mikudagur 5. mars 1997síða 2
‹ fyrra síða allar 48 síður næsta síða ›
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
Internet: http://www.cybernet dk/faroe-news
Lokomotivið sum
gjørdist ein drangur
Oddagrein
LOKSINS hevur Fiskavirking fingið
nýggjan stjóra. Við ljós og lykt hevur
tann duldarfulli Framtaksgrunnurin
leitað eftir nýggjum stjóra at fyrisita
»enfant terrible« í foroyska vinnuliv-
inum. Jåkup Mørkøre, sum herfyri
varð sagdur upp á rækjuvirkinum á
Oyri vegna samstarvstrupulleikar, skal
fáa henda flaksandi fuglin at reisa úr
øskuni eins og fuglurin »føniks«.
FISKAVIRKING skal gerast ein drang-
ur i froðandi brimi. Og ikki ein kíkur,
sum fór undir, tí tað rak so hart á hann.
Nakað soleiðis er boðskapurin hjá
nýggja stjóranum fyri tí institutionali-
seraðu flakavinnuni her á landi.
Donsku kreppusmiðirnir og skutil-
sveinar proklameraðu annars í síni tíð,
at Fiskavirking skuldi gerast lokomo-
tivið i foroyska fiskiidnadinum.
MEN í huganum á flestu foroyingum
gjørdist Fiskavirking ikki eitt lokomotiv.
Heldur ein rossavognur, spentur fyri
eina treiska ryssu, sum hvørki fekst
at ganga henda ella handa veg. Men
vit skulu ikki lasta undanfarnu leidsl-
una, ti hon fekk nóg mikið at dragast
við. Ikki minst at verja seg móti illvilja
- politiskum, vinnuligum, lokalum og
vanligum føroyskum illvilja. Hóast alt
hevur hon prógvað nøkur ting, sam-
stundis sum vit mugu ásanna, at tað
gekk aftur á bakka, tá hugsað verður
um at tilvirka okkara fisk til framkomn-
ar verðar.
NU hava vit aftur fingið ein stjóra, sum
hevur >sine meningers mod<. Hann
hevur royndir. Fyrst frá at skula sann-
føra føroyingin um, at Heilsufroðiliga
Starvsstovan hevði sin sjålvsagda
leiklut i føroyska samfelagnum. Síðani
frá Råfiskagrunninum, sum helt øll
virkislið skaðaleys. Harnæst - kanska
minni góðar - royndir frá fyritokuni
Data, sum einaferð var slóðarin í for-
oyskum nútíðar skrivstovuhaldi, men
sum ikki kláraði kappingina. Og at
enda hevur hann, sum skilst, roynst
væl sum virkisleiðari á rækjuvirkinum
á Oyri. Samstarvstrupulleikarnir lógu
helst ikki hjá honum.
MEN nú fær hann so hevi at royna
seg í eini fyritoku, sum nærum onga
skuld og nærum ongan vin eigur.
Hann skal bart út fáa føroyska fiski-
vinnu upp á slíkt stig, at beinleiðis søl-
an av óvirkaðum fiski ti! Bretlands,
Týsklands og Fraklands verður ein
„saga blot«. Megnar hann ikki tað,
skulu vit ikki gera okkum stórar vónir
um buskaparvøkstur og arbeiði til fleiri
hendur. Megnar hann tað, verður hann
hetja. Vit ynskja honum eydnu.
Sosialurin
Krisjan Dahl
Lysingar og søla:
Marjun Dalsgaard
Abyrgdarblaðstjóri: Blaðstjórnarfulltrúi:
Jan Muller Randi Jacobsen
Fyritaksstjóri:
Blaðfólk:
Áki Bertholdsen
Einkur Lindenskov
Dagny Joensen
Grækaris D. Magnussen
Eyðun Klakkstein
Ljósmyndari:
Jens Kristian Vang
Utgevari, uppseting og prent:
Sp/t Sosialurin
Bustadur:
Argjavegur 26, Argjum
Postadr: Postsmoga 76
110 Tórshavn
Telefon: 11820
Telefax. 14720
e-mail:
sosialur & olivant fo
Tu måst ikki... og minnilutar
Tad er at fegnast um, at SVF
hevur tíkið upp nýggjan tátt
við sendingin Undirhúsið
Vónandi verður eisini hetta
ein fjølbroytt sending, sum
kann verða eitt gott og
neyðugt íkast til kjakið, sum
eigur at vera í einum fólka
ræðisligum samfelagi
Nakrar viðmerkingar til
sjónarmiðini um rættin hjá
minnilutum at siga tu mást
ikki
Minnilutar, helst teir
åtrunarligu, eiga at halda
gák.
