leygardagur 20. juli 1996síða 11
‹ fyrra síða allar 28 síður næsta síða ›
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
Nr. 138
Leygardagur 20. juli 1996
Skapar
virðing
hjá
á tí
fremmanda
AKI BERTHOLDSEN
Teir grónu blettirnir og
ðarlundirnar prýða byin
kapa virðing hjá tí
nmanda. Hetta
her bod
um. at her byr folk. ið hevur
s fyri li Vakta
A Tvøroyri eru fleiri
akrir urtagarðar og viðar
undir
Tilsamans eru einir
47.000 fermetrar av viðar
und í sóknini. Ein viðar
lund er inni i Trongisvågi
einer við kirkjuna og ein er
við sjúkrahúsið. Harafturat
eru onkrir urtagarðar, sum
kara framur ma. tann
gamli hjá Torvaldi Joensen
im Skógrekt Landsins nú
eigur, og tann hjá Hjørleifi
Enni, fyri at nevna tveir
Nú hava tey fingið ein
grønan, friðsælan blett aft
urat á Tvøroyri. Gøta er
løgd framvid Stóra frá skúl
anum í Trongisvági, inn til
vidarlundina
Gøtan hevur fingið navn
ið Aargøta
Fá ið hon varð alment tik
ið í nýtslu í dýrdarveðri eitt
friggjakvøld herfyri, brúkti
Kunningarstovan tað sum
eitt høvi at fáa eitt kveld
burturúr. Og tað evdnadist
væl, ti heilt fitt av fólki var
komið saman hetta g veð
urskveldið
Tordenskjold Bech fekk
heiðurinn at klippa bandið og
skipað varð fyri fólkafundi
inni við vidarlundini, har
Dan Nielsen helt ræðu
sungið varð úr Grønu Sang
bók og fólk fingu kaffi við
heimabakaðum afturvið
Dan Nielsen fegnaðist um
teir mongu. grónu blettirnar
iðarlundirnar og urtagarð
arnar í sóknini. Og hann
takkaði teimum politisku
myndugleikunum, sum í
nógv ár hava gjørt miðvíst
arbeiðið at fríðka um býin
Og hann takkaði teimum
fólkum, sum við hegni og
áhuga hjúklaðu um
Hetta ber boð um, at her
býr fólk, sum hevur ans fyri
tí vakra og tað skapar virð
ing hjá tí fremmanda, segði
hann
Dan Nielsen helt, at tað
illa kundi hugsast eitt betri
stað at lagt tað størstu viðar
lundina, enn inni í Trongis
vagt
lgjógnum dalin rennur
Storå. full av lívi, og úr
henni man mangur maður
hava fingið gyltan fong i
gjøgnum øldirog ikki at
losa um, stytt sær stundir
Nú er hendan perlan í bygd
im friðað. Og hon er ikki
slept uppá fjall, tí tey eru
mong, sum javnan ganga og
rudda, bæði Sílaveiðifelag
og skúlaflokkar
Nú er geta løgd framvið
ánni. Hon hevur fingið væ
valda navnið Aargøta
Hetta er eitt heppið til
tak, serliga nu tað tykist ver
ialt meiri vanligt aftur, at
fólk fara út at:strekkja sær
beimimi, fara frá sjónvarp
inum og úr bilinum, út
náttúruna og tað frísku luft
Heilt
gølun var
fitt av
) tíkin i Nytslu
fólki var komið
Aftast
Saman
MYNGIM Ste
Nielsen og heldur rødu. Myndina tók Hans Rudolf Niclasen
ina
Dan Nielsen helt, at tað
bar ikki til at tosa um åir
vidarlundir, og náttúru, utt
an at nevna eitt viðbrekið
mál, sum er meiri átrokandi
nú, enn nakrantíð: Dálking
Vit eru samsek, hóast
vit halda okkum vera í fræg
ara endanum. Men møgu
liga skilja vit ikki dålking
sum dálking. Dan helt, at
vit áttu at rokna vanligt Ó
rudd uppí hugtakið dálking
Tibetur ger altjóða sam
felagið nakað við dálking
verður gjørt fyri
it vekja ans fyri dálking og
og nú hoyrist. at batar eru
fyn framman
— Men tað er eisini neyð
ugt, tú annars beina vit fyri
okkum sjálvum. Tí eitt er
vist: Fara vit skynsamiliga
um nåtturna, lønir hon okk
um tað væl aftur Men fara
vit illa við henni, lønir hon
okkum tað aftur í gráum
kálvskinni
Dan Nielsen nevdi í hes
um sambandi frumskågin i
Suduramerika, sum verður
slættaður við jørðina í navn
ið framburðisins
pprunaftólkið
dugað at laga i seg c *ftir nátt
uruni. Ongantid hava tey
tikið meiri enn gott er og
hevur
hava soleiðis havt I
mát til tað, tey hava hildið
vera neyðugt at livbjarga
sær
ein gongd leið. men tað
fara aftur ul tað gamla at
tæða við mykju og lamba
tødum
Sidani fortaldi Dan eina
stuttliga segði, hvussu høgt
í metum tødini
Eisini tey
1814
rt £r á
nda
nrød um
i ðina á
ingin
snesi. varð
bar ikki til
Nnvussu so
vøtn, tola
og so nógv botnfall frå al
ingini í vatninum, at
