mikudagur 13. november 1996síða 13
‹ fyrra síða allar 20 síður næsta síða ›
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
———Á ÅÅ
Nr. 219 — 13. NOVEMBER 1996
tíðindablaðið
kommunuvalið
LV
Tryggan veg í skúla
Fyri okkum øll, serstakliga
fyri foreldur og avvarðandi
at skulabørnum, hevur tað
alstóran tydning, at børnini
eru undir tryggum og skip
aðum vidurskiftum, bæði
heima, í skúla og undir
teirra útinnan innan frítíðar
virksemi
Vit leggja tí stóran dent
á, at farleiðin millum heim
og skúla er trygg, so børnini
kunna ferðast trygt millum
heim og skúla
Sum stødan er í dag, so
restar nógv i, at vit sum av
varða at barnum, kunna føla
okkum trygg við skúlaveg
in
Hoyvíkar skúli er vorðin
stórri og fleiri og fleiri børn
koma í henda skúlan og
hava fleiri langan veg og
sum ikki altid tykist so
tryggur
Nøkur koma í bussi, onn
ur verða koyrd í bili, upp
aftur onnur ganga ella
súkkla í skúla og felags fyri
all hesi er, at tey koma um
somu tíð - líka fyri kl. 08.00
um morgunin
Vit kunna øll ímynda
okkum hesa nógvu og
blandaðu ferðslu við gang
andi småbørnum millum
bussar og bilar, har øll skulu
skunda sær í skúla
Hesa tíðina av árinum er
jú myrkt, tá børnini fara í
skúla og nærum byrjar at
skyma tá tey koma úr skúla
Tí er tað av alstórum
týdningi, at nakað verður
gjørt við henda spurningin
sum skjótast
Fyri farleiðina til Hoyvík
ar skúla eigur gongubreyt
at verða gjørd frá Flatar
vegnum til skúlan og onnur
gongubreyt frá Inni á Gøtu
til skúlan
Harnæst skal inn- og út
koyringin til/frå skúlanum
gerast tryggari
Hetta kann gerast við, at
ein rundkoyring verður
gjørd við skúlan, soleiðis at
bussar og bilar skulu koyra
inn í hesa fyri at seta børnini
av og taka tey uppí. Soleiðis
skapa vit karmar fyri, at ikki
verður neyðugt hjá børnun
um at verða sett av og tíkin
uppí í eini síðu av vegnum
og síðani mugu ganga um
vegin til og frá skúla
Fyri børnini sunnanfyri
Vegin Langa, er eisini neyð
ugt, at hesi fáa ein tryggan
veg í skúlan antin við eini
viadukt ella upplýstum
gonguteigum, ein við skúl
an og hin við vøggustovuna
og barnagarðin, tá trupul
leikarnir eru felags fyri báð
ar stovnarnar
Hvat við at børnini sjálv
luttaka í trygdarvidurskift
unum við skúlan?
