hósdagur 30. oktober 2003síða 11

20 Nr. 206 - 30. oktober 2003 Nr. 206 - 30. oktober 2003 21 Føroya Symfoni- orkestur er alvi musikkskúlans, og tað er tí so mikið at ynskja eftir, okkara myndugleikar geva teimum báðum Martini og Bernhardi saman við Musikk- lærarafelagnum høvi til at seta út í kortið eina skipan, har pro- fessionelt tónleika- virksemi kann gerast partur av arbeiðs- setningi musikk- læraranna skrivar Ólavur Hátún í um- mælinum av konsert- ini í Norðurlanda- húsinum sunnudagin UMMÆLI Ólavur Hátún Nei, beinleiðis ummæla symfoniska konsert á slíkum støði sum hana í Norðurlandahúsinum sein- asta sunnudag, tað skulu aðrir pennar til; men fegin vil eg tríva í okkurt, sum situr eftir í sinninum eftir hesa merkisløtu í okkara tónleikalívi. Konsertin var væl lýst frammanundan, og gleði- ligt var tað at fáa staðfest, at tað longu í forsølu var um at vera útselt til hana. Hugaligt var tað tí eisini at varnast streymin úr ymsum ættum av konserthugaðum fólki á veg niðan í okkara mentanarborg uppi í Sortu- díki hendan sunnudag seinnapart. Eitt lítið strik var tað tó í forhondsuppliv- ingini, tá tú niðankomin í góðari tíð av vaktarmonn- unum bleivst beindur víðari eftir Ringvegnum, tí tað ikki var pláss fyri fleiri bil- um. Nær verða stig tikin til, at parkeringumstøðurnar verða samsvarandi tørvin- um hjá Norðurlandahúsin- um? Ikki tí – ein frískur gongutúrur, tá ið vindur og væta ikki leika enn meira á enn ta løtuna, kann eisini vera góð upptakt, og ein góð kensla var tað soleiðis eitt sindur veðurbardur at koma inn í fjálgu forhøll- ina, har alt sjóðaði av vón- glaðum fólki. Glæman á orkestrið Og so vart tú sessaður í fullsettum sali við blað í hond, sum við vælvaldum orðum lýsti tað, sum vit høvdu í vænti. Men er tað veruliga so ynskiligt á ein- ari konsert at skrúva so nógv niður fyri ljósinum, at ikki er lesandi? Uppliving- in gerst jú bara enn meira gevandi, um tú eisini ávegis kanst kaga í blað og kunna teg um tað, sum ljóðliga fer fram. Men mikil var spenning- urin í høllini, tá ið glæman varð sett á orkestrið, og vit bíðaðu eftir dirigentinum. Lættur á føti og við hug- fangandi eygnabrá kom so Berhard Wilkinson fram á pall. Og tað var "sum í bál at líta", tá hann legði fyri við Festouverturu eftir russiska tónaskaldið Dimi- trij Sjostakovitj (1906 -75). Sjáldan, og helst ongantíð her á landi, havi eg upp- livað orkesturleiðara, sum soleiðis við yvirbragdi og kropsrørslu megnaði at lata upp fyri og sannføra bæði musikarar og áhoyrarar um sína uppfatan av tónleikin- um. Festouverturan við sín- um bráða og skiftandi lag gav eisini besta høvi til hetta. Føroyingar her? Eftir henda sprækna inn- gang kom okkara mæti klaverspælari Jóhannes Andreasen stillisliga, sum er hansara meðferð, inn í høllina og sessaðist við flyglið til tess saman við orkestrinum at framføra 2. klaverkonsert hjá sama komponisti. Vit, sum hava havt høvi at fylgja Jóhann- esi í hansara tónleikaligu menning fram móti einum førleika, sum væl kundi tryggjað honum professio- nella yrkisleið allastaðni uttanlands, kunnu fegnast um, at hann valdi at leggja sína orku í tónleikalívið