mikudagur 28. januar 1998síða 2

Internet: www.sosialurin.fo Lýsingar og sola: Jonhard Hammer | Blaðfólk: Edvard Joensen | Áki Bertholdsen, Emil L. Jacobsen Eirikur Lindenskov, Sveinur Poulsen D Joensen, Eyðun Klakkstein, Ljósmyndari: Jens Kristian Vang et, uppseling og prent: Telefon: 11820 RÆ urin Telefax. 14720 etern ur 26, Argjum e-mail: Postadr- þa ti 76, sosialur & post olivant.fo 110 Tórshavn Stóri „næsadagur“ Oddagrein DAGURIN í gjár hevur fingið heitið „Stóri næsadagur“. Tað er danska blaðið Jyllands- posten, sum hevur funnið hetta heitið til n, tå alt bankamálið varð til viðgerar á dagin. tá Í SKRIVANDI løtu vita vit ikki, hvor niður- stødan varð av hesum drúgva orðaskifti, men eftir tí vit hava skilt, so fór stjórin at blíva sitandi. Studulsflokkar hennara høvdu valt at geva henni eina stóra nes heldur enn at tvinga hana frá við tí úrsitið, at ein borgarlig stjórn hevði tikið við. SAMBART tí sum tíðindafólkini hjá Útvarpi Føroya vistu á middegi í gjár, so eru flokkar- nir samdir um, at stjórnin skal taka upp samráðingar vid føroyingar um eitt nú leik- lutin hjá Den Danske Bank við tí fyri eyga at kanna møguleikan fyri sakarmáli ella at krevja eitt endurgjald. Eisini skal ein loysn finnast á endurgjaldi frá statinum tætt knýtt at spurninginum um skuld Foroya til danska statskassan. SPURNINGURIN er so, hvat foroyskir polit- ikarar kunnu semjast um. Fara vit at seta krov sum líkjast tí, ið løgmadur hevur víst á í donsku pressuni ella verður tað ein heilt onnur loysn! Vit vóna ikki, at danska orða- skiftið fær tær fylgjur, at málið missir áhuga og at loysnin ver hr hareftir. Moguleiki er fyri, at luftin fer úr ballónini, og at tað í síðsta enda verða vit foroyingar, sum aftur sita við svartaperi. TAÐ stendur greitt, at foroyingar eru vornir snýttir. At leiðandi javnaðarmenn í Danmark haraftrat hava valt at villeiða ella ikki at in- formera tåverandi javnadarløgmann, Maritu Petersen er ótilgeviligt. Slíkt átti ikki at kunn- að komið fyri millum bróðurflokkar, ið leggja so stóran dent á júst eitt ærligt og rættvíst samstarv tvortur um landamark. Í hesum máli kunnu vit so endurtaka, at táverandi løgmadur Marita Petersen hevur vist seg at takla sín leiklut sera væl við sakligum og skilagóðum argumentum. Her er ikki minst sera hepna hond hennara í donsku sjón- varpssendingini herfyri. TA hetta er sagt, eiga vit ikki at gloyma, at vit eiga sjálvi hevuðsábyrgdina av tí kreppu, sum tók seg upp í 80-unum. Og tí eiga vit ikki at yvirspæla okkara leiklut og seta døn- um órealistisk og órímulig krov. Vit eiga at halda høvdiø kalt og við skili og sakligheit at krevja endurreisn av dønum fyri tað, sum teir hava gjørt móti okkum við óhepnari hond og einum ringum vilja. Men tað er ómetaliga týdningarmikið, at málið ikki bara endar í hondunum á løgmanni, tí hetta er eitt mál fyri allar flokkar - uttan undantak. Ti skal tað vera vón okkara, at løgmadur, tå farið verður til Danmarkar at samráðast um eina framtíðar skuldarloysn, tekur umboð fyri allar flokkar við. Sosialurin Minningarorð um ohan F. Djurhuus, skrivstovustjóra f. 21. jan. 1918 d. 13. jan. 1998 Tann 13. januar andaðist Johan Djurhuus, fyrrverandi skrivstovustjóri á Landsskrivstovuni. Johan Djurhuus hoyrdi til tað ættarliðið av vælút- búnum føroyingum, ið kom heim aftur eftir annan heimsbardaga. Meðan teir flestu valdu beinleiðis at fara uppí politikk, valdu aðrir embætisleiðina, millum teirra var Johan Djurhuus. Meira enn nakar annar kom hann at mynda ta ungu heimastýrisumsitingina, ið varð sett á stovn, eftir at heimastýrislógin var komin í gildi í 1948. Hetta merkti ikki, at Johan ikki hevði politiskan áhuga. Hann var av stinnum sambandsbergi brotin, men hann lat ong- antíð sína politisku áskoðan ávirka sínar málsviðgerðir ella stødutakan í dagligu leiðsluni av fyrisitingini Johan Djurhuus var elsti sonur Kristian Djurhuus, sýslumann og løgmann fyri Sambandsflokkin í tvey valskeið, og Margrethu F. Nielsen úr Heiðunum, frá teimum fekk hann í vøggugåvu góð evni og nógvar gávur. Hann var giftur við Esther Djurhuus, tannlækna, ið er dóttur Knút Lutzen og Metu f. Laursen. Hann vaks upp á Tvøroyri, har faðirin var sýslu- maður. Í 1937 tók hann eins og nógvir tvøråmenn studentsprógv á Rungsted