fríggjadagur 15. mai 1998síða 22

22 tíðindablaðið | Nr. 90 — 15. MAI 1998 Vit kunnu saktans breydføda 50.000 folkum i Føroyum — Fåa vit tad sjålvstyrid, sum ætlanin er i samgongu- skjalinum, er tað ein dreymur, sum gongur út Ak! BERTHOLDSEN Eru vit ikki sialvstyri nu, SKrin eg ONKI Vit hava vinnulivsmåannin spurt gamla Oddfrid "ni Gøtu, hvat hann tianirnar hjá nguni um før hann øguleika sum sjålvstødug % 10 heldur H so nel IV ør -F 1 ið í verk g inum. er tað ein g ymur, sum gonur út. sigur hann Men hann ávarar eisini at tað hvílur ein ómet- gd á teimum, sum skulu stjórna landinum tey yg sum skulu Fylgist at Men verður farið fram við skili ivast gamli vinnulivs- maðurin í Gøtu ikki i, at vit eisini koma at klåra okkum — Tað er púra vist, at meiri åbyrgd vit fåa, skila- betri fara vit at húsast Abyrgd og skynsemi fylgjast at. Og tað er eisini galdandi hinvegin: Tann, sum ikki hevur endaligu á- byrgdina av einum, brúkar heldur ikki tað seinastu, mentalu orkuna, uppá at fáa tað at rigga og vinnur tí heldur ikki tey seinastu oyr- uni burturúr, sum ger, at tað ber til Av tí sama er tað eisini av størsta týdningi, at:vit sleppa burturúr studnings- mylluni Hinvegin timir Oddfridur Gregersen ikki at úttala seg um tann vinnuliga og bú- skaparliga partin partin í samgonguskjalinum — Hatta er, sum tað altíð hevur verið. Ongin er bara vinstrahallur ella bara høgr- avendur. Tað eru bara nøkru mørk, sum eru sett upp at føra valstríð eftir. Tað, sum hevur alt at siga, er, at sam- starvsvilji er til staðar — Og tað verður tann stóri srpurningurin, um okkara poliukarar megna at fáa greiðari viðurskifti ímillum okkum og Danmark Fáa heilt aðrar megu- leikar Oddfríður Gregersen sigur at fáa vit tað sjálvstýri, sum ætlanin er, fáa vit heilt aðrar møguleikar at fyri at arbeiða í hesum landi, sum vit ikki hava havt áður — Táið vit biðja hann nevna ein gerandistrupul leika. sum tað ekta sjálv stýrið kundi fingið okkum burturúr, nevnir hann sam Fáa vit sjálvstýri, fáa vit heilt aðrar møguleikar. At skipanin, vit nå hava, er ein fording, merkja vit hvønn einasta dag, sigur Oddfridur Gregersen starvid vid ES — Tad er ein trupulleiki, sum fordar okkum hvønn dag — Vit hava gjørt av at standa uttanfyri ES — Vit vóru limir i EFTA, men vit måttu fara burturur, samstundis sum Danmark fór burturúr og bleiv limur í ES, tí EFTA er bara fyri sjålvstødug lond — Imeðan hava hini Norð- urlondini sum ikki eru í ES, Noreg og Ísland, fingið eina EØS avtalu við ES, sum gevur teimum ymisk rættindi — Men tað fáa vit ikki, ti vit eru í danska ríkinum Ístaðin verða vit bólkaði saman við menningarlond- um — Vóru vit sjålvstødugt land, høvdu vit havt somu stóðu sum Noreg og Ísland — Avleidingin av hesum er, er, at vit hava nógv verri treytir í okkuara besta marknaði enn okkara størst- u kappingarneytar hava — Sleppa vit burturúr hesi dupultstødu, vit hava, verð- ur hesin trupulleikin loystur Hjálpa okkum ikki Oddfríður Gregersen sigur, at hann dugir ikki at síggja, at danir hjálpa okkum nak að sum helst mótvegis ES, hóast vit eru í ríkisfelags- skapi — Viðhvert havi eg enntá illgruna um tað øvugta men tað er so bara ein ill gruni Kanska er tað bara tað, at teir makta íkki at hjálpa okkum til betri sømdir í ES teir gera tað í øllum fórum ikki Oddfríður Gregersen sig- ur, at hann er ikki bangin fyri at vit ikki skulu klára at breydføda 40-50.000 fólkum í Føroyum, tí tað klará vit sum onki, sjálvt um vit ikki fáa ein tann einasta oljudropa upp av hav- botninum. | — Vit hava eitt stórt hav- øki. Okkara uppgáva verður at leggja so til rættis, at vit fáa sum mest burturúr - og ikki minst, at vit ikki bróta tað gamla