leygardagur 20. januar 1996síða 7
‹ fyrra síða allar 28 síður næsta síða ›
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
Nr. 14 — 20. JANUAR 1996
rd
num sum blokkstuðul. ið
verður settur á figgjarlogina
sum vanhg inntøka. uttan
longur at vera markaður til
ávís endamál Rikisstudul
in, sum áður var markaður
til teknisku skularnar, kann
søleiðis nú lutvíst verða
brúktur til berghol. politiska
upplysing ella okkurt annad
í staðin
Aðrenn 1988 ansaði
handi:Ísmálaráðið eftir. at
teknisku skúlarnir í Førov
um fingu pening til ta út
gerð, ið kravdist ul undir
vísing og til sveinaroyndir
Soleiðis er ikk: longur
Skúlarnir verða so miður
píndir. atteir hvorki fáa giv
ið fullgóða undirvísing ella
skipa fyr
rovndum. teir av
teimum sveina
réttum
elga
Seinasta summar novdd
ist Teknisk: Skúli í Tors
havn td at læna 280 túsund
krónur frå Havnar Hand
verkarafelag og Havnar
Handverksmeistarafelag til
útgerð. so elektrikaralær
lingarnir kundu ganga í
skúla í Feroyum
Høvdu hesir lærlingarnir
veriðnoyddir ul Danmarkar
í skúla ístaðin, hevði tað
kostað fitt av peningi, tí rík
ismyndugleikarnir siga
sum so, at:teir hava longu
latið pening ul skúlagongd-
na í Føroyum gjøgnum
blokkin, tí noyðast lærling-
arnir at ninda fyri skúla-
gongd í Danmark. sum ann-
ars hevur verið tikin í Før-
oyum. Tað er heldur ikk:
annað enn rímiligt
Handverksvinnaner ikki í
iva um, hví landsstýrið ikki
vil játta neyðuga peningin
til Tekniska Skúla í Tórs
havn. Tað er tí, at stýrið fyri
skúlanum vil varðveita
skúlan sum ein sjálvsognar-
stovn. Hetta verður nærri
umrøtt niðanfyri
Teknisku skúlarnir
Tað var handverksvinnan,
sum í síni tíð stovnaði tekn-
isku skularnar. Havnar
Handverksmeistarafelag
stovnaði tekniska skúla í
Havn í 1934 og Klaksvíkar
Handverkarafelag stovnaði
skúlan í Klaksvík í 1935
Seinni vórðu skúlarnir
gjørdir tl sjálvsognar-
stovnar og riknir við stuðli
úr ríkiskassanum fram til
1988, tá ið skift varð frá
endurgjaldi ul blokkstudul
Treytin fyn, at skúlarnir
fingu ríkisstuðul, var, at teir
vórðu riknir sum sjålvsogn-
arstovnar. Tað merkir, at
eitt stýri rekur skúlan sam-
bært eini reglugerð. Reglu
gerðirnar vóru á donskum
og í teimum stóð millum
annað
Skolens bestyrelse fore
står såvel undervisning som
skolens økonomiske ledel-
se
Bestyrelsen ansætter og
afskediger skolens forstan-
der
Í lógini um skúlafyrisit-
ing stendur um nevndirnar
(stýrini) fyri sjálveigandi
stovnar, at:tær skulu gera
landsskúlaráðnum
- Tilmæli um undirvising-
arætlan
- Tilmæli um setan og loysn
úr starvi av fyristøðumanni
og lærarum
Stórur munur er á at »taka
avgerðir< og bara at gera
tilmæli:
Sýnd fyri Tekniska
Skúla í Torshavn er ikki
sinnað at lata avgerðarrætt
in frá sær
Havnar Handverksmeist
arafelag. sum stoynaði
skúlan í 1934 og sum saman
við Havnar kommunu
keypti »Førova Banka« í
Torsgøtu ul skúlabygning
fer sjálvandi ikki at lata alt
ræðið av skúlanum av
hondum
Landsskúlafyristingin
hevur hótt við at halda
Tekniska
Skúla í Tórshavn aftur, um
stýrið uk: góðkennir eitt
uppskot ul nýggja reglu
verð, sum Landsskulafyri
stingin hevur gjørt
studkinum til
sum
samsvarar logim um skúla
fynsiting
Stýrnið fer ikki at góð
kenna uppskotið. Fær skúl
in so ongan studning. verð
ur hann helst stongdur
Teknisk: Skúlin í Tórs
havn er helst einasti skúli í
Føroyum, ið framvegis er
ein veruligur sjálvognar
stovnur. Stýrini fyri Tekn
iska Skúla í Klaksvík. Før
oya Handilsskúla og Ma
skinmeistaraskúlan = góvu
oll skarvin yvir fyri trýsti
num frá landsstýrinum og
eru nú vanligir landsskúlar
eins og Sjómansskúlin og
Studentaskúlarnir Teir
hava framvegis eina nevnd.
