hósdagur 16. oktober 1997síða 2

Dagny Joensen, | Út Postadr: Postsmoga 76, 110 Tórshavn Aki Bertholdsen, Eiríkur Lindenskov, Lesarabrøv Ljósmyndari: Jens Kristian Vang 2 Y Ábyrgdarblaðstjóri: | Blaðstjórnarfulltrúi: | | vari, uppseting og prent: | Telefon: 11820 | Jan Múller | Randi Jacobsen Eyðun Klakkstein, | Spí Sosialurin | Telefax. 14720 | Fyritaksstjóri: } | Edvard Joensen | Bústaður: | | : Krisjan Dahi | Blaðfólk: | | *Argjavegur 26, Argjum | e-mail: | | | | sosialur€post.olivant.fo ) Lýsingar og sola: | Jonhard Hammer | Vinnunevndin til Noregs at kunna seg | Eitt neyðarróp og ein åheitan til allar politikkarar i Føroyum Oddagrein VINNUNEVND løgtingsins for tysdagin til Noregs. Endamálið vid ferdini er at vitja norskar oljumynduleikar og olju- vinnuna.Vitjanin er bert fáar vikur, áðr- enn legtingið fær uppskot til kolvetnislóg á borðið. UM SOMU tíð sum tingmenninir eru í Noregi frættist, at inntøkurnar frá ríku oljukeldunum í Noregi fara heilt at yvir- svimja landskassan komandi árini. NYgg) hagtøl visa, at norski statskassin kom- andi 10 árini fer at fáa umleið 200 milli - ardir krónur meira í oljuinntøkum, enn higartil mett. HETTA eru ógvuslig men ikki sert for- vitnislig tøl, sum føroyskir løgtingsmenn verda vartadir upp vid å fyrsta degi å Noregsferdini. Hvat siga hesi tøl so okk- um! EINGIN ivi er um, at bara ein ervarska litil dropi av hesum oljustreymi hevdi komið føroyska búskapinum væl við. Vit høvdu tá havt møguleika at goldið niður uttanlandsskuldina, skattatrýstið hevði kunnað verið lækkað, vit høvdu kunna sett pening av til at endurnýggja okkara fiskiflota og eisini til menning av fiski- ídnaðinum annars. Og leiðis Kundi ver- ið hildið áfram. Nú kenna vit oll orða- fellið: at tú skal ikki selja skinnið fyrr enn bjørnin er skotin. Og hetta er helst nakað, sum norski politikarar og vinnulívsfólk fara at minna føroysku tingmenninar á undir vitjanini. Nevniliga hetta ikki at rokna við nøkrum fyrr enn tað er staðfest, um nøkur olja er i undirgrundini. TAÐ er so eitt, men uttan mun til um olja er her ella ikki, so fáa vit ein útvikling - eitt virksemi - tvs. leitingin fer at skapa arbeiði í landinum og fer at at geva sam- felagnum nýggjar inntøkur. Nú verður sagt, at tað er sera avmarkað, hvat verður av virksemi í eini leitigarfasu, men hetta er ein sannleiki við modifikatiónum, tá tað viðvíkur Foroyum. Tí vit eru eitt so lítið samfelag, at tað skal ikki nógv til, fyrr enn tað merkist í samfelagnum. Ein orsøk til at menn eru farnir at tosa um at byggja hotell er m.a. við eini oljumenning í huga. So longu í dag leggur „oljan“ nak- að ettir seg í samfelagnum. MEN vit eiga at ansa okkum og ikki vaða longur út enn vit grynna. Og tað er hetta, sum føroysku pOlitikararnit undir Nor- egsvitjanini uttan iva fara at geva gætur. Ein kann siga, at nettup henda vitjanin hevur stóran tydning fyri komandi við- gerðina á tingi. Tað er tí av ómetaliga stórum týdningi, at tingmenn súgva til sín alla hugsandi vitan og meiningar. Tað Nú verður viðgerðin á tingi helst at taka nakað av tíð, so helst verður eisini møgu- leiki hjá ødrum tingmonnum at fara út um landoddarnar og kunna seg. Hvussu hetta verður gjørt må so vera nakað, sum tosað verður um. Her hevur taðeisini týdning at