fiskurin, eftir var í ringu
num, var um at kódna
Fiskurin varð meiri og
iri strongdur og fiska
Nu ru góð ráð dýr
kuldi aling halda fram
anon var svarið Tad
nun ge áum tað kemur
loyvdu, at rolanon varð
brúkt. hóast tað ikki verður
brúkt meiri í Noregi, sum
er fynmynd okkara til aling
Viðs 1 g
løkum g tjarr
er Vatnsnes eitt av vakrastu
ds im Nú er
| | við kemur
í rå al ganga
nógv år, áðrenn vunnið
erður á hesi skemdargerð
at vit hava lært av hesum
loyva emi slíkari
jargerð afturat ímóti
íkkara vøkru
ttum einaferð
gå Dan Nielsen
afturat
Dagny Joensen
Tad kann sigast um ioft
miðlarnir, at teir skráseta
gerandisdagin hjá viðskift
af6lkunum, eitt nú hava teir
gjørt okkum til tíðindatræl-
1 4
Øll tilkomin minnast,
hvussu strævið tað var sum
barn at koma heim i døg
urðatímanum, og skuldi sita
pinuastill og tigandi, meðan
tíðindini vóru í útvarpinum
Tað er ti eisini óhoyrt at
ringja til fólk meðan tíðind-
ini eru í loftmiðlunum, men
nú eru ráð fyri tí
Døgurdatimin er helst
enn eins keðiligur og áður,
men tá talan er um Dag &
Viku, so eru vit friðað. Van-
in bítur hart. Tað er ótakk
samt arbeiði hjá sjónvarps-
SÆÐ
&
HOYRT
manningini ben at gera tvær
tíðindasendingar um viku-
na. Teir kenna seg helst eins
og hyggjarnar sleptar upp á
fjall
Meðan SvF ikki hevur
ráð at gera føroyskt tilfar í
almenna føroyska sjónvarp-
inum, lýsir stovnurin nú við,
at hann fer at senda heilar
16 tímar OL tilfar um dag-
in!
Áðrenn hesi stórtíðindi
frættust, hevur SvF al-
mannakunngjørt, at tað ikki
sum vanligt verða sendingar
um ólavsskuna. SvF plagar
annars at seta dám á hesar
dagar, og hevur givið fólki
um landið alt møguleika at
kenna seg sum part av tjóð-
arhátíð okkara
Nú verður OL í Atlanta
tíkið fram um alt, sum er
føroyskt. Á ólavssku kunnu
føroyingar istadin fyri brot
úr føroyska samfelagnum
kenna sín samleika við í-
tróttarhetjunum um allan
heim. Tað eru ivaleyst nógv
fegin um, tí sum vanligt, so
verður tað føroyska
skugvad til viks, tå okkurt
annad og meira åhugavert
er til at taka
Nevndi nakar, at SvF er
sterkasti fjølmidil okkara,
og 2t hann ma. skal vera
við ul at menna føroyska
samleikin?
Í áhugaverdari útvarps-
sending í vikuni var evnið
móðurmálsundirvísingin í
Danmark Har verður stórt
arbeiði gjørt fyri at upp-
vaksandi ættarlidini skulu
læra móðurmálið, og hervið
eisini fáa møguleikar at
menna sín føroyska sam-
leika
Dånjal Højgaard, út-
varpsmaður, hevði vitjað i
Arhus og í Feroyahúsinum
har hann tosaði við Virgar
Dalsgaard, lærara, sum í
nógv ár hevur staðið fyri
frálæruni, saman við ødrum
lærara
Tað mest áhugaverða var
at hoyra børnini greiða frå,
lá tey eftir skúlatíð sessast
á skúlabonk at læra føroy-
skt. Nevnt var, at dreingir
góvust fyrr í hesi undirvíng
enn gentir. Orsøkin segðist
vera, at dreingir hava so
nógv at fara til í frítíðini
Tað ljóðar legið. Tað kundi
eins væl verið, at gentur
hava størri áhuga fyri mál-
inum, ella eisini, at tær gera
tað, sum teimum er álagt
Við ødrum orðum. at flink-
eskolen“ ikki er farin í
ommu sína enn
Hóast børnini ikki júst
tosadu fr6dskaparføroyskt,
so var tað hugaligt at hoyra,
hvussu óbundin tey vóru í
síni úttalu. Tey høvdu fingið
ans fyri málinum, og onkur
skrivaði brøv heim, sum
vóru send rættað aftur
Børnini tóku tað sum eina
sjålvfylgju at verða rættað,
um tey málbóru seg skeivt,
tá tey komu til Føroya at
ferðast
Bert hetta í sjálvum sær
er besta treyt fyri at børnini
fáa ans fyri føroyskum máli,
tí neyvan er tað væl dámt,
tá útlendsk børn av sær
sjálvum royna at læra seg
málið,men í lan fyri stríðið
fáa ábreiðslur, um tey siga
okkurt skeivt
Tað er vanligt at hoyra
føroyingar endurtaka ein
setning rætt fyri børnunum.
Hetta verður gjørt í bestu
meining, men fleiri mugu
tey børnini vera, sum hava
roynt seg í føroyskum, og
eru so illa argað, at tey ong-
Móðurmálsundirvísing í Danmark og OL í Føroyum
antid aftur tora at taka eitt
føroyskt orå upp å tungu