Ert tú í einum minnilbta
ja so eigur tú ikki at seta
tíni sjónarmið fram um
samfelagsspurningar ti
vandi er fyri, at hesi sjónar
mið vinna frama. Og enn
verri verður, um tú sigur frá
tíni sannføring um menn
iskjanslig og andalig y iður
skifti, tí kanska er tað onkur
veik sál, sum lurtar eftir
Nei, minnilutar skulu ikki
hava peikifingurin á lofti og
siga tú mást ikki... - tann
rættin hevur bert meirilut
in væl at merkja tann
rætti meirilutin.
Neyvan var tað hetta,
Undirhúsið meinti, men so
ónuanserað, sum sjónar
miðini komu fram, var lætt
at sita eftir við hes: fatanini
Kann vera, at peikifing
urin er oftari á lofti enn út-
rætta hondin, og tað er at
harmast um. Men hin ein
staki, um hann so hoyrir til
ein minniluta, må hava
loyvi at koma við sínum
sjónarmiðum. Vinna hesi
sjónarmið frama, ja. so kann
tað júst vera tekin um, at
átrúnarligi minnilutin hjá
Jóanesi kortini umboðar ein
meiriluta - og meirilutin hjá
Boga kortini ikki er nakar
meiriluti. men at feilur er í
útrokningini hjá havbiolog
inum, og at stovnurin er
verri fyri. enn mett varð
frammanundan
Fá hesi - lat okkum bara
kalla tey ein átrúnarligur
minniluti eitt nú ávára
ímóti. at vandin við fríar
rusdrekkasølu er eim stóri
rúsdrekkamisnýtsla, ja, so
kann hugsast, at tað verður
gjørt av umsorgan og kær
leika til teirra, sum eru verk
á hesum eki. ella ti at tey
sjålvi hava kent svidan av
rúsdrekka. og ikk: bara fyri
at siga tú mást ikki... og
fyri at utinna vald. Hagtals
hga og vísindaliga er hetta
sjónarmið helst heldur ikki
av leið!
Fá fiskifræðingar mæla til
avmarkingar fyri at verja
fiskastovnarnar, og tá hav-
frødingar åvara móti dálk
ingini, so er tað just av um
sorgan fyr: nåtturun: og
komandi ættarliðum, at teir
rópa hart tú mást íkki...
Hví tað ikki skal bera til
at siga tú mást ikki… tå
um menniskju og manna
lagnur ræður, sjálvt um tað
skuldi verið ein minniluti
sum hevði peikifinurin á
lofti, er óskiljandi. Og at
hesir bólkar brúka ódámlig
ari og ódemokratiskari
framferð enn onnur, ivist eg
í. Hvat onkur (uttanfyri
standandi) = opportunistur
kann finna upp á, er ein
onnur sek. Men tað hvur
onki við minnilutar ella
meirilutar at gera
Og skalt tú halda gåk, bert
ti at tå ert ein, sum ikki um
boðar rettu sjónarmiðini,
ja, so vóru tað helst fár av
okkara nthøvundum, sum
høvdu komið til orðanna
Og hvussu við tali-, skrivi
og trúarfrælsinum, meina
vit nakað við tí?
Minnilutar skapa lív í
dunnuhylinum, um tað so er
ein blákrossari, pinnsur.
yrkjari ella ein frødingur
Ól, eisini tann, sum heldur
seg umboða meirilutan,
hevur brúk fyri einum
skumpi av og á. Og tå til
stykkis kemur, hvat er ein
meiriluti?! Eru vit ikki ein-
staklingar, sum frá máli til
mál taka stæðu til viður
skiftini og eru tað ikki tú
og eg, sum so fegin vilja
seta hendan og handan í bás
skapa minnilutar - fyri
sjålvi at kunna hava yvirlit
yvir støduna - annars verð
ur verðin ov fjølbroytt fyri
okkum. Tað sum tú og eg
meina, at onnur hugsa og
halda - eru tað ikki ofta orð
og meiningar, sum vit so
fegin vilja leggja teimum í
munnin, fyri at fáa tingini í
mínum avmarkaða huga
heimi at ganga upp? Er tað
altíð minnilutin sum hevur
so fordømandi sjónarmið
um hini ella eru tað
kanska tey mongu sum hava
liðugtseymaðar og ónuan
seraða meining um tey fáu?