Td. kundi børnini skift
um - saman við lærara - at
havt ferðsluleiðbeining við
skúlan. Bernini kunna
møguliga við hjálp frá
Ferðslutrygd - fáa útgerð
endurskinsbúna ella annað
endurskinstilfar til hetta
bruk
Soleiðis vilja børnini á
ein naturligan hått koma
nærri at ferðsluni, sum tey
eru ein natúrligur partur av
og samstundis føla at tey
hava eina vissa ábyrgd móti
sær sjálvum og ðrum
Sjálvandi eru trupulleik
arnir eisini við hinar skúl
arnar í býnum
Sankta Frans skúli saman
við vøggustovu og barna
garði, har stóru trupulleik
arnir eru í sambandi við
Vardagøtu, har munandi
loysn má finnast, antin við
at einsrætta Vardagøtu ella
umskipan av ferðsluni
Venjingarskúlin, har stóru
trupulleikarnir er ferðslan
eftir Frælsinum. Ein um
skipan av ferðsluni er neyð
ug, soleiðis at møguleikar
skapast fyri, at koyrast skal
inn og út við sjálvan skúlan
so børnini verða sett av inni
á skulaøkinum og ikki úti á
ferðsluríka vegnum
Kommunuskúlin hevur
eisini eim trupulleika, sum
líkist tí við Sankta Frans
skúla. Tó eru fyrimunirnir
vid, at Trondargøta er eins
rættað. Ein møgulig skúla
patrulja við hendan skúlan
hevði verið spennandi at
roynt
Eysturskúlin hevur fingið
tað betri síðani Dj. í Geil
Gøta varð gjørd blindgøta
Þó átti ferðslan við Skúla
getu at verið umskipað, so
leiðis at bílarnir skulu koyra
inn á skúlagkið fyri at seta
børn av ella taka tey uppí
Hesi stig eru neyðug fyri
at tryggja børnum okkara
ein góðan og tryggan skúla
veg
Thordur Thorsteinsson
valevni til skúlaráðið
á lista Á
Das Raubgold« í nýggjum,
russiskum búna
Tað er søgan um bankavanar, moral og uttanveltaðu stóðuna hjá einum
pinkulandi. Men eisini sógan um glæstritíð og fall Sovjetsamveldsins
Í DVAR Jon NSEN
Nú kemur sannleikin um
Nazigullið í schweizisku
bankunum kanska undan
kavi. Ein altjóða kanning
arnevnd skal í øllum førum
hyggja at fyribrygdinum
Stríðið stendur í dag um
gull, sum mett verður í dag
sins virði ul umleið 40
milliardir krónur. Talan er
um stóran part av tí gulli,
sum Nazityskland legði til
viks undir krignum. Og tað
er væl at merkja gull, sum
rænt varð úr teimum lend
um, teir brúnu hersettu. Ti
verður tað á týskum eisini
nevnt »Raubgold« (råns
gull)
Kanningarnevndin skal
nú, við at bróta bankaloyni
dómar, gera eitt nágreim gt
yvirlit yvir
virði ongantíð vórðu latir
hvussu stór
réttu eigarunum aftur
hverjir teir enn eru í dag
Eisini skal skrásetast
hvussu nógv er selt ella
vaskað hvítt av bankunum
...
sum á tann hátt hava verið
við ul at:fíggja nazistisku
krígsmaskinuna. Og kanska
verður eisini greitt, um ein
stakir flýddir nazistar hava
tikið út úr bankunum virði
teir privat hava lagt til síðis
í Schweiz
Men eitt annað er at fáa
schweizarar at góðtaka, at
sneytað verður í bankunum
Teir vísa á, at teir longu í
1946 lótu teimum sameindu
part, og at jødisk Holocaust
offur i 1962 fingu endur
gjald fyri privat tap. Og tað
meta teir sum endaligar av
gerðir
Brúnir blettir
At málið ikki kemur undan
kavi fyrr enn nu, hevur sína
frágreiðing. Teir sameindu
sum vunnu á nazistunum
ildu ikki. tá upp varð gjørt
beint eftir kriggið
Schweiz frå sær. Hóast te
lyggjaá
evuliga væl vístu, hverja
brúnar blettir, Schweiz
hevði stand: á síni uttan
veltaðari stæðu. Jødisk
flóttafólk vórðu avvist við
markið, og landið goymdi
nazistisk virði, millum ann
að vinningin av seluni á
bók Hitler 's »Mein
Kampf«
Men so legið tað í dag
