mikudagur 12. februar 1997síða 16

16 tíðindablaðið Nr. 29 — 12. FEBRUAR 1997 Lesarabrøv Um NOlso yar Påll At málið viðvíkjandi Nóls yar Pålli gjørdist ein sannur rumbul, sum hevur tikid seg upp i kjalarvørrin- um. kunnu øll vera á einum máli um. Tey flestu vita, hvussu tað mundi gangast gamla málinum um Heyga- drang. Og nú bendir alt á, at hetta málið um Nólsoyat Páll fær somu lagnu eins og við málinum um Heyga- drang á sinni Góðu landsmenn! Hetta er eitt álvarsamt mál, sum hevur tikið seg upp. Hetta mál er nógv meira álvar- samt, heldur enn tannpasta- smíl og karikaturtekningar av skipinum. Tí er avger- neyðugt, at løgtingid andi tekur hetta mål i hendur og fær greidu å vid urskiftunum viðvíkjandi Nólsoyar Pálli. Tí eigur hetta mál at verða loyst í skundi við einum rættar máli, har teir persónar, sum hava ábyrgdina av hesum máli, verða avdúkaðir, og harafturat beta fyri avleið ingarnar av málinum. Slíkt skipakeyp átti væl og virði- liga at verið kannað, áðrenn peningatrygd varð veitt selj- aranum Tann lættasta loysnin er at koyra málið út til skatt- gjaldaran, sum verður revs aður, men tað er upplagt, at málið eigur at fáa avleið- ingar, so at eitt sovorðið mál egnar ikki endurtekur seg Vaktar- & Bjargingartæn astan hevur åbyrgdina av, at skipið varð keypt. og hvussu og í hverjum standi tað var í, áðrenn keyps sáttmáli varð undirskrivað ur, meðan tann politiski myndugleikin hevur á byrgdina av, at peningur tess varð játtaður Eg haldi avgjøt, at hetta skipakeyp, ið gjørdist eitt vánakeyp fyri Vaktar- á Bjargingartænastuna og Landsstýrið, verður frá politiskari síðu tálmað Málið eigur ikki at sleppa óskalað aftur við borðinum tí tað kann heldur ikki vera rætt, at ábyrgdin hjá tem um, sum hava verið við í hesum skipakeypi, eigur at sleppa at spæla við vel og veingjum, so at málið verð ur hongt út yvir skattgjald aran, sum mannagongdin annars hevur verið við hin- um skipagølunum í Føroy um Men annars vil eg heita á okkara politikarar: Byggið eitt nýtt skip ul Vaktar- & Bjargingartænastuna NÚ! Tað tænir øllum endamál um. Og eg ivist ikki i, at Nólsoyar Páll sjálvur heyði verið sera fegin um ta av gerð skattgjaldari Rættleiðing um veddingina Efti nom ngum I at stór fjøld av føroy- nógv ár hevur bíðað eftir, at ein ordilig vedding r Lotto bleiv set " ti g sett í gildi í Føroyum, tykist nú ljós vera fyri framman. Og tó, enn eru fólk, sum harðliga berj- ast ímóti. Og hesi smæðast ikk: við at ganga lætt um sannleikan. Og tá sjálvur mentamálaráðharrin, útvarp g onnur áhaldandi ganga innleikan sum vit spæla 40 Danmarkar 8 mill. kr t í tíðina 3 ” ptt % veruieiKin € esin: Vit m árið. Hetta fáa vit aftur til landið Til at býta til ítrótt, mentan o.a 16% Til forhandlarar i Førovum 8% Til telefonverkid i Føroy- um (fyri sambandið), at søkja úr mentanar- grunnum o.ø. í DK Til vinningar (lågt sett) 6% 45% Tilsamans liggja eftir í Føroyum uml. ... 