Tey tolerantu, hvussu toler-
ant eru tey yvir fyir ødrum
enn sær sjålvem?
Hvat við at lurta eitt sind
ur meira - kanska hava vit
oll okkurt at geva hverjum
ødrum
Nu, hetta fær ongan enda,
so eg vilji bara at siga tú
måst ikki… halda fram
Petur Simonsen
P S. Annars haldi eg, at
kontravektin í sendingini
var ov løtt, og tískil kom
heldur lítil luft undir sjón
armiðini hjá panelinum - tey
fingu ikki roynt sínar veing
ir. Ella var tað bara pinna-
brennið, sum var ov vátt!?
Øll byrjan er torfør, so tað
verður helst betri á ødrum
sinni
Viðvíkjandi Skotlandsfarleiðini
Undirritaði fer vísandi til
lesarabræv í Sostalinum
fríggjadagin tann 28. febru-
ar 1997 at svara fylgjandi
spurningum settir av Olavi
Hátún
1. Hverji vóru ferðafólka-
tølini á Skotlandsrutuni ár
ini 1993-1996?
Víst verður í hesum sam-
bandi til frágreiðing gjørt av
Jón Rasmussen, dagfest 27
september 1996 og latin
landsstýrinum. Talvan vísir
ferðafólkaflutning millum
Aberdeen og Føroyar við
skipi
Farleið: Aberdeen/Føroyar
1992:
koma fara
2.022 2.249
1993:
koma fara
2.023 2.196
1994:
koma fara
4857 4.857
1995:
koma fara
5 557 5 557
Viðmerkjast skal, at ongi tel
enn fyriliggja fyri 1996
2. Hverji vóru telini fyri
útreiðslur og inntøkur a
hesari rutu somu ár?
Tað fyriliggur onki full-
fíggjað innanhýsis rokn-
skapartilfar á Strandfara-
skipum Landsins um rakst-
urin av hesari farleið fyri
hesi árini. Í serroknskapin-
Til gekkavertarnar
Fyrst tøkk fyri eitt gott før-
oyskt spæl; men góðu tit;
nýtið eitt gott føroyskt mål
Leggið av at siga: í for-
vegin; tað er eingin skomm
at brúka okkara gamla før-
oyska: frammanundan
Tit áttu eisini at brúkt tey
føroysku tølini, og sagt t.d
sjeyti í staðin fyri tað dans-
ka hálvfjers; men tað er vist
ov mikið kravt
Ein spælari
um fyri skip fyri 1995 kann
kortini vísast til inntekur og
útreiðslur hjá Smyril, sum
at kalla burturav varð brúkt-
ur til Skotlandsiglingina tað
árið. Viðmerkjast skal, at frá
2. september 1994 byrjaði
Smyril at sigla dupulttúrar
millum Aberdeen og Føroy-
ar og varð partvíst brúktur
sum innanoyggjaskip
Rakstrartøl fyri Smyril
í 1995 og 1994
Mió. kr.
1995 1994
Samlaðar inntøkur
19.314 18,168
Samlaðar útreiðslur
24,939 23,830
Undirskot 5,625 5,662
Størsti parturin av inntøk-
unum i 1995 stava frå
farmagjaldi, te. 10,478
mió. kr. í mun til persón
flutning uppá 4,866 mió. kr
Roknast skal vid, at inntøk
urnar frå farmagjaldi høvdt
minkað munandi, tá ið ann
að felag væntandi skal yvir
taka farmaflutningin. Við
merkjast skal at afturat út
reiðslunum til raksturin av
Smyril í 1995 koma lutfals
liga stórar úreiðslur til fyri
sitingarligar uppgåvur, te
til ferðamannadeild og utt
anlandafarmadeild
Tórshavn 4. mars 1997
Reidar Nónfjall
stjóri á
Strandfaraskipum
Landsins
Einaræði?
Hava vit fingið einaræði
(diktatur) í Føroyum? Ella
er tað bert i sambandsflokk-
inum tað er?
Løgmaður svarar fyri all-
an flokkin, tá hann sigur
Hatta verður ikki, meðan
sambandsflokkurin situr í
samgongu. Og landsstýris-
maðurin við skúlamálum,
sum eisini er sambands-
maður, sigur tað sama: Ta
skal verða sum eg sigi
Hvat siga hinir sambands
mennirnir?
Hava teir einki at siga?
Sita teir bert og nikka, o
samtykkja alt, sum hesir
landsstýrinum siga?
Eygleiða: