fríggjadagur 30. mai 1997síða 8

x a" 8 tíðindablaðið Nr. 100 — 30. MAÍ 1997 ss ss UU Góðar vónir ÁKI BERTHOLDSEN Tann, sum hevur verið við til at henta tað upp, sum onnur hava tveitt frá sær, ger neyvan sjálvur tað sama. Tá ið Eilif Samuelsen, landsstýrismaður í um- hvørvismålum, setti kvøldsetuna í Norðurlanda- húsinum í gjårkvøldid, í sambandið við um- hvørvisdagarnar, og kappingina um best røktu bygdina, og bestu umhvervisundirvísing í skúl- unum, fegnaðist hann um, at áhugin fyri um- hvørvisspurningum er vaksandi. Men tað, at áhugin er vaksandi, er kanska ein ábending um, at vit noyðast at taka spurn- ingin í stórri álvara Tað verður skipað fyri ruddingardøgum víða um í landinum so at okkara vakra land kann sýna seg enn vakrari, nú veturin er av og tað góða veðrið lokkar fólk bæði hiðani og uttan- eftir. at ferðast kring landið at njóta okkara sermerktu náttúru. Hesir afturvendandi ruddingardagar man ein tann besti mátin at uppala til at hava fyrilit fyri náttúruni og at geva fólki ein positivan hugburð til umhvervið. Tí tann, sum hevur verið við til at henta upp plastposar, fløskur og pappír upp, sum onnur hava tveitt frá sær, hann ger neyvan sjálvur tað sama. Umhugsa nýtsluvanarnar Men Eilif Samuelsen minti eisini á, at um- hvørvid er annað enn plastposar og brotnar fløskur. Tað er eisini, at ozonlagið tynnist, at regni súrgast og oyðir lív í vøtnum og í skógum og tað er geislavirkið avfall eftir kjarnorku- spreingingar, tað er spurningurin um lívfréðiliga fjølbroytni, tað er at nýta náttúrunnar rikidømi skynsamiliga, bædi tad deyda og tad livandi. — Vit mugu umhugsa okkara nýtsluvanar. Tá ið vit keypa vaksimaskinur, bilar, kuldaskáp, eiga vit at hugsa um, hvussu hesar verur hava ávirk- að javnvágina í náttúruni, táið tey vórðu gjørd, meðan tey verða brúkt og tá ið tey skulu burt- urbeinast aftur. Tvs, at vit mugu hugsa um ringrásina hjá hesi veru. Eilif Samuelsen vísti eisini á, at landssýrið hevur skrivað undir nógvar altjóða sáttmálar um umhvervisvernd og hevur sostatt bundið seg til at fylgja tí, hesir sáttmálar áseta. — Hetta hava vit gjørt fyrst og fremst við umhvervisverndarlógini, havumhvorvislógini og matverulógini. — Norðurlond hava altíð gingið á odda, tá ið talan er um umhvørvisvernd og allir umhvørvis- ráðharrarnir hittast minst tríggjar ferðir um árið at umrøda umhvørvismål. Føroyar eru við í Norðurlendska samarbeiðnum og í teirri norður- lendsku umhvørvisstrategi frå sum gongur frå 1996-2000. Semja er um, at umhvørvistrupulleikar kunnu einans fyribyrgjast so tað munar við at minka tilfeingisnýtsluna og at brúka tað við skynsemi, við at laga tað til ringråsina og við at brúka umhvervisvinarligari tøkni. Tí noyðast Norðurlond at samskipa okkara arbeiði fyri at verja nåtturuna fyri at fáa stórri nyttu burturúr tí, sum samfelagið setir av til endamálið. Hvert ár skipar Heilsufrødiliga Starvsstovan fyri fundi ímillum allar kommunur at umrøda umhvørvismål. Í hesum døgum verð- ur fyri fyrstu ferð umhvørvisdagar hildnir í Føroyum. Tað er alneyðugt við tøttum sam- starvið allastaðni, frá hægsta politiska vald til teir einstøku borgararnar. Eilif Samuelsen segði, at kappingin um best røktu bygd er við til at gera vinnuna, myndug- leikar og fólk kring alt landið og tað helt hann vera ógvuliga umráðandi og eina fyritreyt fyri einum virknum umhvervisverndararnbeiði Tað. at kommurnar hava tikið so væl undir við at gera umhvørvisætlanir, og at ferðavinnan tekur virknan lut í umhvgrvisarbeiðnum, gevur góðar vónir fy ri framtíðina, segði Eilif Aki BERTHOLDSEN Vit eru sera fegin fyri henda heiður. Vit taka hetta sum eina viðurkenning av tí miðvísa umhvervisar beiðnum, sum er gjørt í okkara kommununu nú nógv ár Suni Joensen, bygdaráðs formaður í Sandavågi, er bæði errin og glaður um, at tað var Sandavágur, sum vann kappingina um best røktu bygd í Føroyum Tad var á kvøldsetu í Norðurlandahúsinum i fyrr- akvøldid at best røkta bygd i Føroyum í 1977 varð kos- in Ferðararáðið tók stig til kappingina um og skipar fyri henni saman við FNU og Heilsufrødiliga