kann tykjast. var vandi fyri
at Schweiz tá, noytt ella av
sínum einungum, kundi
enda í sovjettuiska partinum
Grannin, Eysturríki, sum
heyði verið ein partur av
Nazitysklandi, var í vanda,
og Schweiz heyð: rættiliga
gott handilssamband við
Sovjetsamveldid og stóð
millum annað fyri sølu av
sibiniskum gulli fyri vestur
lendskan valuta
Eystur-Vestur býtið av
Europa var skjótt avgreitt
Schweiz var fíggjarliga, po
litiskt og mentunnarliga
men sjálvandi ikki hernað
arliga, partur av vestur
heiminum. Og Eingin ser
ligur áhugi var heldur ikki
fyri at leita eftir horvna gull
inum
Russiskur leki
Ymiskar hugsanir eru um
hví nú knappliga lív er kon
ið í aftur málið. Sjálvandi
kann grundin vera bretskir
g jødiskir upplýsingar
sum nú koma fram. Men tað
eru eisini komin skjal undan
kavi úr týskum skjalasøvn
um, sum síðan 1945 hava
verið í Sovjetsamveldinum
nú Russland: - metir søgu
professarin í Oxford, Nor
man Stone. Hann sigur hetta
við enska blaðið Sunday
Times
Slíkar upplýsingar syrgdi
KGB í allari sovjettidini fyri
at halda ógvuliga loyniligar
Men í nýggja Russlandi er
sum kunnugt alt til sølu
Eisini = upplýsingar um
hverjar konti nazistar høvdu
hvørjum schweiziskum
bankum
Nøkur av aldarinna sein
astu loyndarmálum eru við
at koma fram í ljósið, tí
pengar eru at vinna. Og
gamalt gull rustar sum
kunnugt als ikki
Jólaboð, sum KFUM ge
búðirnar
vur ut, er komið
Í bókini er sidsøguligt tilfar, upprunað og tyddar
søgur og yrkingar. Inngangin hevur Axel Tórgarð
skrivað
Bókin, sum er
72 síður stór, kostar kr
HT
}
Tekningarnar hava Janus Dam Guttesen, Martin
Joensen og Frits Johannesen gjørt
Permuna hevur Martin Joensen teknað
Lagt til rættis hevur Guttorm Zachariasen
Sett og umbrotið hevur Bókadeild KFUMs
Prentað hevur P/f Einars Prent, og heft hevur
Bókbindaríið
A uppbodssølu
Eisini Eysturríki ætlar nú at
gera roknskapin frå krig
num upp. Eins og Schweiz
hevur Eysturríki givið eftir
fyri altjóða trýsti og latið frá
sær listaverk, sum hava ver
ið goymd í einum gomlum
kleystri nú í hálva eld
Listaverkini eru slík, sum
nazistarnir tóku úr privatum
jødiskum heimum undir
krígnum. Í oktober mánaða
verða væntandi eimi 8.000
listaverk seld á uppboði hjá
Christie's í London. Millun
annað málningar av Breugel
og Friedrich von Amerling
umframt eina standmynd av
Alexander Mikla, sum er frá
3 øld fyri okkara tíðarrokr
ng
Hesi verk eru slík, sum
eysturríkska jødasamfelag
ið hevur fingið útflýggjað
við lóg, sum varð samtykt í
parlamentinum í Wien í fjør
Vinningurin av søluni verð
ur latin eldri Holocaust
ofrum og ymiskum stu
dentagrunnum
Funnin í saltnámi
Talan er mest um málningar
frá 19. eld, sum hava prýtt
veggirnar í jødiskum rik-
mannaheimum. Nazistarnir
ognartóku teir í árunum
1938 + 1945. Eftir kríggið
vórðu tey funnin í einum
eysturríkskum saltnámi
Ætlanin var, at verkini
skuldu vera partar av einum
>
jú
pg
á
i
WT
>
listasavni, Hitler vildi hava
í Linz, men sum ongantíð
varð til nakað
Jødarnir ha alla tíðina
kravt at fåa verkini aft
Sunday Times skrivar
1952 vórðu 10.00 taverk
latin réttu eigarunum aftur
Men restina legði Evstur
hald á og g
nidurløg
Mauerbach. Teir góðtóku
kki prógvini frá privatun
jødum, Su! g
gripirnar
N ey H halda
Eysturríki ikk
vilja til
málið. O
diplomatu Lond 1
zongur, at:cy t KKI
altíð hava verið serliga hug
aðir fyri at fáa málið lýst
men at teir nú vilja hava tað
a avgreitt
Ringið!
- og vit skriva
(C11820