiðslurnar — Hetta hevði ment lokalu ávísingarnar munandi, ti tær eru jú frammanundan í økjunum. Eisini her kundi ALS spart hópin av peningi - ella rættari útgjaldingum. Sum tað hevur verið, er tað Sands Arbeiðarafelag sjálvt, ið hevur skulað tíkið sær av øllum åtrcidslunum í sambandi við arbeiðsávís- ingina, so sum løn til skriv- stovufólk, telefon, telefaks og annad. — Ein av høvudsorsøkun- um til,at somong venda sær til okkara, cr fyrst og fremst tann, at tey ikki fåa fatur å Arbeiðsloysisskipanini, ti telefonirnar svarad so illani har, sigur Terji Dalsgaard. — Har er ói vað eisini nógv arbeiðstrýst, men tað verður tað so sanniliga eisini hjá okkum, tí sum nevnt eru tað bæði limir og fólk, sum ikki eru limir, ið koma til okk- ara. Og tað eru fólk úr øllum bygdunum í Sandoynni og so Skúvoy aftrat. Men hóast Sands Arbeið- arafelag boðaði stýrinum í ALS frá, at arbeiðsávísing- in varð nidurløgd, og teir mánadagin avgreiddu fólk fyri síðstu ferð, hevur felag- ið einki hoyrt aftur frá ALS. — Vit hava sent teimum hetta skrivið og víst á skeiv- leikar, men sum vit skilja, er brævið beint burtur. Tað hevur í hvussu er als íkki verið fyri í stýrinum, sigur Terji Dalsgaard. — Tann síðsta dagin, vit høvdu opið í arbeiðsávís- ingini, avgreiddu vit heldur ikki øll tey, sum komu til okkara. Vit avgreiddu bert okkara egnu limir. Terji Dalsgaard sigur við Sosialin, at hugskotid við at hava lokalar arbeiðsávís- ingar er í lagi, men at tað bert ikki hevur virkað nóg væl. Fáa meira burturúr — Tað sigur seg sjálvt, at tað er gott hjá ALS at hava ein forlongdan arm úti í økj- unum, tí úr Havnini kunnu tey ikki hava tamarhald á øllum — tað er jú vónleyst. Men tað máti kortini borið ul at ment lokalu arbeiðs- åvisingamar, so meira fekst burtur år teimum, heldur hann. — Vit hava eitt nå fleiri dómi um, at fólk eru flutt av landinum og tó framvegis hava fingið pening frá ALS. Hetta er mistur peningur, ið tað hevði borið til at fingið bjargað, um ávísingarnar vórðu betur skipaðar. Ein onnur síða av sakini er So, at púrt einki arbeiði er at ávísa í Sandoynni. Onkur tilboð eru komin um nøkur arbeiðspláss í Íslandi, men Terji Dalsgaard heldur tað vera lættari sagt enn gjørt at senda fólk av landinum at arbeiða — serliga tá ein stór- ur partur av teimum arbeiðs- leysu í Sandoynni eru eldri og væl og virdiliga úlkomin fólk. hj. dyggastu måtstøduna móti HIV-virus, vóru í bl6din- um, og partvis ti minni av HIV-virusi var i blóðinum. Ætlanin er nú at gera enn fleiri altjóða royndir við hesi nýggju viðgerðini, og har verða eisini danskir AIDS-sjúklingar við. - Nýggi viðgerðarhátt- urin er tann frægast, vit hava sæð higartil, og eg vil kalla hann eitt framstig, hóast talan ikki beinleiðis er um nakra kollvelting, sigur danski professarin Jens Ole Nielsen við Poli- tiken hósdagin. A rådstevnuni í Glasgow greiddu eisini hollendskir granskarar frá einum ødr- um nýggjum heilivági, ið nevnist ABT358. Royndir av hesum heili- vági hava víst, at hann er vælegnaður at kúga HIV- virus, men hesar royndir eru enn ikki so nógvar í tali, og hetta kanningararbeiðið er enn á byrjunarstødi. Æltlanin er eisini at hava danskir AIDS-sjúklingar við í víðari royndunum, ið fara at verða gjørdar í fleiri royndum. hj. |Bretskt hervald angrar grinda- boykott Bretska verjumálaráðið hevur játtað Louis Wilson frå Faroe Íslands Soli- darity Commitee, at einki skal forða fyri, at avlýsti dysturin hjá GI móti einum fótbóltsliði hjá herinum kann verða spældur komandi ár — uttan at eitt orð verður sagt um grindadráp Sum ein liður í fyrireik- ingunum til UEFA Cup kappingina hjá 1. deild- arliðnum hjá GI, var lið- ið í juli mánaði í ár á eini væleydnaðari venjingar- ferð í Onglandi. Upprunaliga bar ætl- anin, at GI skuldi spæla fimm venjingardystir å ferðini, men teir gjørdust bert fýra, av ti at citt fót- bóltslið hjá bretska her- inum gav avboð. Orsøk- in, ið herurin tá gav, var at teir ikki vildu spæla móti einum liði úr Før- oyum, av ti at føroyingar drepa grind. Nú sær kortini út til, at bretska hervaldið hevur angrað hesa stødutakan sína. Síðsta árið hevur ein felagsskapur í Londoh, iðeitur Faroe Islands So- lidarity Commitee, gjørt vart við seg í sambandi við verju av Føroyum og føroyingum, tá eitt nú tosið er komið inn á før- oyska grindadrápið. Louis Wilson, for- maður í FISC, sum navn- ið á hesum felagsskapi verður stytt, vendi sær herfyri til ein av limun- um í enska undirhús- inum, John Butterficld, fyri at spyrja, um tað ikki kundi bera til at fáa ein annan dyst spældan komandi ár millum eitt føroyskt lið og eitt lið frá bretska herinum. Tá verður hátíðarhildið, at 50 ár eru liðin, síðani bretar fóru úr aftur Før- oyum eftir kriggid. John Butterficld hevur fleiri ferðir víst seg sum Føroyavin, og hann hev- ur vent sær til verjumåla- ráðið, hagani hann hevur fingið játandi svar um, at tað ber til at fáa ein til- svarandi dyst í lag, sum tann, ið GÍ skuldi havt spælt 20. juli í ár á Ong- landsferðini. — Einki forðar fyri, at ætlaði dysturin nú kann spælast í sambandi við hátíðarhaldið komandi ár, sigur Lord Henley í svari sínum, og bjóðar hervaldið seg ul at taka sær av øllum neyðugum fyrireikingunum í sam- bandi við dystin — uttan eitt ord um grindadráp. hj.