leygardagur 23. desember 1995síða 17

Vikuskiftið 0) AA AA AA sólstráluna i sínum livi« og doyði, lutvist av sømu grundum sum Inessa, í 1924. Tå 10 tu lesurum henda sorgarleik. situr tu og ynsk nat Lenin heldur brukti sitt hiv til advokat arbeiði, til at hjúkla um kvinnurnar í lívi sínum - hvor veit, kanska kundi onnur teirra fingið eitt skilafólk burtur ur honum og til at lurta eftir Beethoven ella lesa Folstøj í fritidini. Olika lukkuligari heyði hansara egna liv verið - og ólíka bjartari Russlands lagna í 20. old! Fann stolna kollveltingin Høvudssjonarmidid hjá Volkogonov et áhugavert, men neyvan nýtt. Tad var í mong år vanlig hugsan í Sovjetsamveldin um, at Stalin snaraði kommunistaflokkin um burtur frá ti reinu, leninistisku kosini og at hetta var orsøkin til tað rædustyrid im russarar hava livað undir í hesi øldini San hært Volkog nikki Dara vísir á, n ir. at tann, sum legði hugmyndafrødiligar nover hetta ein stor mis skiljing. Hat ir undir ræðustyrið, var Lenin o ) | ett t irk g tyrib 5 k h Russla hevd nu eg n í eikan at: bur eitt lernað dt kratiskt samfela » ggavulingt og ell kari oksskipan VWeksandi enski. sum fyrst var legmáa!a iðharri o seinni forsætisráðharri, hevði ta fronsku rimynd og fyrireikaði kollvelungina sum samsvarandi hesum val til eitt styrisskip anaråsetandi ting. Men Lenin vanvirdi Kerenski og s6padi hansara ætlanir av bordinum. Tad var Lenin, sum kom vid hugskotinumumat geraeitt politiskt kvett sum gav einum litlum flokki - bolsjevikk unum - valdið. Gaman i, val varð hildið til eitt stýrisskipanarásetandi ting. Bolsje vikkarnir fingu bara 168 av 703 tínglimum Lenin framt síttkvett, og ting ð fekk onga ávirkan. Kerenski fór í útlegd og varð seinni I lívinum ongantíð tikin fyri fult Kortini hevur sogan givið honum rætt og hann stendur í dag sum endurreistur profetur. Volkogonov skrivar Mentåhevd Tad tridja valdið, hann (Kerenski) hevði í huga, var fólksins demokrati, fólkavald ið. ført í februar. Oll útlegdarárini helt Kerenski uppá, at herovastarnir hjá zar num umboðaðu mótkollveltingina høgrumegin frå og bolsjevikkarnir mót kollveltingina vinstrumegin frå Stytri og beinraknari kann tad helst ikki sigast. Bolsjevikkarnir beindu fyri Russ lands søguliga møguleika og stjólu ta demokratisku kollveltingina Fann falska likningin Her kom tad ivaleyst væl vid, at Lenin dugdi at pynta upp á kvettid og umskapa tað tileitt roysni. Hann gjørdi hetta við eini likning, sum var líka sveinfoldsum hon var folsk Í stuttum segði hann, at fløkkurin var tað sama sum fólkið (arbeiðarar og bond ur). Men flokkurin var í roynd og veru styrdur av politbyronum, sum frá 1929 var styrt av einum manni. Soleiðis kom tað í lag. atflokkurin - í fólksins navni - tór undir eitt eirindaleyst kriggj móti fólkinum Tann falska líkningin hjá Lenin gjørdi tað møguligt at fremja tvingsilskollektivi sering og skipaða hungursneyð, at byggja heimsins størstu kz-legur og seta á stovn modernað trælahald Volkogonov brúkar eitt heilt kapittul til at greiða frá monnunum rundan um Lenin. Tað ber illa til — út frá skjølunum - at síggja nakran teirra sum hetju. Allir tóku undir við leninismuni, og teirra lagna at falla fyri dråpsmannahond í útlegd (Trot ski) ella verða skotnir sum fólkafíggindar Bukharin gjá av hesum. lann einasti av teimum, sum gekk upprættur indaliga til tað seinasta, var Trotski, tann gávuríkasti og gloggasti av kollveitinga NON | helst fann i | 5 er | wk Cik bók: I 5 H hid 1 i {t | t k k iflØik Hi } eikur ter t 1 eirnnad ! er ið nd Í rata ert rúmið fylt við orðum hot henda dag hevur eyðkent nógvar sovjett % trugvar maårXxistar. 