leygardagur 7. mars 1998síða 25

Nr. 45 — 7. MARS 1998 Vit = tjóðveldismenn hava mangan sagt, at vit skulu ikki leggja okkum út í donsk innan- ríkisviðurskifti, og hava tí valt ikki at stilla upp til fólkatings- val. Nú er tó stødan broytt ikki so lítið — ja, rættari sagt er hon broytt so álvarsliga, at tað vildi verið ábyrgdarleyst av tjóð- veldisflokkinum ikki at verið har, ið føroysk viðurskifti nær- um dagliga verða vidgjørd — ella rættari sagt — nýtt sum fótatraðk. Síðani búskaparkreppan tók seg upp millum Føroyar og Danmarkar, eru danskir em- bætismenn og ráðharrar fluttir undan avleiðingunum av hes- um stríði og nú til seinast fer so ein heil stjórn sama veg Týðuligt er, at ábyrgdin nív- ir, og at hon eisini í Danmark setur síni týðiligu spor. Stødan Føroya Danmarkar millum er so viðkvom, at tað føroyska politiska valdið heilt einfalt ikki fær latið eyguni aftur fyri týdninginum av før- oysku fólkatingsessunum. Tað er eitt danskt parlament — jú, rætt er tað, men tað er so sanniliga eisini eitt parlament, sum tekur týdningarmiklar av- gerðir okkara føroyinga vegna. Og tá ber tað ikki til at lata danir og politiskar mótstøðu- menn hjá tjóðveldisflokkinum taka avgerðirnar og láta sum einki. Rættiliga langt er millum Tjóðveldisflokkin og sam- bandsflokkarnar — ja, tað er sum dagur og nátt. Hvussu ótrúliga sálarliga av- sporað sambandslyndid er, hoyrdu vit í einari. réðu hjá øðrum ti føroyska sambands- manninum í félkatinginum í fólkatinginum í fjør, tá ið hann segði: >Det er med voksende bekymring man konstaterer, at det går fremad i færøsk øko- nomi«. Í mínum oyrum bóru orðini brá av at vera landasvik, men samstundis vóru tey borðbærur sambandspolitikkur — skil tað, hver ið vil. Lagt varð afturat, at um tað gekk ov væl í Føroyum, so fekk sjålvstyrisrørslan vind í seglini. Hvør skal siga — at Føroyum ræður um at halda lágt bluss, tí at annars fara før- oyingar at fóta sær Vit tjóðveldismenn eru sann- førdir um, at hesum landi og tí fólki her býr er lív lagað eftir egnum fortreytum. Ræðu- myndir um fólkaflyting og ar- móð um Føroyar skuldu vunn- ið sær frælsi, skulu ikki takast fyri meiri, enn tað tær eru. Tað finnast nevniliga eingi búskap- arlig prógv fyri, at fá fólk ikki skulu kunna klára seg sjálv í egnum landi. Okkara stavnhald er, at tað ber til at liva í Føroyum. Sam- bandið sigur tað gvugta, og teirri kós, ið hevur sum for- treyt, at tað ikki skal bera til at liva í Føroyum, er lítið at vænta sær av. Lond smærri enn Føroyar — bæði við fleiri og færri fólk- um, fáa tað at bera til, og tað væl eisini. Hetta við stødd og tíðindablaðið Sesialurin Fólkatingsvalið 11. mars fólkatali hevur nevniliga ikki avgerandi týdning fyri búskap- in í einum landi. At sambands- menn siga tað, er einans tí, at teir vita ikki so nógv annað at føra fram móti hugsjónini um einar frælsar Føroyar enn hetta — Og so eisini tað, at vit føroy- ingar eru so nógv verri kálv- føddir enn nøkur onnur tjóð í hesum heimi. Eftir teirra tykki er tað iva- leyst okkurt í genskipanini hjá føroyingum, sum ger teir verri skikkaðar enn onnur at lív- bjarga sær í alheimssamfelag- num. Sambandsmenn finna vit í øllum hinum flokkunum. Tá veljarakanningar eru, manna teir seg av og á upp til at spæla sjálvstýrismenn. Seinasta sjón- leikin av tí slagnum sóu vit í teirri ætlaðu yvirtøkuni av fólkakirkjuni, har tað so at siga ikki larraði í teimum, tá tað kom til skarpskeringar. Avleiðingin av heimstýris- skipanini í dag er øllum kunn- ugt. Føroyska samfelagið er komið at skylda 5,6 mia. kr. og árligar rentur og avdráttir av hesi skuld verða áleið javn- stór við blokkstuðulin. Hesin kemur sostatt bara heim at venda, og verður síðani sendur avstaðaftur. Eingin búskaparlig grund- geving talar sostatt fyri at varð- veita sambandið upp á stutt sikt, og upp á longri sikt stend- ur okkum føroyingum í boði at sleppa at liva og virka eftir egnum fortreytum leys av út- lendskum