leygardagur 26. september 1998síða 4
‹ fyrra síða allar 30 síður næsta síða ›
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
4
tíðindablaðið 5052 7
Marita Petersen, stjóri í Sernámsdeplinum.
Játtanin til barnasálar-
frødingar líkist ongum
- Høvdu tveir sálarfróðingar verið settir í starv í Sernámsdeplinum afturat tí
verandi, hevði verið liviligt. Sum er mugu vit seta børn við trupulleikum á
bíðilista og tey kunnu bíða upp til eitt hálvt ár, áðrenn tey sleppa framat,
sigur Marita Petersen
TURIÐ KjøLBRO
Í almannaverkinum starvast
eingin sålarfrødingur, sum
hevur til uppgáva at taka
sær av børnum við trupul-
leikum, og í Sernåmsdepli-
num er be
k
sigur ein
Men tað
rt em
samanbera við
lendsk viðurskifti, áttu
tiggju barna- og skúlasálar-
fréðingar verið í Føroyum
Avleiðingarnar av hesum er
at Sernåmsdepilin, hvors ar-
beidsøki er øll børn í Før-
yum i aldrinum 0-18 ár
setir børn á bíðilista. Og tað
Kann taka upp í hálvt ár at
bíða
al, sum Mava VK
gar trupulleikar
at gera. Tað krevur nógva
tíð skulu
vanliga eygleiðast leingi
kannast væl g g
vidgerast, sigur Marita Pet
stjóri í Sernåmsdepli-
sálarfréðiligar
at kanna, børnini
ráðgevast og
ersen
num
A hesum økinum líkist
áttanin púrasta ongum. At
vit hava bara ein sålarfrød-
ing, sum burturav arbeidir
við sålarfrødi, er heilt burt-
urvið. Av tí sama verður
trýstið á ráðgevarnar ógvu-
liga stórt og Onøgdin stór
í er einki annað at gera enn
at seta børn, sum verða til-
meldað Sernámsdepilin, á
bíðilista, sigur Marita Pet-
ersen
- Vit hava roynt at tikid
so nógv mål sum yvirhøvur
ber til, men tad hevur ført
vid sær, at tad hevur ikki
borið til at vidgjørt tey so
væl sum vit kundu hugsad
okkum. Målini hava ti ikki
altid fingid so gjølliga og
neyva viðgerð, sum ynski-
ligt hevur verid. Og tad
skapar stóra 6nøgd hjá teim-
um, sum arbeiða við tí og
hjá móttakarunum sjálv-
andi
- Vit kundu sett bæði ein
og tveir sålarfrødingar
starv afturat, men verandi
jåttan er ikki til fólkini, sum
eru í starvi. Í ár er hon ein
hálv miljón minni enn ver
uligu útreiðslurnar. At reka
stovnin við undirskoti er
sjálvandi heldur ikki ein
gongd leið, tað SKapar
leiðsluni, og forðar fyri ein
menning
- Vit hava víst á støðuna
øgiliga leingi. Tað snýr seg
um eina hálva miljón krón
ur afturat, og í sambandi við
fíggjarlógina næsta ár, havi
eg mælt til, at ein sålarfrød-
ingur verður settur afturat
Tað er ov lítið, fingu vit
tveir sålarfrødingar afturat
hevði tað verið liviligt
Tá stødan er sum hon er
eru avleiðingarnar, at tað
vera nøkur sum detta burtur
ímillum og ongantíð fáa ta
hjálp, tey hava fyri neyðini
- Summi geva upp, tí tey
halda tað er vónleyst at
koma ígjøgnum skipanina
Men vit kunnu ikki arbeiða
nøgd bæði hjá starvsfólki
gðrvísi enn vit gera í løtuni,
sigur Marita Petersen.
Bern hava tað
betri, og tó
- Tað er ilt at siga, hví vit
fáa so nógvar tilmeldingar
um børn, sum hava trupul-
leikar, og hví vit fáa so
nógvar umbønir um at fáa
sålarfrøding at kanna eitt
barn. Tað er langt frá altíð,
at neyðugt er við drúgvari
kanning og viðgerð, við
hvert er ráðgeving nóg mik-
10. Men vit hava heldur ikki
orku til at staðfesta hetta og
tí koma óneyðuga nógv
børn á bíðilista.