75% ella 30 mill. kr. At vinningarnir verða um- leið 45% mugu vit ganga út frá. Tað ganga danir út frá, og tað er henda upphædd, sum verður goldin út til vinningar, og vit í Føroy- um eru hvørki óhepnar! ella býttari enn danir. Okkurt árið verða vinningarnir meira enn 45%, okkurt ann- að árið minni. Okkurt árið kemur helst meiri peningur aftur til Føroya enn spælt verður fyri. Tað velst um eydnuna I løtuni spæla vit kanska 15 mill. kr. av landinum, og fáa kanska ikki so nógv aft- ur, bert vinningarnar Um vit siga, sum oman- fyri nevnt, at vit fara at spæla fyri uml. 40 mill. kr um árið, og fáa 75% av pen- inginum aftur til Føroya, so fáa vit 30 mill. kr. aftur til landið. Bert 25%, ella 10 mill. kr., liggja eftir í Dan- mark til skatt og umsiting. Hetta er minni upphædd enn vit í dag spæla fyri utt- anlands. Um vit soleiðis saman- bera stødurnar, so er fakt iskt einasti munurin, at nú fara itrotturin og onnur te- løg at fáa 6-8 mill. kr. um árið at býta. Hetta hava tey ikki fingið í nógv ár, og tað er upp á tíðina, at tey fáa hendan møguleikan. Hetta kunnu sjálvt heitastu tjóð- skaparfólk ikki vera ímóti, sjálvt um spælt verður í samstarvi við danir Tað hevur verið nevnt, at vit bert skuldu farið upp í Viking-Lotto, sum norður- lond samarbeiða um, og so havt okkara egnu vedding um fótbólt. Hetta er ikki nøktandi Teir føroyingar, sum í dag vedda uttanlands, tíma ikki heiladeyð spøl sum td lotto, teir vilja hava spenn- ing við at vedda um fótbólt og annan ítrótt Ein føroysk vedding fer altíð at hava ov lítlar vinn ingar. Ongin fer at vedda í Føroyum og hava møgu leikan kanska at vinna 10.000 kr., tå kanska | million kr. kann vinnast i donsku veddingini Ein føroysk vedding er roynd áður og hon gjørdist ein fiasko. Undirtøkan minkaði burtur í einki, tí gularóuin var ov lítil Tann avtala, sum nú ligg ur klár, er uttan iva tann besta, vit í løtuni kunnu fáa ikki minst fyri ítrótt og mentan her á landi. Steðgið henni ikki. At onkrir bólkar halda seg fáa ov lítð av yvirskotinum í mun til ítróttin, er ein onnur sega, sum eg ikki skal koma inn á. Hetta má bera til at tosa seg til rættis um her heima, eisini seinni At týðandi persónar og fjølmiðlar í Føroyum ganga so lætt um sannleikan, sum at siga, at vit fáa 8 mill. kr aftur, tá rætta talið við stór- ari vissu liggur um 30 mill kr., er sum sagt átaluvert Vit eru nógv, sum gleða okkum til nýggju vedding- ina, og til at ynskja teimum fyrstu føroysku tips/lott millióningunum tillukku Tips-fan Spurningar um Kalsoyarsiglingina Fyrispurnincar til Sáma Petur i G um sanð ferðsluna inband við Kalsoynna I. Nær verða tunlarnir á Kalsoynni alment opnaðir? 2. Nær verður farið undir vegagerðina til ferjuleguna á Syðradali' í hesum sam- bandi vildi cg gjarna fingið at vita, hvar játtanin fyri 1996 sum var markað til Húsar Syðradal bleiv av, um so er at eg havi hoyrt rætt, at hon bleiv flutt til vega- strekkið í Millum fjarða, so haldi eg, at hon skal flytast aftur til Kalsoynna í ár, so- leiðis at arbeiðið framímóti eini ferjulegu skuldi verið komið langt áleiðis í år 3. Hvat er meiningin við Barskor? 