bondum og í sam- ljóði við egnan mátt og megi. Tíðin er farin frá blokkstuð- ulstjóðini, sum fór á húsagang. og nú er bert at líta framyvir, og sjálvandi er tað betur at hava ein varhuga av at vera á rættari leið, enn við vissu at vita, at kósin er skeiv »Oh, gev mær megi hetjumátt — kvóð Janus á sinni at verja tína hallargátt — um vit er svørd og tol skjøldur, tá dvína skulu danafjøldir« Ikki so lítið bendir á, at okk- um føroyingum tørvar bæði megi, hetjumátt, sverð og skjøldur, skulu vit verja okkara hallargátt móti teimum kreft- um, sum nú hava tikið seg upp, og tykjast ætla at beina fyri okkum. Lat okkum tí taka lógvatak saman og vísa gllum, at tjóð- veldisflokkurin eigur fólk at seta í fremstu rgð at tala fólk- sins søk í teimum baldrutu tíð- um, sum eru fyri framman. Hergeir Nielsen Loysir Danmark frá Føroyu Allir flokkar uttan Sambands- flokkurin tosa og skriva um loysing. Loysingarflokkarnir hava viðrák í dag og sum velj- arakanningarnar vísa, so er tað stórur vandi fyri at hesir flokk ar fara við umboðunum til Fólkatingið Í Danmark verður sagt, at tá ið ein meiriluti av føroyingum er fyri loysing og stór mótstøða er ímóti ríkisfelagsskapinum, so loysa vit (Danmark) frá Før- Stevna Tjóðveldisfloksin Føroyska tjóðveldið verður stovnsett við fólkaræði í polit- iska, vinnuliga, sosiala og mentanarliga lívi landsins. Einki útlendskt vald eigur nakran rætt til ræði og ognir í landinum. Føroyar verða loyst- ar úr øllum útlendskum bond- um, soleiðis sum føroyska tjóðin avgjørdi á f6lkaatk vød- uni 14. September 1946. Hetta stendur millum annad í grein Í í stevnu Tjóðveldis- floksins, soleiðis sum hon varð samtykt á stovningarfundi floksins 20. og 21. maí í 1948. Tá føroyingar í hesum døg- um fáa alskins valtilfar inn um dyrnar, tað veri seg gjøgnum loftmiðlarnar og í bløðunum, so er eingin flokkur, sum hevur so greiðan setning at leggja fram fyri veljaran sum Tjóð- veldisflokkurin. Eitt av aðalmálum hjá einum oyum og tað hava teir fullan rætt til Hvat vil loysingin bera við sær? Umboð fyri Tjóðveldis- flokkin sigur, at í forbrúkið í Føroyum er 20% ov høgt i dag. Tá ið blokkstuðulin minkar, má forbrúkið minka enn meira T.d. lønir mugu skerjast minst 30-40%. Men prísirnir á vør- um úr útheiminum minka ikki. tjóðveldisumboði á fólkatingi verður at kunna danir og danskar politikarar um vilja floksins í hesum tjóðskapar- máli, og harvið fáa danir at skilja, at tað eru mennandi sjålvstyrisrøddir, sum taka undir við tí kós, sum fólki setti út í korti vid fólkaatkveðuni 14. sept. 1946. Í síni fyrstu rødu á fólkatingi í 1973 vísti Erlendur Patursson, sáli á hesi sjónarmið og seinni við, men síðani hann varð av- loystur á fólkatingi í 1977 hev- ur einki umboð klovið í tvey um sjálvstýri, - tíansheldur um loysing, so ikki kunnu vit vænta, at danir síggja rætta høpi í sjålvstyrisstremban/ ynski fólksins, sum alsamt meiri nú enn nakrantíð ger vart við seg. Vitandi um at tingviðgerðir og atkvødugreidslur úr løgting- Við loysingini skulu vit hava okkara egnu krónu. Hvat virði hendan føroyska krónan fær, er ikki gott at vita. Hon fær ikki so frægt virði sum tann íslendska krónan, tí Ísland fær milliardir úr USA fyri Reykja- víksbasan At tann føroyska krónan tær lítið virði, vil siga, at øll sum hava spart upp, missa ein stór- an part av sínari uppsparing. Bert ein sterkur Sambands- inum verða endurgivnar fyri donsku stjórnini (umvegis rík- isumboðsmannin) og harvið eisini donskum politikarum, so má føroyskur sjålvstyrispolit- ikkur tykjast dønum fløktur, um vit taka ferskasta dømi fram, hvar millum annað Fólkaflokkurin, sum hevur radikalt sjálvstýri í síni stevnu - bert lat eina ja atkvødu (E. Viderø) til yvirtøkuna av fólka- kirkjuni. Sami flokkur sendi frå sein- asta landsfundi floksins tann gleðiliga boðskap út til fólkið, at nú skuldu teir taka annað skinn um bak og føra ein greið- ari sjálvstýrispolitikk - og hvat hendi í kjalarvørrinum