vita, hvussu danir og bretar 1 ” ( Ti 20 “ ; - . . hava borið seg at Sostalurin (Viðvíkjandi útbyggingini hjá SEV) Nógv hevur verið tosað bæði í Utvarpi. Sjónvarpi og fjølmidlunum annars um ferðafólkavinnu, og um allar inntøku møguleikarn ar, sum eru í hesu vinnu, talið av ferðafólki er nógv vaksið, bæði í Íslandi og í Grønlandi hesi semnu árini og meiningin er at fáa nógv fleiri ferðafólk hendavegin ja, líka upp í 50.000 fyrst í næstu øld, og um teir brúka 3.000 kr pr. høvd, høvdu teir lagt 150 milliónir eftir seg her, um árið. Pluss tað, sum reiðaríini og flog bara ruturnar fingu burtur úr, og tað er ikki smápengar Og so hví teir yvirhøvur tíma at koma hendavegin, í mjørk an, vindin og regnið, tað einasta, ið eg kann koma til er fríheitin. náttúran og reina umhvørvid sum fyr ein part liggur Grørt av mannahond enn Norðari endi av Eystur oynni, er eitt av teimum vøkru plássunum vit eiga við teimum hægstu fjøllun um her í landinum, og bygdirnar har við fjørðin verða vitjaðar av nógvum ferðafólk: á hverjum ári Eg havi onkuntíð tosa eitt sindur við onkran av hesum ferðafólkum, og halda tey allar flestu, at hetta er vakr asta og reinasta stað á jørð, og fleirt ætla sær at vitja aftur. Um hesi ferðafólk vildu sæð ein steindeyðan fjørð. hvar hvorki fuglur ella fiskur kann liva í, ella nakrar demningar, nakrar kilometrar av rørveitingum, ja so kundu tey bara sitið heima í Týsklandi ella har fer man at hugsa, tey nú komu frá, tí tað hava tey ivaleyst av heima Eg haldi tað verða heilt fantastiska ótrúligt, at ein maður skal hava eina so vorðna makt, at hann kann trysta eitt sovorið vanvittugt prosjekt igjøgnum, ið fer at fáa so stórar og ålvarsligar avleiðingar fyri umhvervið og fólkið ið har býr, í allar ævir fram Hver hevur grvið honum rætt til alt hettar, hver eigur fjørðin og atlar árnar, sum eru har frá Skaparans hond, ongin hevur loyvi at spæla Várharra upp á hendan mátan Vit ganga her á Guds grónu jørð í umleið 75 ár og tað er okkara plikt og skylda at lata tad frå okkum sum vit fingu tad frå okkara foredrum, so gott vit nú uppá nakran máta kunna Vit máttu átt onkrar pol- itikarar her í landinum, sum vóru so mikið frægir, at teir fingu eyguni upp fyri hesu dáragerð, sum er við at fara fram í løtuni, og kundi steðga hesi umhvørvis van lukku, tí at tað sigur seg sjålvt, kemur ov líuð fekst vatn í fjørðin, verður galin endi Tað nýtist man ikki at vera biolog, revisor ella merkonom fyrr at rokna út, tað kann hver óviti rokna seg fram til. Tað eru nógv dómi um tað allastaðni runt um í verðini, skulu vit altíð dumma okkum, av somu feilum, sum hinir. kundu vit ikki lært av teimum fyrr einaferð skyld. og útnytta náttúruna uppá ein meira skynsaman hátt Nú vita vit, at oljan er ikki framtíðar drívmegin til at framleiga el-orku við, og vit Lesarabrøv SNE eee Bókajól mugu royna, so vítt møgu- ligt at gerast sjálvforsýnandi á øllum økjum, har vit kunnu, men tað skal tó vera máti við atlíkavæl, tí at møgulcikarnir eru nógvir Vind hava vit í hvussu er nógv av, og tað verður brúkt alla aðrastaðni, so mátti tað eisini kunna tað her Streymurin er harður rundan um okkum, og sá eg í eini sending hjá BBC nýl iga, at teir brúktu nakrar flótandi turbinur - bara ein møguleiki aftrat. Og skal SEV absolut brúka