Starvs- stovuni Nú í mai mánaða hava bæði IRF, KOB og økis feløgini hjá Ferðaráðnum givið dómsneyndini tilmæli um bygdir, sum tey halda kundu koma uppá tal at fáa henda heiður Dómsnenvndin fekk 20 tilmæli, men tá ið tey vórðu gjøgnumgingin vórðu 10 bygdir sáldaðar frá aftur Eftir at hava vitjað tær átta bygdirnar, sum vóru eftir, sat dómsneyndin eftir við trimum bygdum, sum tey hildu áttu heiður uppi bornan Men tað var rættiliga spennandi tí frammanundan høvdu bygdaráðini bara fingið at vita, at teirra bygdir vóru innstillaðar Úrslitið varð, at bæði Eiði og Tjørnuvik fingu heiðurs bræv fyri at verða væl røkt i g eitt gåvukort i part uppá 5.000 krónur, sum skulu brúkast til eitthvert umhvervisvinarligt enda Af mål Men tað var Sandavágur um dómsneyndin helt vera kta av allun iðrinum kekkur uppa hóskandi brúkast til okkurt umhvørvisvinarligt tiltak Harumframt verður veg skelti sett upp sum vísir øll um, sum koma til bygdar at hetta er best røkta bygd í Føroyum, og at her býr fólk, sum setir trivnaðin høgt. Og at enda fekk Sandavágur ettt veggjaprydi, sum Gurðið Poulsen hevði gjørt Tað, sum dómsneyndin legði dent á, var, at tað var reint, ruddiligt og nossligt í bygdini, at órudd ikki ligg- ur og slødist, at kloakkvið urskiftini eru góð, at grót hús, garðar og stik eru hild in, at bygdin er ferðamann- avinarlig, at fornminni verða varðveitt, at tød og evja frá súrhoyggjabrunn um verður rætt burturbeint og og at miðvíst umhvørv isarbeiði verður gjørt og at miðvísar ætlanir eru á ekin um Í dómsneyndini sótu Per Hansen á Ferðaráðnum, Oli Mikkelsen fyri FNU, Bryndis á Dunga fyri Heils ufrødiligu Starvsstovuna, umframt Sverri Egholm, fyrrverandi landsbókaverð- Vit eru sera fegin ur og Gunnleyg Durhuus landsarkitektur Ein heidur Tá id við hittu bygdaráðs formannin, Suna Joensen á tannlæknastovuni tíðliga í gjáramorgunin, segði hann at hann var fegin um, at tað miðvísa arbeiðið, kommun an hevði staðið fyri nú í nógv ár, hevdi fingið slíka viðurkenning Tað er ikki so, at Sandavágur fær topp karakter á øllum økjum, men eg haldi, at sum heild eru vit hampiliga væl fyri - Men vit eru eisini greið yvir, at enn er nógv at taka hond í, men tað kemur so ið og við. Fyribils verður tað stóra takið at fáa kloakk- irnar, sum renna út í ánna, lagdar í rør, sigur hann Gamlar dygdir Hann sigur, at kommunan hevur í nógv ár lagt stóran dent á umhvervisarbeiðið og Sandavágur er eisini uppií umhvervis-roynda- ætlanini hjá norðurlanda ráðnum Hetta er ikki nakað ein kommuna megnar einsamell. Høvdu vit ikki sandavágskingar við okkum og sou tey tað sum eina æru at halda ognir sínar kundi alt gjørt tað sama, Sigur Sum Joensen, bygdaráðs formaður í Sanda vågi,h.m. sum her tók ímóti heiðursgávum frá Per Jacobsen í Sparikassanun táið Sandavágur varð skýrd best røkta by ed Í Førovum Men. hvussu ber tat Sandavágur hevur lagt s stóran dent á umhvørvid framum aðrar bygdir, at hon er verd ein heiður, sun hesa Fað. at røkja og at vera røkin eru gamlar, føroyskar dygdir, sum kanska trívast betri úti á bygd, enn á teim um stóru plássunum. Vit tosað um at røkja bø og hag a og røktingarmenn hava altíð verið høgt í metum Og í Sandavågi hava vil sett eina æru í at vera røkin Og tað er ikki altíð, at tað skulu so nógvir pengar til. Eg haldi, at tað hetta, at fara væl um, er mein ein spurningur um hugburð sigur Suni Joensen Fólkið er við Men so leggur hann aftur at, at tað, at rækja eina bygd, er ikki nakað, ein kommuna megnar cinsamøll Er fólkið ikki við, kann alt gera tað sama. Men eg haldi, at í Sandavági hava fólk altíð lagt nógv í at hald a sínar ognir, hóast okkurt altíð er, sum kundi verið betri Til lafmansgarðin Suni Joensen sigur, at ta- kom púra óvart á tey, at Sandavágur skuldi fáa henda heiður. Tí hevur bygdarráðið ikki gjørt av, hvat tær 30.000 krónurnar skulu brúkast til Men bygdaráðsformaður in sigur, at sjálvur fer hann at mæla til, at tær verða brúktar at fríðka økid, har gamli Løgmansgardurin á Steig var í eini 270 ár luráðsformaður á Eiði, v.m. og gir ler Á shjórr Djurhuus, bygdarað ru væl røktar