her heima. Í samspæli millum solist, dirigent og orkestur fingu vit her eina uppliv- ing, sum dró hugin so út í tað alheimsliga, at eg í løtuni beint aftaná, so løgið tað kann ljóða, hvakk við, tí eg hoyrdi mítt móðurmál aftan fyri meg. "Føroyingar her?" datt mær í huga, áðrenn eg raknaði við. Kend løg Tónleikin hjá Sjostakovitj duga aðrir betri at lýsa. Men hugtyngjandi var tað í sínari tíð at lesa endur- minnandi bókina um hann, ið gevur besta innlit í sáru Symfoniskur og solistiskur rómur støðuna hjá russiskum listafólkum undir eirinda- leysa einaræði Stalins. Ein lítlan feril um hetta fekst tú eisini í upplýsandi pro- grammblaðnum. Seinnu helvt av konsert- ini fyllti gitna 5. symfoniin hjá Tjaikovskij. Um hana fekst tú eisini mangt áhuga- vert at vita í fylgiblaðnum. Sjálvur havi eg ikki hoyrt hana framførda áður; men so mikið sum hon verður spæld og at hoyra í loft- miðlunum, so vóru tað alla tíðina løg, sum tú kendist við. Tjaikovskij er ikki bert ein av musikksøgunnar stóru symfonisku meistar- um, men eisini ein klass- ikari, hvørs tónleikur so væl fellur í oyru. Kann lítið ætla, hvussu rómurin hevði verið í høll, um okkara symfoniorkestur, Jóhannes og Bernhard eisini góvu okkum høvi til at uppliva hansara fyrstu klaverkon- sert. Støðugari lega Konsertir sum hendan sein- asta hjá symfoniorkestrin- um kosta almikið av pen- ingi, serliga við tað at so nógvir professionellir musikarar mugu heintast uttanífrá, at stórur parturin av fíggjarjáttanini frá land- inum má nýtast til tað. Tað er bæði fyri okkum áhoyrarar og ikki minni fyri okkara heimligu musikarar sera ynskiligt, at fíggjarlig- ar umstøður framvegis verða til eini tvey slík megnar tiltøk um árið, og tøkk fái Norðurlandahúsið, sum í sínum 20. virkisári gjørdi hesa konsertina møguliga. Men skulu vit fáa bygt veruligt Føroya Symfoniorkestur, má ar- beiðslagið fáast inn í støð- ugari legu, har fleiri av okkara meira framkomnu musikkskúlanæmingum fáa verið við. Nýggja skipan Jú, stundin má nú vera til góðverk at inna í okkara klassisku tónleikaverð, nú slíkur úrmælingur sum Bernhard Wilkinson hevur fingið enn fastari tilknýti til okkara land. Bernhard hev- ur í ár so mong ikki bert verið at telja millum teir fremstu innan professio- nella tónleikalívið í Reykjavík, men hevur eisini verið sera virkin í tónleikauppalingini har yviri. Tað sama kann í viður- skiftunum her heima sigast um okkara musikkskúla- stjóra Martin Mouritsen, sum fyri fleiri árum síðan hevur borið fram hugskot um, hvussu ein skipan kundi verið uppbygt, sum gevur okkara profesionellu musikklærarum høvi til samanspæl, tryggjar sym- foniorkstrinum eitt støðugt arbeiðslag yvir alt árið og til fulnar letur tað musik- arapotentiali, sum musikk- skúlin ber í sær, koma okk- ara livandi tónleikalívið til góðar. Føroya Symfoniorkestur er alvi musikkskúlans, og tað er tí so mikið at ynskja eftir, okkara myndugleikar geva teimum báðum Mart- ini og Bernhardi saman við Musikklærarafelagnum høvi til at seta út í kortið eina skipan, har professio- nelt tónleikavirksemi kann gerast partur av arbeiðs- setningi musikklæraranna. C M Y K 21 20