leygardagur 18. apríl 1998síða 10

10 tíðindablaðið Nr. 72 — 18. APRIL 1998 Javnadarflokkurin Breiða semju um Frá heimastyrislog til sjålvsstyrislog innan- føroyskt sjálvstýri Allir føroyingar eru samdir um, at vidurskiftini við Danmark mugu broytast Men allir føroyingar eru ikki samdir um, hvussu hetta skal gerast Vit hava tríggjar møgu- leikar: Annaðhvort at fylgja Tjóðveldisflokkinum við at loysa sum skjótast frá Dan- mark, ella at fylgja Sam- bandsflokkinum og einki gera og harvið knýta okkum enn tættari at Danmark og danska búskapinum Hvørgin hesin møguleik in kann brúkast, og hvørgin hesin møgtleikin hevur undir rtøku fólkinum. Hin- vegin vilja flestu førovingar hava økt sjálvstýri Javnaðarflokkurin hevur greiða stæðu í hesum máli Vit ætla at taka av heima- stýrislógina og í staðin seta gi Idi lóg um føroyskt siål ilvstyri innan rikisfelags- skapin Hetta er ein møguleiki, sum kann fremjast i verki — Hetta er ikki nakad, sum okkum nýtist at togast um i hálva eld! At spæla hazard við ríkis- felagsskapinum og før- oysku vælferðini gagnar ongum — tí er tað okkara greiða endamál, at vit skulu finna eina breiða semju í tinginum um, hvat útspælið skal verða, tá vit ii Føroyum fara at samráðast um, hvussu ríkisrættarligu við- urskiftini skulu vera í fram- tíðini — hetta skal ikki so hissini gerast í einum til- vildarligum valstríði Eg haldi, at ein sjálvstýr- islóg er ein vælhóskandi karmur um, hvussu vit kunnu koma víðari. Tað er ein avgerandi fortreyt, at fleiri flokkar kunnu semjast, áðrenn farið verður at sam- ráðast — tí tað nyttar einki, at hver flokkur í sínum lagi sigur, hvat hann heldur verða bestu loysnina, með- an allar aðrar hugsanir verða forkastaðar Okkara uppskot um eina sjálvstýrislóg byggir á, at Føroyar verða sjálvstýrandi men at vit framvegis eru í ríkisfelagsskapinum, so leingi annað ikki er fyri- skipað. Í lógini skulu eisini greiðar reglur gerast um, hvussu farast skal fram, um føroyingar seinni vilja sleppa úr rikisfelagsskapi- num Tann grundleggjandi for- treytin fyri politiskum frælsi er sjálvandi fíggjarligt frælsi. Endamálið hjá ein- hvørjari tjóð er sjálvsagt, at hon kann stýra sær sjálvari — at hon verður sjålvstødug. Eirikur Lindenskov Folkapensjonin Júst sum páskahátíðin er farin aftur um, har páska- boðskapurin hevur verður boðaður bæði í kirkjum og samkomum, kom eg fram á blað Fólkafloksins. Hesin turin teir hava á allari forsíðuni er so páskaligur 'g tá páskirnar snúgva seg um uppreisnina, so hóskar hetta væl til Dagblaðið. Ein trúboðari segði í samrødu við Útvarpið, at páskaboð- skapurin verður boðaður alt árið, meðan á páskum fáa vit eina serliga áminning um hetta. So man tilvera Dagblaðsins ikki bert verða ein serlig áminning í samband við fólkatingsvali og til komandi løgtingsval. Í hesum páskaliga blaðið, hevur eitt valevni floksins í Norðoyggjum eina grein við yvirskriftini >Fólkapen- sjónin má broytast< Í greinini lovprísar hon Rúna Sivertsen uppskoti Fólkafloksins um eina fólkatrygging og við ósann- indum, sigur hon, at ongin hugsar um tey eldru og at ongin annar flokkur enn Fólkaflokkurin hevur nakra loysn uppá hvussu pensjón- rnar kunnu hækkast Lat meg fýrst endurtaka orðarætt úr greinini hjá Rúnu Sivertsen. >Trygging- in (fólkatryggingin) verður skipað á tann hátt, at øll sum arbeiða, gjalda inn til sína egnu trygging- Tað fýrsta vit — stað- : er, at Fólkaflokkurin gul Im er vil seta í verk eina fólka- trygging, ístaðin fyri fólka- pensjónina, sum bert verður til tey sum hava eitt lønandi arbeiði. Tann parturin sum hinvegin ikki hevur'€itt ar- beiðið at fara til ella sum orsakað av skerdum møgu- leikum ikki eru á arbeiðs- marknaðinum, skulu einki sum helst hava eftir upp- skoti Fólkafloksins. Tey ríku verða ríkari og tey fá- tæku skulu verða fátækari. Hetta er og hevur altíð verið boðskapur Fólka- floksins. Greiðari kann tað ikki sigast. Tá so RS sigur, at ongin annars flokkur Þevur nakra loysn uppá hvussu fólka- pensjónin kann hækkast, so er tað beinleiðis ósannindi Javnaðarflokkurin hevur ein fullkomiligan greiðan boðskap og loysn á hesum spurningi naðarflokkur Ja in hevur vid åhaldandi strid- ið roynt at bøtt um fólka- pensjónina og tí samhalds- fasta arbeidsmarknadar- grunninum, men allir flokk- ar gera alt fyri at leggja bein fyri hesum. Javnadarflokkurin fer framhaldandi at verja rætt pensjónistanna til fólkapen- sjón og hevur flokkurin ftøkiligt uppskot um at hækkað fólkapensjónina og samhaldsfasta. Ein kombi- natión av fólkapensjónini og samhaldsfasta fer at geva fólkapensjónistunum eina munandi hækking í pen- sjónini. Okkara politikkur