hósdagur 21. november 1996síða 8
‹ fyrra síða allar 24 síður næsta síða ›
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
S
Oli Breckman:
RA ip
Menning er ikki =
Fund urin um stlivstyrtshupgsronmma, sum hvarv fekk £ ja
burturúr Her er tað Sverri Djurhuu sum murit ni
ílvstýrispolinkk í Mynd Kalmar
AK! BERTHOLDSEN stóran áhuga
Hann helt tó, at nøkur
Menning í sjálvum sær javnaðarfólk og einstøk
kt virksemi sambandsfólk skuldu verið
kom O við fyri at givid tað réttu
andinur myndina av, hvussu stóra
hjá VST r Mána imbodan sjálvstýrishug
kveldið um sjálvstýr shug sjónin hevði
nina g hvat varð av So kom hann inn á
henr spurningurin, sum spøkir
I, al aftur og aftur: Hvat er eitt
að við land, hvat er ein 68 pg
einnu helvt í farnu eld. var hvat er eitt fólk
ut tå var ein ómetalig bú er
skaparlig menning í Fer ikk: nógv at:tosa um. Tað
er syðru endin á Lofoten
Fólkatalið øktust úr eitt líuð horn emi sbr
8.000 uppi næstan 13.000 ískari tundra. har einki
ik frå at frihandilin menniskja hevur stigið sin
kom, til politiska tvíbýtið fot. ella sum tvær oyggjar í
#6 Aleutunum - ein ímynd av
Grundarlagið undir bú erðini. táið hon var ovðin
skapinum, skipaflotin vak g tóm
úr ongum skipi. uppí einar Men tað kann eisini ver
100 sluppir a Singapore ella Hong
Henda menning hendi Kong
hóast bara 5-15% av fólk
inum yvirhøvur tóku lut í
teimum løgtingsvalum og að sum helst. helt hann
fólkaungsvalum. sum vóru = Meiri óheppið enn
a heppið
Tí er mdurstødan tann Aftaná filosofiska leggið út
Víddin í sjálvum sær er
eingin definition, uppá nak
at framburður í sjálvum sær heim k Óli Breckman
er ikki = politiskt virksemi aftur á klettarnar
segði Oli Breckman Hann segði. at tað kundi
farnu eld veruliga
indirtøku í fólkinum
hevði eitt stórri blað
Oli te kman helt tað vera
hugaligt at vera komin til
fundar, tað mundi vera eini = enn Dimmal tt
90 fólk í útvarpshellini hetta skuldi missa í sær
kveldið og tað bendi á, at: burtur og longu í 1906
sjålvstyrisrørslan = hevur skuldt vera reduserað til ein
at leggja stættarp« inkkin ni
lítlan minmluta í løgting
imum
So tað var mein ohepp
ið. enn heppið. at:sjálvstýr
isrøran ble politisk
Men tað er nógv eftir at
granska Hví gekk tað +
galið hjá okkum fyrst í hesi
eldini. og hví gekk tað heilt
eðrvísi hjá íslendingum
spurdi: fólkafloksmaðurin ?
Oli Breckman segði, at í
tíðimi frå 1906 ul 1940 var
naggatódn
Har hendi onkrar broyt
ingar. Mentanarliga. tjóð
skaparliga og politiskt fekk
tjóðskaparrerslan takið á
fólkinum í størn og sterri
Mun, men ikki fyrrenn undir
krignum kom tað búskap
arliga grundarlagið undir
einum tjóðskaparligum á
ræði
Tvær mótsteðursrslur
Oli breckman segði, at í
millum kríggini tóku tvær
mótsteðurerslur seg upp
Onnur var Javnaðarflokk
urin, sum hugsaði meiri um
hvussu virðini skuldu být
ast, enn um, hvussu tey
skuldu skapast, Hin rørslan
var Vinnuflokkurin, seinni
Fólkaflokkurin, sum hugs
aði meiri um, hvussu virðini
skuldu skapast. enn um
hvussu tey skuldu býtast
Orsøkin til. at Fólkaflokk
vrin fekk so stóra undirtøku
olitiskt virksemi
i
2 |
undirtøku men fólk vóru eitt sindur vonsvikin av tí. sum kom
viks eima tíð nil frama fyri
undir krignum, var, at bø
skapurin var í
menning
Fólk fleirfaldaðu inn
tøkuna og dirvið og fram
fysm tók seg storhgå upp
Tá ið kríggið endaði
hevði
næstan meiriluta í løgting
mum, men hesuferð kundi
tað fáa avleiðingar. afturí
móti tí meirluta, hon heyði
havt áður
Knút Wang pástóð, at
løgtingsvalid í 1946 var tað
harðasta. hann heyði verið
við til, heilt til 1974. og val
ið prógvaði einaferð enn, at
hverja ferð ástendur. og
sambandið fer undir sína
ræðsluherferð, so svíkur
veljarin og velur trygdina
framum óvissuna - tey velja
samband framum loysing
Fólkaflokkurin at
kvødd: ikki fyri heima
