mikudagur 20. desember 1995síða 14
‹ fyrra síða allar 24 síður næsta síða ›
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
14 tíðindablaðið
Nýbrot
Donsk-foroysk orðabók. Ritstjóri Hjalmar P Petersen.
Hjálparritstjóri Marius Staksberg. Foroya Fróðskaparfela;
Tórshavn 1995
% P "nr N tt framhald av A í Skála Mikke er í i
kventur her. og henda orða
Dgongdu puristisk í 1992 hevdi I bók er tað heldur ikki altid
t k i har hevundur fata v, hvat € Sumt ber als ikki til at
y k eld kki firir fyri at:seta il, enn tær orða lasta ritstjóran fyri. tað er
k P sini egn rd sum týðing Vor komnaår ein fylgja av omanfyri
y t etaliga nog frammanundan nevndu viðurskiftum. Men
é ter and tað enda orðabók fe pp sumt tykist at vera ein veik
4 N eð it definera, I il ift I ry hana er leiki í arbeiðinum hjá rit
' ) N førovskt 3 Hørovski« parturin stjórnini. Ti meðan tey
kk k h i mr | KRAT erandismá rættiliga fremmandu orðini
k ' verið 4 råd Í im feroyskir málfreðing tykjast vera væl vidgjørd
k ' P tø D r og rðabóka Får tyðingur m (to onkur eyg
% % * *
kk turn onlig »hol« eru, eitt nu
k elid t » : tt innars hava hildið lítið un erður konstatere slettis
rk i orðabókagerð prinsiprelt eisini ein par tur kkiumsett konstatera. sum
Máluppfatan n seinna hevur altid lig iv føroyskum. Og ikki bara hvussu er eingin tingmað
kk h sið h n en ndir meldurt gerandismálið. men eisu ur hevði klárað seg uttan
Í KÓK i t lir Msietla tað stóra talið av grikskum og problem sleppur ikki
! ) silvitni tinskur i: iðrum — upp í part undir problem
krk ð va kk . 1 DE | fremmandum ordum, sum havi eg í stoðum hug at fyl
karði í 7 ffi<iella ilrn ka ið yður av í europeiskun ist eitt sindur á úrvalið av
kiøo ; s njan hevur hopað aftur málum og sum førovingar tydingum, har talan ikki er
k i k f ' ev st i ruka uttan at himpra im tey »finu« fremmand
% k ið t te ” bók he r haft ! > ra gerandismál ella ger
kjeikar 19 ta inu | ! indisliga tfakmå rðsins
; gt. á : tikk k ' iv fremmandorð inna tydningi. Her tykist
! ka-før ovska kast fra ið er nett henda fta at vera lítil konse
% k i il Jabokager ið så kvensur t ist her Har
i ku-tø Kl dabok ss + undirbygður n øl d ha ! ) ttar hexði verið talan un
i i iðandi: målp kk Sabókaarbeið i, í r m høvdu ligid nat
p k t ettari sagt enn gjørt at taka fyri tað. ið ritst irnir an
kk er hé k ja Dabok henda partn av førovsk irs taka við m for oyskt
k ppt k kki gerast innan fyr við rðabekur g ha kas hug
x Í karmarnar á ti ráðandi má i vidurskift ! in av, at ritst kki hev
N p (KKI ! TK mn tø VSKI la kl í t r havt i gva tið t il
1 hók } ik ið vita € fø kt-Tør tað eit p ble ni ir De da | t henda part
i 5 VSK H detiner a, I ert par i atlfa gro
N k £ å førovsk i ; Og tað er De R
Fremmandaorð og kki er tað henda anna óðbrót
k gerandismál Tað er ringt ella me rðabók skal vera lýtt
Stavseting
MM, kk € UR Ian
} {
øv í
i “r x
i £ fre
ind orð sk við Í
1 fløkia r
n, hvu he orð skulu
tavast
lan ffistelli málp
he orð ikki eru t for
yskum, tískil nýtist okk
um heldur ikki reglur fyr
hvu 1 tey sk vast
Me fy ið eru h
når k t fé k
> > f h f t
i sk
1 P i
i k
k k i
} ) k ikk
1
kk
t á f >
k VS
nivo
! 14), sjalu í
k t ið er ett 1
Nr. 244 — 20. DESEMBER 1995
andi fyri orðini upp á - tion
har teir skriva ambitiøn,
spekulatión = osfr ikki
ambisjón, spekulasjón
osfr. sum var væntandi
uttan at tað rættiliga skilst
hví teir íkki eisini taka hetta
stigið
lað er so heilt
nógv. sum talar fyri at skriva
fremmand orð beint eftir
foroyskari úttalu (at før oysk
avgjort
rættskriving — er soleiðis
skaffad, at summi fremm
ind orð ikki kunnu stavset
ist sambært henni, er ann
ið mål. Hon var ikki ætlað
einum dynamiskum sam
felag
»
í íðuligari broyting
einasta, sum av álvara
tað
Tal
talar ímóti, er kanska
kann gera tað verri at kenna
rðini aftur á ødr um mál
4 tt læra at stava
) td ku og at ter
tara at blanda tvsetingar
ir saman
Men hin vegin talar kort
f í
vriat gera tað, at orðini
verða so nógv meira heim
ka meira
Stillega o.a.
tættiliga ofta verða tær for
að rá tt: Ívsa ein týðand
før ovsk 1ibDruk
fra st t tkið
framerki e í
t i kki I k
tim
kk
á
kvent og prinsipielt brot við
ta måluppfatan, sum hev
kvent og prinsipielt brot við
ta måluppfatan, sum hev
ur verið ráðandi í Foroyum
síðan einaferð í seinastu
i
vi
Henda ordabok er tann
mest radikala og kollvelt
indi, ið higartil er komin á
foroyskum
Um høvundar at framtíð
ar orðabókum so taka und
ir við sjónar miðunum í hesi
orðabók ella ikki, sleppa
teir ikki undan at taka støðu
til tey
lað er Faroya Fróðskap
felag sømd og heiður og
tekn um rættan vísindalig
it felagið tor ir
it bróta nasar fyri
in hugburð
sonar
mið
sum í nógvum er u eitt
wgerandi brot við ta Ipp
fatan. sum higartil hex
ldað í Førovun pg sun
ga populer hjá ellun
ma k rat
Í summar mátar eru vi
nu aftur har. foroysk orða
bókagerð á sinni begynti
nevnliga við megnar verkin
um hjá |}. Chr. Svabo, sum í
int orðabók eftir ollum at
døma roynir at geva eina
realistiska lýsing av før
ovskum, júst soleiðis sum
tað var fyri einum tvey
hundrað árum síðani
Um henda realisma fer á
breiða seg til foroysk má
Johnny Thomsen