ið bara er tilmælandi, men
fyri tað verða ikki skúlarnar
ikki sjålvsognarstovnar eft
ir vanligan fatan
Føroya Læruráð
Efur Lærlingalógini er
Læruráðið almennur stovn-
ur undir landsstýrinum
Grein 12 í lógini sigur, at
Læruráðið er >ráðgevandi
hjá landsstýrinum í málum
viðvíkjandi = arbeiðsviður
skiftum innan handverk.
ídnað, handil og skrivstovu
yrki og hevur eftirlit á hes
um umráðum í tann mun,
sum verður ålagt tí av lands
stynnum«
Læruráðið hevur 5 limir
Landsstýrið velur formann-
in. Jógvan Hammer hevur
verið formaður síðan 1983.
og hevur hann eisini ta dag-
ligu leiðsluna av avgreiðs!-
uni
Yrkisfeløgini velja hinar
4 limimar. Handverkara-
felagið og Meistarafelagið
velja hver sín lim, og feløg-
ini, ið umboða handil og
skrivstovuyrki, velja 2 lim-
ir
Høvudsreglan er, at tå ið
Læruráðið vidger hand-
verksmål eru bara formad
urin og handverkslimirnir å
fundi og hava avgerdarrætt
Formaðurin og báðir limir-
nir fyri handils- og skriv-
stovuyrki avgreiða mål við-
vikjandi hesum yrkjum
Tá ið læruráðið skal taka
avgerð um útbúgvingar-
reglur fyri eitt ávíst fak,
verður ráðið víðkað við 2
limum i avvarðandi faki,
sum Handverkarafelagið
og Meistarafelagið velja.
Tað eru tiskil fakini sjålvi,
sum gera av, hvussu út-
búgvingarnar skulu vera
Tað eru fakini og ikki
Landsskúlafyrisitingin, ið
tíðindablaðið
gera av. um lærlingar skulu
ganga í skúla og hvussu
longi. teir skulu ganga i
skúla. Tað eru eisini fakini
sjålvi, ið gera av, um lær
lingarnir skulu til sveina
roynd
Henda rættin tl fakligt
sjålvstyn = leggur hand
verksvinnan sera stóran
dent á at varðveita. Í Dan
mark er tað td. politiskt
vidurkent, at tað er óhugs-
andi at:taka fakliga sjálv
stýri frá vinnum. ti nettupp
taðer borganin fyri eimi liði
hgan yrkisutbugving, sum
alla tíðina skjótt fær lagað
seg til króvini hjá vinnum
Hóast Læruráðið skal
vera rådgevand: hjá lands
stýrinum millum annað í
lærlingamálum. sí
landsstýrið alla tíðina síðan
1978 1gnorerad Læruráðið
hevur
e í staðin vent sær til
Landsskúlafyristtingina
um mál. hon einki hevur við
at gera. Vit kundu verið
spard fyri nógv rumbul, um
Landsskúlastjórin ikki var
so altráður efur handverk
aralæruni, hóast hann full
væl er vitandi um bæði lær-
lingalóg og Læruráð
Landsskúlafyrisitingin
Leikluturin hjá Lands-
skúlafyrisitingin í sam-
bandi við handverksút
bugvingar er at umsita játt-
anina til teknisku skúlarnar
og at hava fíggjarligt eftirlit
við teimum. Einki annað
Hvat er so gjørt?