4. So til endans, hvat lík- ist tað, at um onkur skal hava ein bil yvir á Kals- oyrna, so skal viðkomandi gjalda 4500 kr.??? meðan ein bert skal gjalda 80 kr. við at fáa bilin um Leir- víksfjórð? Enn havi eg íkki fingið nakað svar uppá spurningar, ið eg havi sett tær áður, vón- andi svarar tú hesum Sólarn Ísaksen 796 Húsar Hvat vilja vit við okkara fiski- vinnu í framtíðini Gongdin hjá føroysku lang farafiskivinnuni kann ikki sigast at ganga tann rætta vegin, tverturimóti gongur stútt tann skeiva vegin Hetta er tó ikki nakað, sum hendir frá einum degi til annan, men spakuliga, tó sær tað út sum um tað gong- ur skjótari nú Tað er ikki so langt síðan, at vit við réttum reypaðu okkum av, at vit høvdu heimsins besta fiskiflota og heimsins bestu sjómenn, men tað er nokk eingin, sum sigur tað í dag Fá vit fiska millum aðrar tjóðir í dag, Ld. íslending ar, norðmenn, grønlending- ar og kanadiarar, síggja vit úrslitið. Vit tora t.d. ikki á ringan botn, har ofta meira er at fáa, men nú eru tað teir, sum liggja har og rokast, mannaðir við góð um føroyskum sjófólki fyri ein stóran part, meðan vit koyra upp á pumpurnar Hetta er beint tvørturi móti tí sum var fyri bert fáum árum síðan Hver er orsøkin til hetta kann man spyrja I. Orsøkin er at sjómenn í londunum rundan um okk um hava nógv betri skatta treytir enn vil Hetta førir sær, at reiðaríini kunnu loyva sær at hava eitt nógv betri pro sentbýti til reiðaríið, og fólkið fær álíkavæl meira burtur úr enn vit Sáttmáli teirra liggur á uml. 22% til fólkið, móti okkara nú 27% Teir gjalda bert runt 30% í skatti móti okkara 50% 4 at teir hava ymiskar fyri munir, tá teir er heima mill- um túrarnar Man kann spyrja, hví sjó- fólkið ikki hevur nakað for- stáilsi millum teir ráðandi, sum gera lógirnar, ja, sjálvt arbeidarafeløgini rotta seg saman ímóti sjómanninum hoyrir man nú. Tað er ov- við manni an fyri ráðið Búskaparráðið skipað seg Sagt verður frá, at búskaparráðið hevur á fundi tann 4. februar í ár skipað seg við Bjarna Olsen sum for Samstundis er avgjørt at fáa gongd á arbeiði ráð sins sum skjótast, og verður næsti ráðsfundur tann 12. febr. 1997. Tá er m.a. á skránni gerð av arbeidsætl- Fjølmiðlarnir hava fingið avrit av hesum skrivi boðið, hugsi eg, og tíðin er komin til at vit sláa nevan í borðið og ikki lata alt um okkum ganga óátalað Orsøkin til hetta mangl andi forstáilsi hugsi eg er at meðan næstan hver før oyingur fyrr byrjaði sítt ar beiði á sjónum og tí kendi tey korini, so er hetta ikki soleiðis longur. Flestu av teimum monnum, sum ráða nú, hava ikki pissad í saltan sjógy sum man sigur Einhver er sær sjálvum næstur, so í staðin fyri at bóta um umstøvurnar hjá okkara høvudsvinnu, so verður alt annað prioriter að. Hetta er heldur ikki nak að, sum hendir frá einum degi til annan, men yvir eitt áramál Sum nú er brúka reiðarar og fiskimannafeløg nógva orku at klípa burtur av pro sentinum hjá hverjum ødr um, báðir hava ov lítið í for vegin og úrslitið síggja vit hvergin klárar seg Um ein sjómaður í dag skal hava eina hampuliga fortjenastu, so má hann vera burtur alt árið, og hetta er ikki nakað, man kann bjóða fólki í dag, heldur ikki er nøkur interessa fyri tí, tí næstan alt fer í skatti álíka væl Nei, setið skattin hjá sy fólki okkara niður á hædd við tað, sum hann er hjá tjóðunum rundan um okk um. Urslitid verður, at fólk ið tímir aftur at arbeiða og tað verður eitt forngjilsi at fortjena. Harvid koma minst líka nógvir pengar í landsins kassa álíkavæl Og steðgið hesum typiskt føroyska, sum t.d. at arbeið- arafeløgini og onnur blíva øvundsjuk, um sjómenn fáa ein skattalætta, tí tað er jú teir, sum óbeinleiðis skaffa teimum arbeiði á landi Bjarni Petersen Vegna búskaparráðið John P. Danielsen