av hes- um bodskapi, - jú, nú høvdu teir fingið tingmann valdan inn á sambandslistanum við sein- asta løgtingsval at hjálp sær at fremja rættan sjálvstýrispolit- m? <= flokkur, sum veljarin tekur undir við, kann forða fyri hesum stóra vanda. Sit tí ikki heima, men far á val og set X fyri Sambands- flokkin, ella eitt av valevn- um floksins. Gott val! Finnleif Guttesen, Tvøroyri LÆS som sc ikk f verki Sami sambands/félkafloks- maður segði i viðtalu við sjón- varpið, at ríkisfelagsskapin fór hann kortini at halda uppá Vit føroyingar skilja ikki henda radikala sjálvstýrispol- itikk, hvussu skulu so onnur uttanfyri landoddarnar fáa eyga á sikti? Vónandi kann ein dyggur hvøkkur fáa henda flokk aftur á beint, so hann kann hjálpa okkum í Tjóðveldisflokkinum at fremja sjálvstýrisvilja fólks- ins í verki, og tað gera tygum best við at geva Tjóðveldis- flokkinum eina álitisváttan. Vestmanna, 2. mars Jógvan Durhuus, løgtingsmadur 25 Stovnað lokalfelag - ” i Vagum Leygardagin 21. febr. hevði Miðflokkurin í Vágum stovnandi aðalfund av lokalfelag. 30 fólk vóru mett. Nevnd var vald og skipaði hon seg soleiðis: Dánjal Johansen, Miðvágur, formaður, Kristianna Hansen, Sandavági, næstformaður, Sonni Jacobsen, Sørvågi , skrivari, Poli i Lon, Midvågi og Jónhard Selfoss, Miðvági. Tiltakslimir: Helgi Mou- ritsen, Sørvågi og Jógvan Nordendal, Sandavågi. A skrånni til fundin var m.a. flogvallarmålid og undirsjóvartunnilin. Nidurstødan av fundinum var, at Miðflokkurin í Vágum framhaldandi vil stríðast fyri at vinnufyritøk- ur og fiskavirkir í Vágum verða liv lagað og fáa neyðugar fortreytir at virka undir. Ein av hesum for- treytum er fast samband um Vestmannasund Stigtakararnir fegnast annars um undirtøkuna á fundinum og hava góðar vónir til eitt komandi løg- tingsval. Til valið í 1994, tá Miðflokkurin stillaði upp fyrstu ferð, gjørdist hann 4. størsti flokkur í Vágum — m.a. tí politikkur floksins byggir á kristnu lívsáskoð- anina, ið er tað altavgerandi fyri land og fólk Í Vágum 21.02.98 v/ Miðflokkin í Vágum Dánjal Johansen, formaður hetta | Altjóða kvinnudagur Tað er søgan um, hvussu vanligu kvinnurnar skaptu søgu, ið verður prísað altjóða kvinnudagin. Síðani hann á fyrst sinni varð hildin í 1911, hevur dagurin um allan heim verið kvinnum høvi til at savnast at fegnast um gongdina á frælsisleið og til at sýna teir sigrar, sum tær enn mugu vinna. Sum Bahá'í-trúgvandi eri eg hugað at hátíðarhalda altjóða kvinnudagin við at kunna fleiri um ST-stevn- una, sum miðjar ímóti at beinast skal fyri øllum mis- muni, sum kvinnum er fyri (kvinnustevnan). Kvinnu- stevnan er eitt altjóða lógaruppskot til kvinnurættindi Henda stevna savnar og víðkar tiltøk, sum ST-stovn- urin fyrr hevur sett í verk í sambandi við mismun, sum er grundaður á kyn. Annað er, at hon stimbrar tey viðurkendu mannarættindini lýsir mismun, Uttan so at kvinnum av sonnum verða veitt javn- fáa hvorki tær ella menn fult og heilt tað, ið tey eru før fyri, og rættindi, ið er kvinnum fyri varandi Í rættindi kunnu ikki grundfestast Tey, ið trúgva í Bahá'í, sum eggja imaskapin hjá Sue Philbrow vegna Bahá'í samfelagið Kvinnuframburðardeildin té eru fullvís í, frælsid er grundstøðið undir framburði menniskjans Um vit fara at megna at grunda og fr ligu og lógligu umstødurnar, rættvisi i samfel: inum, fer limaskapur He innar at verða ájavnur við I tí hon somuleiðis ai at Kvinnu emja siða io monnun manna ment ags Vert Havnar Arbeiðskvinnufelag | havt aðalfund Nevnd: Vigdis Johannesen, formaður, Eyðgerð Skyl næstformaður, Brodersen, nevndarlimur, Harriet Nybo, nevndarlim- indal, ur. Anni Debess, skrivari Tiltakslimir: Gudny Hansen og Helma Poulsen Ethel HIN FØROYSKI | NORRØNI EFTIRSKÚLIN| Tlf. Fax Påkærvej 3 - 7620 Lemvig || | 097 83 61 00 | 0 97 83 60 56 | | Brudarlin „Anniku Gaa Sagralíð 22 | ve Brúðar- | Hygum | ud fax. 14281 så og brúðargentukjólar við tilhoyri til leigu | Nýggir kjólar kunnu utvegast I