at tryggja øllum, fólkapensjón og samhaldsfasta, eingin verður undantikin, heldur ikki tey sum onki lønandi arbeiði hava ella hava havt. Vit ætlað ikki at lata nakran borgara liggja eftir í tráðini at gera nøkur ríkari og fleiri fátækari. Hava fólk við lønarinn- tóku ynski og ráð til tess, so fer teimum framvegis at standa í boði at tekna trygg- ingar, annadhvørt einsæris ella sum limir i fakfelag. Lat ongan ivi verda um, at tann flokkur, sum i takk- semi til tey eldru, vil berjast og stridast fyri teirra vidur- skiftum og vælferð, er Javn- aðarflokkurin Jákup Danielsen valevni Javnadarfloksins fyri rikisfelagsskapin Komandi løgtingsval verð- ur eitt tað mest avgerandi valið í nýggjari tíð. Viður- skiftini millum Føroyar og Danmark hava verði frammaliga í politiska tjakinum — og ikki uttan grund. Vit hava liva undir heima- stýrislógini síðan 1948 og útfyllt karmarnar so við og við. Vit hava ment hetta samfelag munandi og eisini fingið meira og meira avgerðarrætt. Tá kreppan kom í 1988 og tá bankabjargingarnar fóru fram í 1992-93, er komið til sjóndar, at tað er ógreitt hver myndugleiki hevur ábyrgd og hver myndugleiki eigur at fáa vitan um viðurskifti á fíggj- arliga økinum. Hetta hava vit togast um seinastu fýra árini, uttan at stødan er vorðin greiðari. Javnaðarflokkurin vil tí arbeiða fyri at gera eina nýggja lóg í staðin fyri heimastýrislógini, har viðurskiftini millum Føroyar og Danmark verða defineraði av nýggjum út frá tí samfelag vit hava í dag og út frá teimum viður- skiftum, sum eru galdandi í dag. Danmark bleiv limur í europæiska samveldinum 1972 og hevur síðan tá javn- an givið frá sær avgerðar- Markleyst rætt til europæiska sam- veldið. Vit standa uttanfyri hetta samveldið sambært danskari fólkatingslóg (heimastýrislógini). Onkur sigur, at henda lóg kann av- takast í fólkatinginum við vanligum meiriluta. Hetta er ein ótrygg stóða, sum ein ikki kann byggja framtíðina uppá. Henda lóg má tí de- finerast av nýggjum. Tað eru eisini samfelags- økir, sum í framtíðini koma at hava stórri og størri tydn- ing, ið ikki eru nevnd i heimastýrislógini, — til dømis umhvøvismål, inter- nationalar organisatiónir og internationalar útbúgvingar- skipanir, o.a. Hesi økir mugu fáast við í einari nýggjari skipan millum Før- oyar og Danmark. Osmædni Tað må sigast at vera mark- leyst ósmædni, tá ið sami flokkur, við stavnamann- inum á odda, sum háðar og vanvirðir vanliga arbeiðs- takaran, nú til valið biður um stuðul frá somu. Hesin flokkur, sum til frama fyri tey fáu heglar og traðkar oman á teimum lág- løntu. Hesin flokkur, sum kallar útróðrarmenn fyri al- mannaklientar, og er við til at binda teir niður í einari vitleysari fiskidagaskipan. Hesin flokkur, sum kall- ar almennar fyritøkur fyri rottureiður og køstar. Hesin flokkur, sum háðandi skýrir æknar og sjúkrasystrar fyri teir og tær hvítkitlaðu nassararnar. Og eg kundi hildið fram! Tað er hesin flokkur, sum vil syndra alt tað, sum tað almenna hevur bygt upp, eigur og rekur og ger, at vit hava so fræga tænastu sum vit hava, sundur. Tað er hesin flokkur, sum á sinni við hond og fót, saman við sambandinum bardist ímóti fólkapensjónini. Ja, hvgr skuldi trúð tí, at hesin sami flokkur nú skal troysta sær at heita á somu stættir, sum hann stígur á, um at velja seg. Men hvør hevur nakrantíð hoyrt ella sæð, at fólka- flokkurin er smæðin. Men máti skuldi verið við 6- smædni. Eg vil heita á land- Javnaðarflokkurin vil fremja hesar broytingar og samstundis varveita ríkis- felagsskapin, tí vit meta tað verða eina styrki og ein tryggleika at standa saman í einum stórri felagsskapi. Har meta vit, at ein felags- skapur við Danmark — hóast nosini hesu seinastu árini — avgjørt hevur verið og fer at vera ein fyrimunur fyri føroyingar. Sum politiska stødan nu er, setir Tjóðveldiflokkurin seg uttanfyri ávirkan á framtíðarviðurskiftini mill- um Føroyar og Danmark vid sínari avgjørdu stóðu um loysing. Hinvegin tyk- ist Sambandsflokkurin eis- ini at isolerad seg við sínari avgjørdu stóðu um onga broyting í heimastýrislóg- ini. Tað eru tó røddir í Sam- bandsflokkinum, sum taka undir við sjónarmiðnum hjá Javnaðarflokkinum. Tað verður tí miðan í før- oyskum tjóðskaparpolitikki, sum kemur at hava størstu ávirkan á framtíðar viður- skiftini millum Føroyar og Danmark aftaná komandi løgtingsval og har vil sum ikki einaferð Javnaðar- flokkurin taka ábyrgd og vísa sítt hegni. Andrias Petersen valevni Javnaðarflokksins í Eysturoy sins veljarar um at vísa fólkaflokkinum durafjórð- ingin og heldur at velja Javnaðarflokkin, tí hann er tín flokkur! Jógvan Adolf Johannesen, tingmaður