lívsmynstrið í Føroyum, men býra ágóð- arnar javnt yvir alt landið, ístaðin fyri at miðsavna alt. Oddfríður Gregersen sig- ur, at sjálvandi skulu vit framvegis samstarva við onnur lond, tí tað gera øll. Og hann vísir eisini á, at hóast vit fáa sjálvstýrið, kunnu vit ikki vænta, at lív- ið bara verður ein dansur á | rósum. | — Sjálvandi koma tað bak- | køst av og á. Allar tjóðir eru fyri bakkestum av og á. Tað er onki løgi í tí, og tað er onki at ræðast — Tað týdningarmikla er at leggja figgjarpolitikkin | so til rættis, at vit eru so væl brynjað sum gjørligt at standa ímóti teimum bak- køstum, sum koma Og Oddfríður Gregersen sigur, at tað, sum hevur líka stóran tydning, er, at vit fáa eina fíggjarliga uppgerð við | Danmark sum gevur okkum | grundarlag at arbeiða víðari. | Higartil hava vit bara „parerað ordrar“ úr Dan mark. Eg haldi, at vit hava góð kort á hondini, nú vit fara at samráðst við danir á meiri jøvnum føl sigur |} Oddfríður Gregersen Jóannes Eidesgaard, formaður javnaðafloksins við samgongu Takið andstøðu við í arbeiðið JAN MÚLLER Nú avgjørt er at seta 8 landsstýrisfólk heldur for- maðurin fyri størsta and- støduflokkin á tingi, at eim má biðja til, at hest fólk fáa nokk at gera. -Mær tykir, at okkurt av av hesum máls- økjunum verður sera tunn- ligt, serliga tey fyrstu árini, eitt nú oljan. Jóannes Eides- gaard vísir á, at útbjóðingin kemur til heystar, og øllum tí arbeiðinum stendur Olju- fyristingin longu fyri. Tað, sum skal gerast av ødrum lóggávuarbeiði, er avgjalds- og skattalógin, og vanligt er at fíggjamálaráðharrin fyri- skipar tí -Mær fyrikemur tað tí, sum at teir hava uppfunnið nøkur målsøki fyri at fáa eina kabalu at ganga upp Jóannes Eidesgaard held- ur eisini, at ómetaliga stór vælvild er víst sjálvstýris- flokkinum. Hann hevur 2000 atkvødur og hevur fingið 2 landsstýrismenn Tjóðveldisflokkurin hevur 6500 atkvødur og hann fær tríggjar. So javnvágin er ikki góð Annars sigur formaður javnaðarfloksins, at flokk- urin ætlar at vera ein á- byrgdarfullur flokkur í and- stóðu, hóast hann heldur tað vera bæði stórt spell og eisini skeivt, at javnaðar- flokkurin ikki slapp upp í part. -Eg havi tað ynski, at samgongan tekur av tí til- boði, sum andstødan gevur. Vit hava tíanverri alt ov oftani sæð, at tá andstødan rættir eina hond ut, so vil samgongan ikki taka ímóti henni Jóannes Eidesgaard hugs- ar her serliga um, at sam- gongan í lógarsmíðinum innkallar allar flokkarnar so tíðliga, at teir kunnu fáa eina ávirkan á tað uppskot, sum verður lagt fram og harvið eisini kenna eina ábyrgd at fáa tað samtykt. -Hetta kenna vit eisini frá ðrum londum, har breiðar politiskar semjur verða gjørdar. Tað hevði avgjørt tænt føroyskum politikki. Jóannes Eidesgaard ger annars greitt, at fólksins vilji er ikki loysing. Tað eru bara tey 23%, sum hava atkvøtt fyri fjóðveldisflokk- inum, sum hava atkvott fyri loysing. Hini 77%, sum hava atkvatt uppá javnað arflokkin, sambandsflokkin og fólkaflokkin, ynskja meira og minni sjálvstýri innan fyri ríkisfelagsskapin -Tí verður tað eisini ein uppgáva fyri andstøduna áa: medvirka til, at fólksins vilji sæst aftur í tí politiska arbeiðinum. Og fólksins vilji er at vera verandi í ríkistelagsskapinum Jóannes Eidesgaard sigur annars, at kjarnan í sjálv- styrispoliukkinum hjå nyggju samgonguni er at kunna koma út og pro- klamera Føroyar sum ein suveranan stat. Og tað tekur javnaðarflokkurin ikki und- ir við -Tað er einki endamál í sær sjálvum. Tað eru enn ongar fyrirreikingar gjørdar til at økja um okkara sjålv- styri innan verandi karmar sum er. Eg haldi, at tað er ómetaliga tydningarmikid, at andstødan roynir at gera samgonguna