leygardagur 25. mai 1996síða 13

Nr. 99 Leygardagur 25. mai 1996 Reisir nú stein yvir langabban JUSTINUS LEIVSSON EIDESGAARD Her er framhald av eini søgu, sum byrjaði í Sosiali num í juni í fjør, ella knapp iga fyri einum árið síðan Fyrireikingarnar til hesa søgu eru nógv eldri og upp havið til seguna hevur ligið kirkjugarðinum í Klaksvík 100 ár Ein vakran sólríkan juni morgun í fjør lá ein triva igur norskur útróðrarbátur Vágsbotni. Umborð gekk in maður, sum vakti upp ikt. Hann var vakur á at líta, hevði stórt grátt skegg g sá eldri ut, enn hann í veruleikanum var. Hann var komin einsamallur til Før ovar í útróðrarbátinum Ko bein og tað hildu mynda maðurin og undirritaði vera eina søgu. Men vit komu i land aftur við einum heilt ødrum fongi, enn vit upp runaliga vóru farnir eftir Madurin var ikki bara ævintýrari. Hann hevði eitt heilt ávíst mál í Feroyum Hann var komin at leita eftir leiðinum hjá langabbanum sum doyði av sjúku umborð á einum norskum hvala stingara norðanfyri Føroyar 3. juli 1896 Langabbin kallaðist Elias Brungot Petersen og var 52 ára gamal, tá hann slóknaði Langabbasonurin at Arne Eidsett og hann vildi finna fram til hvar langabbin var grivin. Tey avvarandi í Nor egi vístu bert. at hann var grivin í Førovum Vit skrivadu eina grein um ferðina hjá Arna einsa mallan um hav og eisini um hansara lív sum útróðrar maður í Noregi. Hann hevæi flotið síðan fermingaraldur og hevdi róð út framvid norsku strondini sernastu fimti árini. Hann er stað kendur á vármiðjunum við Lofoten og hann kennir hundraðtals plinkar í norska skergarðinum og til havs Vit settu eisini eftirlýsing í blaðið, um nakar visti at siga frá langabbanum. Tað gekkst ikki so væl beinan vegin. Familjan hjá Arna hevur altíð hildið, at lang abbin var grivin í Havn, men so var ikki. - Arne hevði givið upp Hann roknaði ikki við at fara at finna grøvina hjá langabbanum. Arne hevði ætlanir um at sigla til Is lands at síggja stød, har hann hevði verið sum ung ur A veg til Íslands legði hann at landi í Fuglafirði og har kom hann í samband við fróðarmannin Teodor Ja cobsen, lærara Teodor fór beinanvegin til verka. Hetta skuldi uppklár ast. Hann setti seg í sam band við Landsskjalasavnið og var millummaður mill um Arna og skjalavgrðar nar. Og skjótt spurdist lit burturúr Úr eini gamlari sýslu mannsprotokol í Klaksvík dagaði navnið Elias Brun got Petersen upp. Her stóð greitt frå hvussu hann doyði, og hvat var gjørt við ognir hans umborð á skipinum. Her stóð eisini nær hann var grivin, men ikki nummarið á grøvini. I Klaksvík vórðu kannaði skjól yvir kirkjugarðarnar í Klaksvík og funnið var fram til hverjum kirkju garði, hann var grivin í Tríggir kirkjugarðar eru í Klaksvík. Tað eydnaðist eisini at staðfesta á leið, hvar langabbin lå grivin Men ikki heilt vist. Tað er ein spurningur um tvær gravir, sum liggja lið um lið Hevur hegt stein í vetur Arne fór glaður til Íslands og nú hevði hann sett sær fyri, at so skjótt, sum hann kom heimaftur til Noreg fór hann at leita eftir einum gravsteini, sum hann sjálvur skuldi eyna til — Kalmar tók hesa myndina av Arna í fjør Nú er gravsteinurin yvir Elias Brungot Petersen liðugur Hann er 100 ár seinkaður men betur seint enn ongantíð Hann hevur havt bræva- samband við Føroyar bæði við Sosialin og eisini nýggju vinfólkini, hann fann seinasta summar. 