Vanligi føroyingurin kann
so spyrja, um einki er gjørt
fyri at loysa ósemjurnar
Jú, landsstýrið hevur sett
hópin av nevndum at gera
uppskot til yrkisútbúgving-
ar
Bæði í 1990, 1991 og
1993 setti landsstýrið
nevndir at viðgerða yrkisút-
búgvingarnar. | Vinnuum-
boðini í hesum neyndum
vóru samd um. at føroysku
útbúgvingarnar skuldu líkj-
ast teimum donsku
Í 1993 nevndini var Eyð-
finnur Jacobsen, advokatur,
formaður og rópa vit hana ti
hereftir EyJ-nevndin
EyJ-nevndin, sum Hand-
verksmeistarafelagið = og
Handverkarafelagið vóru
umboðað í, læt í juni 1994
landsstýrinum eitt fullfíggj-
að uppskot til lóg um yrkis-
útbúgvingar. Ein samd
vinna mælti til, at ein nýggj
føroysk lóg um yrkisút-
búgvingar skal líkjast
donsku lógini so nógy sum
gjørligt. Hetta tí at skúla-
parturin hjá flestu fakum må
takast í Danmark. og fyri at
eingir trupulleikar skulu
verða at fáa føroysk sveina
brøv góðkend í Danmark og
harvið allastaðni í verðini
Men uppskotið hjá EyJ-
nevndini hóvaði ikki Eilifi
Samuelsen, landsstýris-
manni. Hann hevur latið
feløgini vita, at uppskotið
kemur ikki uppaftur úr
skuffini.
Í 1994 var fjórða neyndin
sett, men hon kom ongantíð
til nakað úrslit
Í juni 1995 setti lands-
stýrið so fyri fimtu ferð í
fimm ár eina neynd at gera
uppskot til nýggja lærlinga-
lóg. Petur Zachanassen,
lektari, er formaður í hesi
neyndini. og verður hon tí
hereftir rópt PZ-nevndin
Handverksfeløgini vóru
eisimt biðin um at velja um
boð i PZ-neyndina. men
feløgini tóku ikki av tilboð
num, tí stødan hjá teimum er
greið. og hon stendur at lesa
í uppskounum hjá EyJ
nevndini
Landsstýrið hevur áður
lagt uppskot fyri ungið um
yrkisútbúgvingar. ið vinnan
ikki hevur viðmælt. og sum
lagungiðkortini hevur sam
tykt. td. lógina um SIT-út
búgvingina
Avleiðingin av hesum er
at handverksvinnan ikki
góðtekur SIT sum part av
handverkslæruni
Soleiðis sum setningurir
hjá PZ-neyndini er orðaður
er vandi fyri. at landsstyrn
aftur fer at |
vrkisutbugvingarskipan
fyn løgungið. ið íkki kann
virka saman við teimum
donsku yrkisutbugvingu
num. Av royndum vita vit,
atfryktandi er fyri, at hvørki
landsstýri ella løgting fara
at lurta eftir handverks
vinnuni
Føroya Handverksmeist
arafelag og Føroya Hand-
verkarafelag hava tí stutt
síðan havt fund við Er-
hvervsskoleafdelingen og
tey donsku fakfeløgini fyri
at kunna tey um gongdina
og fyri at finna út av, um før
oyskur ungdómur framveg-
is kann útvega sær eitt
danskt sveinabræv á einum
føroyskum læruplássi
Nidurstødan av fundi-
num vid Erhvervsskoleaf-
delingen var, at féroyskur
ungdómur, sum hevur fast-
an bústað í Danmark, kann
fara á danskan tekniska
skúla. Føroya Handverks-
meistarafelag og Føroya