varuga við, hvat fólksins ynski er í hesum máli. Og hann er ikki loysing men økt sjålvstyri Formaður javnaðarfloks- ins sigur víðari, at leiðin er at útbyggja sjálvstýrið yvir eitt longri tíðarskeið - undir tryggum búskaparligum karmum -Tað er annars øgiliga umráðandi, at fólk ikki verður villleitt við eini fólkaatkvgðu. Tey mugu vita, hvat veruliga fylgjan verður av tí tey atkvøda fyri. Jóannes Eidesgaard ivast annars stórliga í, um fólka- flokkurin í veruleikanum er hugaður at fara so langt á sjálvstýrisleið, sum tjóð- veldisflokkurin leggur upp til Í -At Óli Breckmann hevur roynt at forkomið hesi sam- gongu við tjóðveldisflokkin vísir nettup, at stórur partur av fólkaflokkin er raknaður við við kaldan dreym og hevur sæð, at flokkurin er vaðaður ov langt út. Jóannes Eidesgaard held- ur, at tað er ikki óhugsandi, at tað, sum Høgni Hoydal fer at koma fram til, tå avtornar, als ikki fer at fåa undirtøku frá teimum mongu meira sambands- hugaðu kreftunum í fólka- flokkinum. -Tí haldi eg tað er so umráðandi, at samgongan leggur upp til eitt breiðari politiskt arbeiði. Tað kundi m.a. verið gjørt við at sett varð eina kommisión, ein stjornmålanevnd umbod- andi allar flokkar, til at vidgera henda spurningin og har spurt verður, hvat vit skulu fara eftir á hesum økinum. Hetta hevði verið nummar eitt. Sjálvur er Jóannes Eides- gaard eitt sindur betonki- ligur vid, at ein loysing- arhugaður tjóðveldismaður nú skal sita úti í Tinganesi og stinga út kósina Það er ikki soleiðis polttiska prosessin eigur at fram, og tað er væl tí, at ein hevur ertt floksbýti og at ein hýsir ollum politiskum sjónarmiðjum, sum í veru leikanum svarar til tað, sum fólkið stendur fyri. Ein- flokkaskipanir byggja ikki land Jóannes Eidesgaard sigur annars um samráðingarnar við danir, at í tann mun hann kann hjálpa ul við eitt nú sínum fólkatingssessi, so fer hann at stuðla landsstýr- inum. -Um danska stjórnin fer at handfara føroyingar rættvíst og geva teimum tað vit eiga í sambandi við bankan, so vil eg fegin tosa um, hvussu eg eftir tað kann bera meg at á fólkatingi. Jóannes Eidesgaard rokn- ar annars við, at tað verða truplar samráðingar um bæði bankamálið og skuld- armálið. Eg kenni mann- ingina, sum situr hinumegin borðið og hon er ikki løtt at fáast við Borgarligur politikkur Jóannes Eidesgaard sigur víðari, at javnaðarflokkurin fer, har tað viðvíkur tí ríkisrættarliga , at medvirka konstruktivt fyri at fáa tað frægasta burtur úr. -Men samtíðis kann ein siga, at á øllum hinum gkjunum í samgonguskjalinum er tal- an um sera borgarligan politikk, og har mugu vit vera á varðhaldi og rópa hart, hvgrjaferð teir borg- arligu koma við sínum Hann heldur annars, at tjóðveldisflokkurin so dyggiliga hevur tapt telv- ingina um skipan av lands- stýri. Hóast nógv hevur verið satsað uppá Høgna Hoydal í hesum, so er greitt, at tað er Anfinn Kallsberg, sum er tann tungi drong- urin, tí hann hevur vunnið alt. Hann hevur vunnið alla manningina. Hann situr á livsnervni i Tinganesi - á fiskivinnuni, á vinnumálum og á løgmanssessinum. -Er tú tryggari við, at løgmaður eitur Anfinn Kalsberg og ikki eitt nú Oli Breckmann ella ann- ars vidgongdur fólkafloks- maður? -Eg havi eitt ávíst álit á, at Anfinn Kalsberg vil virka landi og fólki til frama, men hann hevur nakrar heykar rundan um seg, sum hann kanska ikki hevur so nógv tamarhald á og sum vilja nakað annað. Jóannes Eidesgaard sigur seg annars ikki kenna seg tryggan við at hjartamál javnaðarfloksins, almanna- og heilsumálini, skulu fara til sjálvstýrisflokkin, sum hann heldur er vorðin sera borgarligur. -Tað vil tí vera sera neyðugt hjá okkum at vera á varðhaldi. å F Ej