1å 10 S Stalin í en telefonsamrødu brúkar henda sama mát an móti Krupskaju (tað sigst, at hann rópti hana eina »syfilitsku horu ongantíð prógvað), er tað, um Lenin men hettar er raknar við og skilir, at borgarligur moralur kann hava sín týdning. Men tá var Lenin deyðasjúkur og valdið gloppið honum av honum Keða og deyði Skal ein lýsa ta ávirkan, Lenin fekk á tað russiska samfelagið, eru fyrst og fremst tvey lýsingarorð viðkomandi: »ræduligt og „keðiligt“. So skjótt hann fekk valdið setti Lenin sær fyri at rudda burtur alt, sum var ødrvisi, hevði lit, var stuttligt, skaraði framúr. Akademikarar og intellektuell sum hugsaðu og virkaðu sjálvstoðugt vórðu ríkin av landinum. Tað velduga landið bleiv einsræitað. grátt, avrøkt fyri talent, intelligens, list, skapan Har var einki pláss fyri einum 'Chagall, eit Akhamatovu, einum Mandel var endamálið at skapa eina tjóð so eið søra, af ållif 1IDUgVarnir UKTUST SJUNOYSK ella Bresjnev Hf er í 1924 var deyður, ra henda dvrkanin av ti kediliga saman vid eini deyðadyrkan. ið sum frá leið blen hecket:sk inum høpislovsi. Hóa mæli frå Krupskaju vard Lenin balsamer aður, og síðani vórðu bygd sarkofagur og mausoleum Ein starvsstova varð sett á stovn at hava eyguni eftir ti ediligu mumi uni. Fyrst í 70 árnum arbeiddu har 27 vis indamenn og 33 teknikarar. Teirra arbeiði var at hava eftirlit vid, um blettir sóust líkinum ella andlitsdæmið vísti tekin til broyting. Tá ið mausoleið varð umvælt í 1974, fingu 400 fólk medaljur ogvirdislønir Ein onnur starvsstova kannaði heilan hjá tí vísa leiðaranum og kom til tað úrslit, at hann var -óvanliga tungur“ og hevði ein „serliga framkomnan bygnad«. Í roynd og veru, vísir tað seg nú, var einki óvanligt við mentanini hjá ti sovjetiska kommunista flokkinum, ið sum frá leið var eydkend av eini líka so perverst nívandi sum endaleyst keðiligari nekrofili Bókin hjá Volkogonov er neyvan tað endaliga verkið um mannin, sum fekk meiri ávirkan á 20. eld enn nakar annar statsmaður. Men hon er eitt veldugt fram stig, eisini fyri vestureuropeiska soguskrin ing. Í summum pørtum tykist hon í so langrøkjut. Høvundurin hevur eisini lyndi til at sitera vesturlendskar statsmenn - eitt nú Churchill - sum var talan um lýtaleysar demokratar. Ein kann skilja hansara góð , k á k k al i 1 tr té tu k eltngara etisku eftirtidina. Lesarin k enn mungå í it DOK I Framhald av síðu 13 Tidin er farin við rúkandi ferð, og liðið er seint út á kveldið. Í 1 arbeiðsdagur rgim er aftur fjara landi num, har hvør hevur sitt at fara til. Fam iljan og Føroy ar verða sk vaðar til viks aftur Jóladagi r astrond ni Tå ; laha der unarherin í Hurtsville nútíðin na er tað Dmitri Volkogonov: Lenin Life and Legacy lurin dugi! HarperCollins Publishers. London í ting Hanus Andreassen Lr kki a ið SK erð Sydney va ð hesin jólaftan hildin saran við góðum vinum. 72y fingu dunnu steik við í ið hoynr til, men tá varð seyðugt at hava ein kuldao .n standandi við døgur saborðið, fyri at:tað yvirtøvur skuldi lata seg gerz at halda henda dagin sé næ" ti, sum siður er í Føroy ladagur? - Ju, hann rå hildin á strondini sol, har vanligt at ullendinga ir Sum PIZZA- VINIR Hevur tú hug at fáa eina ella fleiri PIZZA inn á gótv- ið, so ring tif. 18866, og tú hevur PIZZA'ina innan ein tíma. Vit í PIZZARIA royna al- tíð at hava kostnaðin so lágan sum møguligt, so- leiðis at kundin bert rindar 30 kr. fyri heimko Hetta tiboð er tó bert gald- andi fyr viðskiftafólk í Tórs- havn Vit vóna, at hetta tilboð kemur væl við PIZZARIA Tlf. 18866 JA! Navn Bústaður Bygd/byur J Haldarar í Foroyum J Haldarar i Danmark J Haldarar i Danmark (5 bl. i senn) J Onnur lond: og send blaðrokningina til Navn Bústaður Kannað (x verk Set sum haldara januar ársfj 1996 Tlf 230 kr /årstj 425 kr /årst; 340 kr /årsfj Ymiskir prisir Tíðindablaðið 303)ualurjn Postboks 76, FR-110 Tórshavn ou