hósdagur 11. juni 1998síða 20

20 tidindabladid SOS) Nr. 107 — 11. JUNI 1998 Olivar Rasmussen av Saltangará: - Motorarnir farast um teir ikki koma á savn - Tilsaman havi eg eimi 30 gamlar báta- og skipsmotorar liggjandi. Tveir teir elstu eru 1 eo 00 ára gamlir, sigur Olivar Rasmussen av Saltangará. Eg haldi tað er sera óheppið, at Få ri at visa teimum ungu, nvussu mot- orarnir vóru fyrr, at eg eri farin undir at torar LOT al savna uppå g havi ætlað at teir kundu komið á eitt savn, so áhugað kundu komið inn og z havið verið á nkrum tUiikum Danmark, og har hava teir staðið á standarum, meðan teir hava gingið — Eg havi hugsað nakað tað sama her í Førøyum Motorarnir verða reinsaðir g málaðir í ymsum litum Síðan verða teir vístir fram, meðan teir eru í gongd savn: 1 Søgulig virdi farast t spurt meg tyri bæði her hjá kommununi og já onkrum søvnum um at men á gin tykist ikki at vera fyri tí. Ég havi eisini ætlað sjálv- ur at byggja eitt savn at hava motorarnar standandi i, men tað havi eg ikki fingið loyvi kg havi ir á ett savn, til - Tískil standa motorarnir og farast. Sjálvur eri eg gamal og sjúkur nú og klári ikki at gera nógv meir við tað. Eg haldi tað er spell, at hesi søguligu virðini skulu fara burtur í einki Motorarnir, sum Olivar hevur savnað saman, standa ymsastaðni í Runavík. Onk- ur stendur í onkrari byngju, og onkur stendur inni Keypt motorar í Danmark Ahugan fyri motorum hevur Olivar havt mest sum alt sítt lív. Longu sum 12 ára gam- teir skulu farast. av tí at teir ikki fáa nakað savn at standa í byrjaði hann at arbeiða í Fyrstu árini ar- beiddi hann á Skála, og í eimi 12 ár sigldi hann sum motorpassari. Seinni flutti hann til Runavíkar. I 1965 byrjaði hann fyri seg sjálvan við maskinverkstaðnum, P/ f Olivar Rasmussen ella Mekanik, sum tað verður nevndur í dagligari talu. - Nakrar av motorunum havi eg fingið hendur á, tá ið vit hava gjørt umvælingar á Mekanik. Tað er tá ið mot- orar skuldu skiftast út. — Teir flestu motorarnar havi eg hinvegin fingið fat- ur á í Danmark. Eg havi verið fleiri biltúrar í Dan- mark og koyrt runt frá staði til stað fyri at keypa motor- ar. Tey fyrstu árini gekk hampuligt at fáa hendur á motorum. Men tey seinnu árini hevur ikki verið lætt. Søvnini í Danmark eru farin avstað við teimum flestu motorunum. smiðju Ahugan fyri motorum hevur Olivar havt mest sum alt sitt lív. Longu sum 12 ára gamal byrjaði hann at arbeiða í smiðju. Fyrstu árini arbeiddi hann á Skála, og í eini 12 ár sigldi hann sum motorpassari. Seinni flutti hann til Runavíkar. Í 1965 byrjaði hann fyri seg sjálvan við maskinverkstaðnum - Tað er eitt sindur ójavnt hvat eg havi goldið fyri motorarnar, frá næstan einki til eini 11.000 krónur. Har- afturat havi eg verið noydd- ur at gjalda toll fyri at flyta teir inn til Føroya. Virðið á teimum motorunum, eg havi liggjandi, er um 60.000 — 70.000 krónur. 100 ára gamlir motorar — Onkur av motorunum eru sera sjålvsamir, og teir finn- - Eg haldi, at tað bara eru teir yvir 80 ár, ið vita nøvnini á motorunum. Og tað fækkast eisini av teimum, sigur Olivar Rasmussen ast ikki aðrastaðni í dag. Til dømis havi eg tveir 100 ára gamlar motorar. Sjálvt ikki søvnini í Danmark hava so gamlar motorar, trúgvi eg. Tað eru bara nakrir einstak- ir, um teir eru til. Báta- og skipsmotorarnir eru nógva ymsastaðni frá. Fleiri eru gjørdir í Dan- mark, men har eru eisini enskir, týskir, norskir og ein úr New Zelandi. Stórur munur á motorunum Tað er ikki við so góðum tannabiti, at Olivar leggur ætlanirnar um eitt motor- savn frá sær. Sonurin og abbasonurin reka nú Mek- anik, men teir hava ikki so nógva tíð at gera nakað við teir gomlu motorarnar. Tað kann tó vera at onkur annar í familiuni fer at gera nakað við motorarnar. - Trupulleikin er eisini tann, at tað eru bara teir eldru menninir, sum vita nøvnini á motorunum. Á fleiri av motorunum eru nøvnini nevnliga tíkin av. Sjålvur havi eg spurt meg fyri hjå ødrum eldri monn- um um ymsar motorar fyri at finna útav nøvnunum. - Eg haldi, at tað bara eru teir yvir 80 ár, ið vita nøvn- ini á motorunum. Og tað fækkast eisini av teimum. — Tað er eisini eitt kynstur at nýta hesar motorarnar. Teir virka nevnliga ikki á sama hátt, sum teir nýggju. Í grundini er stórur munur á. Til dømis var ein motorur sum teir í smiðjuni høvdu reint at fáa í gongd. Men teir høvdu ikki hitað hann nóg nógv, og tí gekk tað ikki. - Teir gomlu motorarnir ganga undir nógv hægri trykki. Teir nýta petrolium og eru bæði stórri og tyngri í mun til motorarnar sum verða gjørdir í dag. Teir gomlu gingu við eini 300 umdragingum, meðan teir nýggju ganga við eini 3000. — Eg veit ikki hvat hendir við hesum motorunum, men sjálvur klári og orki eg ikki at gera nógv meir við teir, sigur 85 ára gamli Olivar.