stýrislógini, men hann var
helst tann politiska rørsla
sum var atvoldin til, at vit
yvirhøvur komu úr amt
stødun:
Orsøkin ul, at Fålka
flokkurin ikki tók undir vid
loysingim í 1946 var, at:teir
vildu ikki hava loysing
men eima nýggja styirsskip
an uttanfyri donsku grund
lógina. Og teir vóru bangnir
fyri. at vóru bara tvinnir
kostir í at velja, loysing ella
stjórnaruppskotið, so ble
meimlut: fyrr stjórnarupp
skotinum, og tað hevði bliv
øgihgar
sjålvstyrisrørslan
Nr. 225 - 21. NOVEMBER 1996
åhovrarunum
upp ímillum ymsar menn
flem ættarlið aftaná
tikk
køvir alt tos um sjálvstýri
isflokkinum
stórmál vóru alt
at fleir Í
ið ein vanlukka
Folkaatkvødan var ein
fløkja av texti lítlu undir
tøkum og av ner atkvødun
um. Hon varð eisini grugg
að, tí danska stjórnin og
sambandsflokkurin søgdu
at hon var endalig. hinir før
ysku flokkarnir. at hon var
vegleiðandi. Men best sum
úrsluð var greidd, koppaði
alt á
Tað. Fólkaflokkurin
royndi, var at gera eina
skipan vað danir, har alt tað
forsømda, vinnulívið og in
frastrukturur kundu verða
ment
Men úrslitið var, at tær
almennu lenirnar blivu
fíggjaðar úr Danmark og
tað førdi vid sær, at eitt
Vit halda æi dag
Joensen, løgmanni
var aftanå
Personligt
klandur
Svem Djurhuus var ein tann fyrsti at taka orðið av
Hann meinti, at tad í stóran mun var personligt agg
sum hevði beint fyri sjålvstyrisrørsluni
Hann minnist val fyrr. tá í persónligt stríð tók seg
Hetta persónliga agg stakk so fast, at tað spøkir enn
Hann helt eisini, at ein orsøk til. at føroyiskur politikk
ur var so fløktur var tann, at vit skuldu føra politikk á
tveimum frontum: Bæði statsrættarliga og stættarpoli
Stættarpolitikkurin er settur so skarpt upp, at hann
Hann mælti til at stættarpolitikkurin varð lagdur til viks
so at vit fingu hugsa um sjålvstynspolitikkin av álvara
Stættarpolitikkin kundu vit taka uppaftur, tå ið stats
rættarhgu viðurskifuni vóru avgreidd
Ein annar áhoyrari helt. at:tað í grundini ikki var so
stórur munur ímillum teir flokkarnir. sum vildu mein
Teir søgdu allir tað saman, um enn uppá hver sín
Bæði hann. og fle onnur
ul hjá Sjálvstýrisflokkinum., Fólkaflokkinum. Tjóðveld
g Javnaðarflokkinum at sett seg niður og
komið ul eina semju um næsta stigið á sjálvstýrisleið
Tad var eisini onkur áhoyrari, sum helt, at politisk
v tydningarmikil til at vera latin uppí
hendurnar á politikaum at gera av. Vit skuldu gjørt sum
í Svers, sum letur øll mål út til fólkaaktkveðu. Sveis er
eitt hitt støðugasta landið í heiminum og tað vísir seg
ik taka eina rættari avgerð enn nøkur fá
Fundur um sjálv-
ishugsjonina,
sum hvarv
fram við fi
íska fundinum, sum Sjálvstýrisflokkurin skipaði fyri
mánakveldið um „Hvat var blivid av sjálvstýrishugsjón-
Í gjár greiddu vit frá, hvat stigtakarin, Helena Dam á
Neystabø, heyði at føra fram, og vit greiddu frá teimum
hvøssu atfinningum, fyrrverandi tc
floksins, Jógvan Sundstein, førdi fram ímóti Fólka-
flokkinum fyri at hann ikki so frægt sum tordi at viðgera
viðurskiftini ímillum Danmark og Føroyar fyri Edmundi
Í dag fara vit at umrøda, hvat hinir báðir innbodnu
politikararnir, Oli Breckman og Heini Heinesen, søgdu,
og vit fara at triva í onkrar tættir í orðaskiftinum, sum
hildu. at:tað átti at borið
vaksandi tal av fólki feldi
trúskap mótvegis danska
statinum og ikk: førovska
samfelagnum
Yvinøkurnar komu ikki
fyrrenn í sjevtiårunum
men tað vóru yvirtøkur av
umsiting. heldur enn yvir
tekur av fíggjarligari á
byrgd
Oli Breckman segði, at
her standa vit so í dag
Búskapurin bleiv ein
polttiskur opnahjallur sum
ger, at vit hava lítið ræði á
okkara egnu vidurskiftum
og sum ger, at tad er danskt
kostnadarstød: sum er gald
andi í Feroyum og at tt
reiðslurnar ikki eru lagaðar
eftur inntøkunum
ini frá almenna, polit-
vlitikari Fólka-