12 maí skrivar hann til Teodor Jacobsen og hvussu gongst vid gravsteininum Hann byrjar brævið nak að soleiðis: >Tað hevur altíð verið longur ímillum góð brøv enn góðar tankar í mínum lívi. Teir góðu tank- arnir kann tú sjálvsagt ikki vita nakað um. Men heilt jóltíðir havi eg gingið og hugsað um at skrivað tær bræv og ikki fyrr enn nú í mai fár eg hetta síðan um skrivar víðari, at vur verið á fæði hjá langabbanum ungot og har hevur hann funnið ein hóskandi gravstein. Hann hevur nýtt friløturnar í vetur at rista navnið á langabbanum, og nær hann er føddur, inn í steinin. Á baksíðuni stend ur, hvaðan steinurin stavar A Brungot hevur hann eisini hitt fýra eldri fólk í aldrinum 80-90 ár, sum sum øll eru barnabarn hjá lang abbanum. Hann hevur eisini | ð up ur, heilt iftur dt Í 1 ða WH ngabt 1 at kenna sum heil um 22 ára gamal, skrivar hann A hesi ferð ætli eg eisini at royna kend toskamið Skagerak. Har eru leiðir einar 12-15 fjórðingar úr Danmark, sum eg havi roynt eftir toski fyrr. Eg haldi har framvegis er tosk ur at fáa, skrivar Arne Eid sett „ SÆÐ & HOYRT Lúturin dovnar JUstinus LEIVSSON EIDESGAARD Uttan at skammrósa, so hevåi lívið verið eitt sindur inni haldsleysari, um vit íkki høvdu elektronisku loftmiðlarnar at stytt stundir við, tá arbeiðsdagurin annars ikki leikar á Útvarpið er tann handigasti miðilin, skilt á tann hátt, at tær nýtist ikki at tveita alt frá tær og sessast aftur á, fyri at fáa nakað burturúr Kendi presturin í Sandoy helt fyri, tá hann fekk indrini við rossatálgini, at »mådelig pølse er altid best, hvad enten den er af ko eller hest.« Programmleiðslan í útvarpinum, sum mangan er heppin, tá hon leggur skránna, kann eisini koma illa frá leiki, tá hon velir, hver skal sleppa framat telefonini Elis Poulsen hevur lagt lunnar undir nýggjar sera væl umtóktar sendingar í útvarpinum. Hann er eins væl um tóktur í Føroyum og Jørn Hjorting hevur verið í Danmark Hann dugir at tosa við vanliga soleiðis at hesin kennir seg tryggan. Hann er javnan at hoyra í momgunsendingum, og prátsendingum annars. Nú er hann eisini farin at ferast kring landið fyri at gera bygdasendingar Hesar eru hugna- ligar og áhugaverðar at lurta eftir, hóast tær kanska høvdu verið uppaftur betri, um hann ikki gjørdi allar eftir sama leisti Elis er dugnaligur og arbeiðssamur Ongin ivi um tað Men tað er synd bæði fyri hann og lurtaran, at útvarps- leiðslan stundum letur hansar rødd sleppa framat í trimum- fýra sendingum um dagin. Ongin er so dugnaligur at ein ikki keðist við røddina, er hon alt ov ofta at hoyra. Tú kann troyttast sjålvt av røddini hjá konuni, meylar hon alt ov nogv Sjónvarpið sendir fínar filmir í løtuni. Tað hevur enn tá eydnast teimum at heft meg til stólin í eini sendirgð í 60 pørtum tyskvøld. Fyrstu partarnir av svensku sendirødini um reiðaríið hava verið undirhaldandi. Hetta er Dollars umaftur, bert eitt sindur heimligari Tá eg hyggi eftir Degi og Viku tyskvøld, keði eg meg og tað hendir at eg geispi eisini. Tad er øgiliga langt tíðarskeið, at liggja kúrrur hjá einum tíðindamiðli, heilt frá fríggja- kveldi og til tyskvøld. Serliga keðiligt er tað, tá tú veit at bróðurparturin í bløðunum, sum koma út longu månakvøld, eru ítróttartíðindir. Omanå hetta so hava tey týdningarmestu hava verið í útvarpinum sunnudag, antin sum beinleiðis, ella í samandráttinum. Tá minnir ítrótturin í Degi og Viku tyskvøld um eina afturlítandi nýggjárssending. Brynhild er í løtuni stjórnan hjá mær sum tíðindaberi í Degi og Viku. Frísk og beinleiðis og missir ikki tráðin, tá hon spyr