vatnið, sum rennur oman í Funn ingsfjørd, kundu teir sett turbinurnar við Funnings fjørð. so at vatnið kom í hann kortini, so hevði í hvørtfall verið eitt sindur meira meining við tí heila Og so er tað tann stóri spurningurin, sum nógv fólk spyrja seg sjálvan um her í landinum, hvat í allar víðu verð er funktiónin hjá Fridingar- og Yvirfriðingar nevndini, hvat fáa hesi góðu fólk løn fyri, ið starvast har er tað ikki júst sovorðnar katastrofur teir eiga at forða fyri, millum annað Eru teir íki menn fyri at steðga hasum ørskapinum hjá SEV? ella tora teir ikki? Sum er í løtuni, vóru vit líka væl stillaði uttan nakrar fridingarnevndir, so spardu vit í hvørtfall hasar krón- urnar, tær kosta, og tað er neyvan smápengar Í Havnini hava menn stór- ar ætlanir um at opna Havn- ará aftur, sum allarhelst er eitt prosjekt. uppá nakrar milliónir krónir. Eg skal ikki koma so nógv inn á ta ætl- anina, men hettar er bara eitt gott dómi, hvat åir hava at týða fyri menniskju. Tey all Eg sá nú ein dagin eima lýs ing í blødunum, sum æt Bókajól. Spurdi meg fyri og fekk at vita, at tað var eitt tiltak fyri at selja meira av føroyskum bókum. Tá kom eg at hugsa um, um vit út setar ikki kunnu sleppa upp í part her. Vit eru nógvir úti setar, sum royna at tylgja vid, hvat ið kemur út á før oyskum, men tað liggur ikki altíð væl fyri Hevdi tað ikki borið til at sent henda prentlutin til tey 599 Ofta etur hundur...?'?': arflestu tilkomnu fólk hava tey bestu barnaminni , har tey spældu i ånni dagin langan, at fanga sil, tippa hylar, sigla á flakum, os.v Og so spyrja vit bara, hvar gongur leiðin? Hvat endar alt hetta við? Hví fara tit so við okkum? Unna tit ikki eftirkomarum tykkara tað somu gleði av øllum hesum rikidømi, sum tit fingu í vøggugåvu? Hava vit ella áir okkara nakrantíð gjørt tykkum nakað ilt? Hví skal alt hetta, sum hevur so nógv at týða fyri okkum oyðileggjast? Ti at ongin er áhugaður at liva eftir í einari ruin, hví kunnu tit ikki skilja tað, er tað veruliga so ringt at skilja tað Vælsignaðir politikkarar, Friðingar- og Yvirfriðingar neyndir hettar = verður størsta vanlukka, við teim um størstu og óhugnaligastu avleiðingunum, sum nakr antíð er farin fram i Føroya søgu, og tit eru teir einastu ið kunnu gera nakað fyri at steðga hesum nú, áðrenn alt er ov seint Hugsa um tað, hetta er ikki eitt heilt lítið ansvar at hava á sínum herðum, eg vildi í hvørtfall ikki havt tað Ein, sum virðir náttúruna P. S. Tað hevur altíð ligið í føroyingum at verið laga ligir, og funnið seg í næstan øllum, men einaferð nær man markið, og haldi eg, og nógv við mær, at SEV er farið langt út um mark hesu- ferð ymsu feløgini, har utisetar møtast? Takk fyri! Utiseti Hoyrdi í radiotólinum Finn boga Ísakson standa í løg tinginum og gráta kroku dillutår, um Torsvøll, Glyv ursnes o.m.a Sum bladungur, untist mær at møta i Tinginum sum eykamadur Har kom til atkvødu uppskot um at longja molan í Havn. Eg tók undir við uppskotinum, tí eg helt tað vera skilagott Finnbogi royndi at man greiðslu ipulera (nær ger hann ikki tað) Uppskotið varð samtykt við mínari atkvødu sum av gerandi Dagin eftir var eg í 14 sept. utgongdur av Finn boga Isakson Ti fái eg vaml at hoyra Finnboga í dag... Tví vorð ið sum dupultmoralur Vinarliga Absalon í Buð