Statsskole. Eftir hetta fór hann at lesa løgfrødi vid lærda háskúlan í Keypmanna- havn og kom at verða verandi í Danmark øll krigsårini, og tað setti sín dám á hann. Eftir lokið prógv arbeiddi hann í danska fíggjar- málaráðnum, til hann í 1947 kom til Føroya at starvast hjá Vinnulánsgrunninum, ein almennur grunnur, ið fíggjaði endurnýggjan av fiskiskipaflotanum. Tá heim- astýrið varð sett á stovn í 1948 yvirtók tað nýggja útinnandi valdið, landsstýrið, umsitingina hjá løgting- inum, og skrivstovustjóri løgtingsins, Edward Mitens, cand. jur. gjørdist fyrsti stjóri fyri nýggju fyrisitingina. Tá Mitens árið eftir fór frá vegna aldur, gjørdist Johan Djurhuus skrivstovustjóri. Hetta embætið útinnti hann åbyrgdarfult og samvitskufult til hann legði frå sær á heysti 1987. Hann var tá 69 ára gamal og hevði tá tænt tí almenna í Føroyum í fýrati ár. Løgmonnum, landsstýrismonnum og løgtingsmonn- um var Johan Djurhuus cin dyggur stuðul og ein hollur ráðgevi. Hann hevði eina vinnandi medferð, var vin- sælur og fyrikomandi, samstundis sum hann dugdi at halda tann avstand, sum er neyðugur, um eitt embæt- isverk skal kunna virka undir skiftandi landsstýrum. Hann dugdi serstakliga væl at seta virðing um em- bætið og landsfyrisitingina. Hann visti ødrum virðing og var sjálvur høgt virdur sum menniskja og sum embætismaður. Til almennar vitjanir var hann hin sakkøni í protokolspurningum, hjá honum lá tað líka- sum í blóðinum. Eisini til samráðingar uttanlands var hann tann sakligi og sáttligi embætismaðurin, og tann gløggi analytikarin, ið einhver politisk sendinevnd tørvar í torførum samrådingum yvirfyri métpørtum við drúgvum altjóða royndum í samrådingarkynstri. Tað var júst undir slíkum umstødum, at royndir, gløgg- skygni og løgfrødiligu førleikar Johan Djurhuusar komu til sín rætt og gjørdu sítt gagn. Tað nívdi hann, tá politikkarar ikki vildu geva fyri- sitingini tær umstødur, ið skuldu til fyri at kunna fylgja við í tí skjótt vaksandi samfelagsmenningini. Hann visti sum var, at ein vælvirkandi fyrisiting var fortreytin fyri politisku skipanini og rættarsamfelagnum. Johan Djurhuus hevði eitt fjølbroytt arbeidsøki. Hann var sjúkrahússtjóri til 1978, limur í donsk- føroysku nevndini viðvíkjandi almannalóggávuni 1959-87, løgfrødiligur ráðgevi hjá barnaverndunum 1960-84, formadur i nevndini fyri Hotel Torshavn 1978-86, limur í styrinum fyri jardfrødiligu rannsókn- irnar hjá Danmarks Geologiske Undersøgelser í Før- oyum frá 1979, formaðurfyri Jólamerkjagrunnin 1980- 87, formaður í styrinum fyri Skúlan á Trødni og ritstjóri á Lógbók fyri Føroyar frá 1988. Johan Djurhuus var eisini aðalskrivari hjá Fróðskaparsetri Føroya 1965- 74 og limur í setursráðnum 1974-84. Fróðskaparsetrið var eitt av hjartamálum Johan Djurhuusar. Vit minnast í tøkk hann sum ein av undangonumonnunum, ið løgdu lunnar undir ein føroyskan lærdan háskúla, Fróðskap- arsetur Føroya Tá Johan Djurhuus legði frå sær, kundi hann líta aftur á eitt langt og hendingarikt lív. Hann hevði tå staðið á odda fyri uppbyggingini av heimastýrinum, hevði lagt lunnar undir almennu umsitingina, har hann legði dent á góða málsviðgerð og holla ráðgeving av politikkarunum. Johan Djurhuus hevði stóran tokka til gomlu Havn- ina, har hann hevði sínar røtur. Tað er ikki minst honum at takka, at tað eydnaðist at varðveita gamla umhvørvid í Tinganesi. Hann var frá fyrsta degi talsmaður fyri, at tað almenna skuldi ogna sær ognirnar í Tinganesi, tí hann sá virðini í gomlu pakkhúsunum hjá Kgl Eina- handlinum. Hann kendi søguna hjá gomlu Havnini, og tað var ein sonn frægd at hoyra hann greiða frá umhvørvinum úti á Reyni og Tinganesi. Til myndina av tí gløgga embætismanninum hoyrir eisini, at Johan var hugnaligur í vertskapi. Hann hevði ein fínan humor og dugdi sum nógvir av hansara ættarmonnum væl at siga frá. Johan Djurhuus er nú farin, og tað er av álvara farið at tynnast í tí liði av embætismonnum, ið bygdu upp okkara fyrstu almennu fyrisiting. Hann verður sakn- aður av teimum, sum hann í sinum fjølbroytta livsyrki kom í samband við. Størstu er saknurin hjá konuni Esther, børnum og abbabørnum, og tankar okkara leita í samkenslu til teirra, nú vit minnast og lýsa frið yvir háttvirda Johan Djurhuus. Edmund Joensen, løgmadur | |