- Orsøkin til øktu tilmeld-
ingarnar er lutvist, at fleiri
børn hava trupulleikar i dag
enn fyrr, og lutvist, at vit
duga betri at fåa eyga å trup-
ulleikar. Jå fyrr eitt barn
kemur til kanningar og i
viðgerð, jú betri eru vit før
fyri at fyribyrgja møgulig-
um avleiðingum av trupul-
leikunum. Tað sparir sam-
felagnum fyri útreiðslur
seinni og gevur familjuni og
barninum eitt størri lívs-
virði. Lívsdygdin verður
betri og tað er tað heilt av-
gerandi, sigur Marita Pet-
ersen
Hóast øktu tilmeldingar-
nar er stjórin í Sernåmsdepl-
inum varin við at siga, at
børn eru verri fyri í dag enn
fyrr
- Í nógvum fórum hava
børn í dag tað so øgiliga
nógv betri enn tey nakrantíð
hava havt tað. Tey fáa góð-
an mat, verða ikki rakt av
umfarsjúkum sum fyrr,
hava góðar umstødur og
uppalingarhættirnir í dag
eru nógv betri. Umframt at
foreldur duga betri at síggja
verðina frá barnsins sjónar-
horni samstundis sum vaks-
in hava stórri virðing fyri
børnum í dag í mun til fyrr
Hinvegin skerst ikki burtur,
at verðin stendur ikki í stað
Hetta er ein verð, har bæði
foreldur og børn eru upp-
tikin av øllum møguligum
og tað eru ikki øll, sum tola,
at tað er so ófriðarligt rund-
an um tey. Tað at børn eru á
stovni 8 tímar ella meiri um
dagin hvønn dag er hart.
Lívið var einfaldari og frið-
arligari fyrr, og um ikki
mamman var heima vóru
onnur vaksin rundan um
barnið
- Tíðin vaksin eru saman
við børnum í dag í mun til
fyrr er minni. Vit hava øll
hoyrt kjakið um, at tað er
betri at vera eina lítla løtu
saman við børnum, kvalifi-
serað, enn at vera ein heilan
dag, ókvalifiserað. Kvalitet-
urin er týdningarmikil, men
kvantiteturin er heilt avgjørt
ikki uttan tydning. Foreldur
hava skyldu til at læra børn-
ini upp, men við hvert hev-
ur man varhugan av, at tað
skal vera so frítt sum til ber
Tað eru foreldrini, sum eru
tey vaksnu og tað skal eing-
in VI vera um tað. Tá teym-
arnir vera ov friir er vandi
fyri, at uppalingin endar í
líkasælu. Hevur eitt barn
Nr. 182 — 26. SEPTEMBER 1998
- Summi geva upp, tí tey halda tað er vónleyst at koma
ígjógnum skipanina. Men vit kunnu ikki arbeiða ødrvisi
enn vit gera i løtuni, sigur Marita Petersen, stjóri í Ser-
námsdeplinum
vidføddar trupulleikar, er
truplari at vera uppalari, ti
tå er neydugt vid føstum
kørmum og greiðum boð-
um. Ofta botna trupulleik-
arnir, sum barnið verður til-
meldað fyri, í samspæli
millum uppaling og trupul-
leikar barnið er føtt við, sig-
ur Marita Petersen at enda í
viðtali.
Sernámsdeplinum
Signar á Brúnni, landsstýrismaður við ábyrgd av
Signar á Brúnni, landsstýrismaður:
Pláss fyri
sålarfrødingi afturat
- Fíggjarjáttanin til Sernámsdepilin komandi ár gevur stovninum møguleika
at seta ein barnasålarfrøding afturat, sigur Signar á Brúnni
Turid Kjølbro
wrløgim fyri næsta år
lær Sernámsdepilin eina
5 miljónir
1
NSK um at keypa en
Depilin hevur le
nijon Kronur Oyra
að endamálið
av meirjáttan
im fyri næsta år fer tó til
lønarhækkingar á stovn-
inum, ið svara til 3%
- Fíggjarkarmurin fyri
næsta ár ger tað møguligt
at seta ein barnasålarfrøding
afturat. Í fíggjarlógarar
beiðinum havi eg stríðst fyri
at fáa Sernámsdeplinum
eina meirjáttan næsta ár, tí
eg kenni k
stóðurnar st
armarna
eo um
£ n
vnurin arbeiðir
ung alt Ov stress
andi hjá I i
at arbeiða einsa
num og tí eigur ein at verða
settur afturat, sigur Signar
á Brúnni
- Hinvegin eri eg vónbrot
in av, at stjórin í Sernáms-
deplinum, Marita Petersen,
langar út við at siga, at játt-
anin til virksemið líkist ong-
um, tá ið hon sjálv bæði
sum landsstýriskona og løg-
maður veit og hevur innlit
í, hvussu stríggið tað er at
laa meirjáttan til ein stovn
Tad
hi
15
=—
er etsini ein spurningur
hjá stjóranum at raðfesta og
rasjónalisera. Bussurin, æt!
anin er at keypa, kann
kanska keypast biligari og
til dømis rindast yvir tvey
år. Harumframt er lønarlag-
ið hjá starvsfólkunum i
deplinum ógvuliga høgt, tí
tey eru danskir embætis-
menn. Høvdu broytingar
komið í og starvsfólkini
verðið føroyskir starvsmenn
høvdu pengar verið at spart
Og harvið møguleikar at
setta fleiri barnasålarfrød
ingar, sigur Signar á Brúnni
Sernámsdepilin er ser-
skúli á Fólkaskúlagkinum
Hann fær á fíggjarlógini í
ár 28.284.000 krónur og fyri
næsta ár 29.870.000 krónur.