Handverkarafelag vilja síð-
an hjálpa teimum at fáa eitt
lærupláss i Føroyum
Nidurstødan av fundi-
num vid donsku handverks-
feløgini var, at tey einans
krevja, at læruplåssini i Før-
oyum verða góðkend av
meginfeløgunum, Føroya
Handverksmeistarafelag
og Føroya Handverkara-
felag
%
leggja ecina
Samandråttur
Hevuðsósemjan millum
handverksvinnuna og
landsstýrið er tískil, at
handverksvinnan vil varð-
veita tað fakliga sjálvstýrið
viðvíkjandi handverkara-
læruni, meðan landsstýrið
vilhava, athandverkaralær
an skal vera ein almenn út
búgving eins og aðrar út
bugvingar av 16-20 gomil
um í
Hin ósemjan snýr seg um
at varðveita Tekniska Skúla
í Tórshavn sum sjálvsogn
arstovn. Velur landsstyrið
at steðga stuðlinum til skul
an, må skulin helst lata
aftur
Um landsstýrið fær eina
lóg um handverksútbúgv
ingar gjøgnum tungið, sum
handverksvinnan ikki góð
tekur, 8
hjá forov
verður møguligt
skum lærupláss
um at:útbúgva ungar føros
ingar eftur donsku lógini og
1
utvega teimun Qunskl
sveinabræv. Men allir hesir
lærlingar noyðast tå at
skifta bústað til Danmarkar
og at fara á tekniskan skúla í
Danmark, hóast teir. sum
sagt, læra í Føroyum. Hetta
er skomm. men kann tíverri
ikki vera gðrvísi, og er hóast
alt betur, enn at okkara ung-
dómur fær eitt »alment
sveinabræv«, ið ikki verður
viðurkent aðrastaðni
januar 1996
Vilhelm M. Johannesen,
formaður í Førova
Handverksmeistarafelag
Høgni Højgaard,
111AUT 7
Handverkarafe
Grannastevna
Fráboðað verður, at grannastevna verður hild-
in í Ungmannafelagshúsinum á Sandi
mánadagin 26. februar 1996 kl. 19.00.
Til viðgerðar:
Innlagt mál frá eigarum í Sandarhaga á Sandi —
at sundurbyta Sandarhaga, soleiðis at ogn-
arjørdin verður ein hagapartur fyri seg.
Vísandi til Lov nr
170 for Færøerne om
Grandestævne m.m. dgf. 18. mai 1937, er
málið fráboðað til sýslumannin innan 1. no-
vember 1995
Málið verður á grannastevnuni vidgjørt eftir lóg
nr. 147, dgf. 27. mars 1939 — um útskifting
Ynskir eigari at annar kann atkvøda fyri seg á
grannastevnuni, skal hesin hava skrivliga full-
trú frá eigaranum og sum er váttað av tveimum
vitnum.
Sýslumaðurin fyri Sandoyar sýslu
tann 16. januar 1996
Ingibjørn Eldevig, sýslumaður
borrablot
Við erum að hugsa um að halda Porra-
blót 10/2, ef fólk hefur áhuga.
Kostnaður verður ca. 250,- kr. pr.
mann.
Vinsamlega hafið samband við Njál í
síma 19194.
Íslandsvinir
EM TÓNLEIKUR
»MINNIR«
- Fyrsta útgávan hjá Óla J. Lindberg
fæst nú aftur!
* Minnir
* Longsul
* Til mammu
* Nærribrævið
Spyr eisini eftir
„Minnir !/e MC
* Send eina mynd
* Rósa reyð
* Barndómsheimið
* Nu da vi skal skilles
Bert kr. 80,-
H. C. W. TORGARD
BOX 117 - SVERRISGØTA 7 - FR-110 TORSHAVN
Tlf. +298 12043 - Fax 18943